Adran nesaf | |
Adran or blaen |
|
METHEDIGRWYDD.....1
| |
ac yna ymliw a wnaeth ef a hwynt / am i methedigrwydd / yn erbyn y saysson / | YK 103v. 26 |
|
MEWN..............17
| |
a gwyr gwynedd gan i hystlys mewn koed gar i law / megis i gallent erbyniaid y saysson pa ffordd bynac i delynt / | YK 93r. 6 |
ac ni vynai ef vod hebddi a anvon mynych anrhegion i Eigir / nid amgen diodydd mewn ffiolav Eyraid / modrwiav aur a ffethav eraill Euraid / hyd pan ydnaby gwrlais Iarll cerniw hyny / | YK 101r. 22 |
a myned a wnaeth llawer i mewn ir dinas / | YK 104r. 16 |
ac yna i tynwyd ef i mewn / | YK 109r. 21 |
a hyny a ddygai Arthur gidac ef pen elai ef mewn perigl brwydrav / ai gleddav a gymerth ef a elwid kledvwlch / | YK 110v. 25 |
ac Arthur i ynys oedd garllaw mewn Avon vawr yr hon a elwid Sain / yr hon a lithir o ddinas paris / | YK 115r. 3 |
ac arvay / mewn amravailion vaday / ar dday lu yn edrych arnynt / | YK 115r. 11 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 10 |
ac a wrthodais [~ wrthodes ] yr archescopaeth / o herwydd gweled vaint a vy armerth y wledd honno / ar gynylleidva / ai darvod mewn tri diav / | YK 119v. 20 |
ac ymavel mewn Arthur / ai dyny oni syrthodd ef ar dal i liniav / | YK 125r. 6 |
ac velly aros a wnaythant mewn lle dirgel a thranoeth i daeth gwyr Arthur ar karcharorion hyny hyd y pant koedawc / lle i roedd y rhyvainwyr yn aros / | YK 128r. 5 |
ac ynghanol y vyddin i peris ef roi / Eryr o Aur / mewn ystondardd / yn arwydd ir neb a bai berigl arno / ymgyrchy a oric / | YK 130v. 5 |
ac yna i parodd Arthur amdoi korff yr amherawdr / ar Brenhinoedd eraill o Seneddwyr RHyvain / yn anrydeddys / mewn gweoedd o blwm / | YK 133r. 16 |
a chan dybiaid i gallai ef gadw /r/ kleddav iddo i hvn / i gyddio a wnaeth ef mewn lle dirgel a ffan ddaeth y marchog eilwaith at Arthur / govyn a wnaeth ef ir marchog a vwriyssai ef y kleddav ir llyn / | YK 137v. 13 |
ac nid mogelynt / nac er gwaiw / Saeth / na chledde mewn brwydr / ar dydd i kai Arthur i gweled hwynt / ni khai ef ddirmig / na chwilidd / | YK 139v. 10 |
a medrod ap llew ap kynvarch / kans nid oedd na Brenin nac amherawdyr a ballai yddynt oherwydd i tegced ai doethed pan ddeleynt mewn heddwch / na milwr na ryssw allai i haros pan ddelynt i ryvel / | YK 140r. 7 |
ac eraill o eglwisi / mewn manav eraill nid amgen llan pedroc o vewn llynn yngwynedd / | YK 141r. 15 |
|
MI................12
| |
ac llyma ni Arglwydd a chadwyn yn llaw pob vn o honam mi / | YK 94v. 7 |
a govyn iddaw a wnaeth ef / beth a roddai ef o dda ir neb a laddai Emrys / pasgen attebodd gan ddwedyd / mi a roddaf mil o bynnoedd am kydmeithas inav tra vwy byw / | YK 98r. 18 |
ac o bydda i vrenin / mi ai hanrydeddaf / o dir a dayar a chyvoeth / val i bo ef bodlon | YK 98r. 20 |
a mi a wnaf angav i Emrys | YK 98v. 1 |
ac anwylwas Gwrlais a mi a roddaf ar wlffin ffyrf medaf yn yr Estron Iaith Iordans / o dintagol marchog | YK 102r. 26 |
