LUDCOED...........1

ac oddyno i gid i daethant / hyd ynghaer ludcoed /

LUN...............1

ac ar ben y paladr hwnw / pellen o dan ar lun draic /

LYCHLYN...........2

ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur /

ac velly / pan ddoeth Arthur i lychlyn i ddoed Riclwff yno /

LYDAW.............1

a thrigain mil o varchogion arvog provedig oeddent heb law a roddes howel iddaw / o lydaw /

LYDD..............4

ac wedi gwastatav pob peth / i raeth y brenin i gaer lydd /

ac eraill / o benaithiaid y dyrnas hyd ynghaer lydd / o vlaen dydd natalic krist / nessa yn ol hynny /

a myned i gaer lydd

ac ynghaer lydd /

LYDDIAS...........1

ac na allai neb i lyddias / nai wrthneby / Sef a oric doldwrf Brenin y ffeichtiaid a gwynwas Brenin orck dowod yno oi bodd i warhav i Arthur /

LYGAID............1

ac yna llidio yn vawr a oric Arthur tharo /r/ kawr ar i dalken / oni lithrodd y gwaed o amgylch i lygaid ef /

LYNGES............6

ac i danvoned yddynt lynges ddir vawr o vaint /

ac i paratoes Arthur i lynges / erbyn yr haf nessa at hyny / i vyned i werddon /

ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur /

ac yna ir hwiliawdd arthur parth a ffrainc / ai lynges /

ac erbyn dydd dranoeth / i ddoedd Arthur ai lynges / ymhorth Barilio yn Normandi /

ac arthur ai lynges ar y mor / yn ceisio dyvod i dir /

LYN...............2

a chadw y bobol hyny yno / oni vy veirw miloedd o honynt o newyn / yr hwn lyn / yw vn or ynyssoedd /

ac yna i dywad arthur wrth howel mai yma lyn sydd ryvedd

LYNDAIN...........1

a ddistrowiassai y saysson ar gost Emrys oll / dros wyneb yr ynys / ar bymthegved dydd wedi hyny i daeth ef i lyndain /

LYS...............7

ac offer meddic gantho / ir kwrt ney lys y brenin a manegi i rai yno / i vod ef yn veddig da /

ac yna i raeth Arthur hyd ynghaer Evroc / i gynal i lys erbyn ddydd natalic /

ac yn kynal i lys ynghaer llion arwysg / kaer wynt /

ac wedi iddo ef i goresgyn hwynt oll / i daeth Arthur i gynal i lys i Baris /

ac yna i rhoddes Arthur / i bedwyr bentrilliaid oi lys ef / nid amgen / pen butler Iarlleth normandi /

ac a gavas yn i gyngor ddal i lys / ynghaer llion Arwysg / kans tecaf lle oedd hwnw a chyvoethocaf /

ac ni vynai gwraic na morwyn o lys arthur / na gwr na gordderch ond milwr kampys provedic /

LYVODRAETH........1

ac yn i erbyn ef i daeth ffrolho vrenin ffrainc / dan lyvodraeth ymerodraeth RHyvain /

LYVYR.............1

a ffan glyby kynar varvog hyny / tyngy a wnaeth ef / i vab kai hir Ar lyvyr /

LLADRON...........1

a dwedyd wrthyn val hyn / O chwchwi dwyllwyr lladron / ni khadwassoch ammod a mi ni chadwaf vinav ammod a chwithav

LLADD.............22

ac wedi hynny / ymgyrchy a wnaythant y byddinoedd a lladd llawer o bob ty /

ac Emrys ai lu yn i hymlid / gan i lladd val i gorddiweddyd hwynt /

a lladd y llaill /

ac os wllis yw genyt / par yn lladd ni Ac yna i raeth Emrys yni gyngor am danynt /

ac ymladd yn grevlon a lladd llawer o bobty / yni ffoes kilamwri /

a goresgyn y mynydd arnynt a lladd llawer o bobloedd /

ac yn ddiannod / kynyll llu mawr a oric ythur a lladd a llosgi drwy holl gyvoeth gwrlais / Sef gwrlais am na doedd aniver gantho / i roi kad ar vaes ir brenin /

ac anrhithio y wlad / i lladd / ai llosgi a wnaythant / Sef ir oedd llew ap kynvarch yn dwyssog ar y brytaniaid cans ef a briodyssai anna verch ythur bendragon /

ac a barodd ef i ddwyn / ar Elor o vlaen y llu / hyd oni ddaythant at dinas verolan y sydd yn agos at saint albons / cans yno i roedd y peganiaid ssayson yn lladd /

a lladd llawer o bobty / oni aeth hi yn nos ar bore dranoeth i daeth y saysson i maes or gaer /

ac yna i by ymladd creylon a lladd llawer o bobty /

a gwasgary a lladd llyossowgrwydd o naddynt ai kymell i ffo /

a rwng i lladd ai boddi i kolled chwech mil or saysson /

ac wedi i bawb wisgo am dano / drwy vendith yr archesgobion / kyrchy i gelynion a wnaythant / yn greylon / oni vy nos a wnaythant ai lladd /

strowio or saysson a lladd y gwyr llen /

ac ymgyrchy a oric a lladd llawer o bobty /

ac am lladd inav /

a lladd Gaynus gar bron yr amherawdr

a lladd pawb i wr or rhai braynaf o honynt /

ac yn y diwedd i gyrry i ffo / ar rhai ni bv wiw i dala / i lladd ai hysbeilio /

ac yna hevyd i llas trowyr da eraill / nid oedd waeth i gwrhydri na thwysogion / Sef a wnaeth howel a gwalchmai ymgadw ynghyd a lladd a gyffyrvai a hwynt /

a dechrav y vlwyddyn rhacwyneb / ir aeth Arthur drwy wledydd Lorayn / Braband fflanndres / almayn / Lombardi / oni ddaethant at dinas oedd o vewn twsk yr honn ddinas a wrthnebodd Arthur ond or diwedd ymroi a wnaythant bawb i Arthur / wedi lladd o honynt / Syr fferant marchog yrddol

LLADDAI...........4

ac yna i kynghorav y twyllwr iddaw orffowys a llechy yn ol y ddiod megis i lladdai y gwenwyn ef yn gynt /

ac ef / ar vn dyrnod i lladdai ef hwynt

ac vn dyrnod i lladdai

ac ef / ar vn dyrnod i lladdai /

LLADDAV...........1

ach / os ef ni wnai hynny / i lladdav ef y marchog / o chai ef i weled eilwaith /

LLADDENT..........1

ac er gwched vai hwynt ai lladdent / ne beri ir gwan i gyviownder kans ymroi a wnaethent i gadw kyviownder / ar gwan hwy ai helpynt ymhob kyvraith / Blas yn y gyvraith vydol kattwr yn y gyvraith eglwys /

LLADDIAD..........1

ac yn ymyl yno dan y rriw honno i mae bedd Bytta gawr iw weled heddiw ar ymgyvarvod hwnw a vyssai dalm o amser kyn lladdiad yr anghenvil vchod / am Elen nith howel / ar howel hwnw a barodd gwneythyr ylysendy [~ elusendy ] ywch benn bedd Elen ar y mynydd hwnw /

LLADDODD..........3

a dduc nith howel yma / ai lladdodd hi / yn keisio kydio a hi /

ac yn y diwedd i lladdodd Arthur bytta gawr

ac ar y rhythr hwnw / i lladdodd ef vedrod a miloedd gidac ef /

LLADDVA...........1

ac yno i by vrwydyr vawr a lladdva o bobty / cans o gysgod y deri i brethynt hwy y brytaniaid /

LLADDWN...........1

ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab /

LLADDYSSANT.......1

ac ai lladdyssant yn greylon /

LLAFR.............1

a thrwy nerth duw ar llafr a gymeryssoch / ar angav / ef a ylch ych pechodav chwi yn lan / a chwi a gewch orvod a byddegoliaeth ar ych gelynion /

LLAI..............1

ac i kodes gwrlais Iarll cerniw / gan ddwedyd / llai yw yn aniver ni nai aniver hwynt / a ffan vor nos yn dowyll / awn am i penav hwynt /

LLAILL............3

a lladd y llaill /

a gwasgary y llaill oll /

a chymell y llaill yn gaeth dragowydd / kattwr Iarll /

LLALL.............4

ac vn or delway hyny a roes y brenin ir Eglwys benaf ynghaer wynt ar llall /

ac yr vn a orffo ar i gilidd kymered gowoeth i llall

ac am hyny / ninav a holwn yddynt hwythav beth dledys / ar kadarnaf o honom / kymered gan y llall / kans yn rhieni ni a orvy arnynt hwy / nid amgen / Beli a Bran / meibion dyfnwal moel myd / o herwydd hwynt a ddygyssant vgain o voneddigion RHyvain / yn wystlon ganthynt i ynys Prydain / am dyrnged /

ac ef / gan ddwedyd y kryva o honom i yr amser hwnw kymred groen barf y llall / ai bilis hevyd /

LLAN..............1

ac eraill o eglwisi / mewn manav eraill nid amgen llan pedroc o vewn llynn yngwynedd /

LLANDAPH..........1

ac yn lle Sampson archesgob kaer efroc a vyssai varw yno / ir roed Teilaw Esgob llandaph / drwy Eiriol howel mymber llydaw /

LLANDDERVEL.......1

ac a gysegrwyd llawer o eglwisi yn i henw hwynt / nid amgen / llanddervel o vewn penllyn yngwynedd / yn enw dervel gadarn / llanpadarnvawr llanpadarn odyn / llanpadarn drefegloys / yn enw padarn beisrydd o vewn Sir abertivi yn y deav /

LLANPADARN........2

ac a gysegrwyd llawer o eglwisi yn i henw hwynt / nid amgen / llanddervel o vewn penllyn yngwynedd / yn enw dervel gadarn / llanpadarnvawr llanpadarn odyn / llanpadarn drefegloys / yn enw padarn beisrydd o vewn Sir abertivi yn y deav /

ac a gysegrwyd llawer o eglwisi yn i henw hwynt / nid amgen / llanddervel o vewn penllyn yngwynedd / yn enw dervel gadarn / llanpadarnvawr llanpadarn odyn / llanpadarn drefegloys / yn enw padarn beisrydd o vewn Sir abertivi yn y deav /

LLANPADARNVAWR....1

ac a gysegrwyd llawer o eglwisi yn i henw hwynt / nid amgen / llanddervel o vewn penllyn yngwynedd / yn enw dervel gadarn / llanpadarnvawr llanpadarn odyn / llanpadarn drefegloys / yn enw padarn beisrydd o vewn Sir abertivi yn y deav /

LLAS..............21

ac yno i raeth Eidiol Iarll a hingestr i ben brynn vchel / yn ymyl y castell yn y lle i llas ef gan wneythyr cri mawr ywch i ben ef / megis i roedd yr arver i gladdy Sawden /

ac yna i llas gwrlais /

ac yna i dywad ef dan chwerthin yn rhith Gwrlais nim llas i etto / ond mi af i edrych / pa vaint a golles i om gwyr / gan gyssyrio Eigr /

ac i llas octa

ac ef hyd yn y diwedd i llas kolgrin a Baldwrf i vrawd /

ac yna i llas kledric i twyssawc hwynt

ac i llas llawer oi wyr /

ac yna i llas llawer o bobty /

ac yna i llas Borel Dwysog / kans Evander Brenin Siria / ai brathodd ef /

ac ar y ffo hwnw i llas Evander ychod /

ac yna i llas llawer o bobty / val ir oedd vlin i drythv

ac i llas or ryvainwyr aliffantus Brenin yr ysbaen /

ac i llas o wyr arthur holdnys twysog Rydain /

ac yna i llas kynvarch twyssog Teygr /

ac yna hevyd i llas trowyr da eraill / nid oedd waeth i gwrhydri na thwysogion / Sef a wnaeth howel a gwalchmai ymgadw ynghyd a lladd a gyffyrvai a hwynt /

ac yna kymell gwyr rhyvain i ffo yn wradwyddys / lle i llas or rhyvainwyr ynghylch kant mil /

ac yna i llas Brenin yr aifft /

ac i dowad wrth priamus / mai gwas Ivanc oedd ef o gegin y brenin arthur O dydi / heb priamus / o dydiw bechgin a choegwyr arthur / kyn wched a thydi / mae /n/ rhaid yw varchogion ef vod yn wrolwych / ar amser hwnw hevyd i llas yno Syr Gherrard / marchog or brytaniaid / a llawer eraill /

ac yna i llas Aron ap Kynvarch a Gwalchmai /

ac i llas llawer o bobty /

ac o barth arthur i llas yno Ebras Brenin llychlyn /