ac yna i dywad ef dan chwerthin yn rhith Gwrlais nim llas i etto / ond mi af i edrych / pa vaint a golles i om gwyr / gan gyssyrio Eigr / | YK 103r. 6 |
ac o herwydd hyny / gad i mi weled a elli di roddi y kleddv val i byassai / | YK 107v. 3 |
a dwedyd wrthyn val hyn / O chwchwi dwyllwyr lladron / ni khadwassoch ammod a mi ni chadwaf vinav ammod a chwithav | YK 110v. 5 |
ac yna i dowad howel ymber llydaw / rhyngofi a dyw / pa mi bawb ar neyldy / ni bydde gystal | YK 121v. 9 |
a mi a roddaf i ti o gymorth / ddengmil o varchogion arvog / | YK 121v. 22 |
ac er kodi dy vraint dithav arglwydd vrenin / A mi a roddaf i ti i vyned yno / ddavddeg mil o varchogion arvoc a phetid hevyd a ffan ddarvy i bawb / dervyny i ymadrodd / ar maint / | YK 122r. 9 |
a wnaf vynghyngor / mi | YK 129r. 18 |
|
MIBERNUS..........1
| |
a kampus mibernus o ryvain / | YK 130r. 7 |
|
MIL...............26
| |
ac na doedd arnynt hwy ofn y brytaniaid gan ddwedyd vod o honynt hwy ddaygain mil o wyr arvoc / | YK 92v. 25 |
ac yn benaf arnynt / i raeth ythur ben dragon / a ffymtheg mil o wyr arvoc gantho / a merddin hevyd / am i vod yn orav / o athrylith / kilamwri / oedd vrenin yn ywerddon yr amser hwnw / a ffan glyby / kilamwri hynny dyvod a llu mawr / | YK 96v. 9 |
a govyn iddaw a wnaeth ef / beth a roddai ef o dda ir neb a laddai Emrys / pasgen attebodd gan ddwedyd / mi a roddaf mil o bynnoedd am kydmeithas inav tra vwy byw / | YK 98r. 18 |
ac yno i meddyliodd Arthur i kadw hwynt / heb na bwyd na diod / a ffan glyby baldwrf brawd kolgrin hyny / ef a ddaeth a chwech mil o wyr arvoc gantho / hyd o vewn deng milldir at gaer Evroc Sef i byssai ynte yn aros kledric / twyssog o Germania / ai nerth ynte / ir saysson | YK 108v. 22 |
a thair mil o bettyd yw rragod hwynt / ar y fford / | YK 109r. 6 |
a mab llew ap kynvarch / nai ap i chwaer i Arthur / i ervyniaid nerth gantho / Sef i daeth howel a ffymtheg mil o wyr arvoc gidac ef i Southamton / i dir / | YK 109v. 12 |
a rwng i lladd ai boddi i kolled chwech mil or saysson / | YK 109v. 20 |
a mil o wyr gidac ef a gwsnaythy or gegin / | YK 119r. 1 |
a mil o wyr gidac ef / or vn rhyw ddillad i wasnaythy llestri aur | YK 119r. 6 |
ac er kodi dy vraint dithav arglwydd vrenin / A mi a roddaf i ti i vyned yno / ddavddeg mil o varchogion arvoc a phetid hevyd a ffan ddarvy i bawb / dervyny i ymadrodd / ar maint / | YK 122r. 10 |
a thrigain mil o varchogion arvog provedig oeddent heb law a roddes howel iddaw / o lydaw / | YK 122r. 18 |
ac a gavas ef or chwech ynys eraill / o betyd / chwechigen mil / Sef oedd henway yr ynyssoedd hyny / Iwerddon / ynys yr ia scotland / orck llychlyn a denmarc / | YK 122r. 22 |
ac o ffrainc Bedwar vgain mil o varchogion arvog / a chan y davddeg gogyvwrdd a chida Geraint garwys or ysbaen / i daeth mil a dav kant o varchogion arvoc / | YK 122v. 1 |
ac o ffrainc Bedwar vgain mil o varchogion arvog / a chan y davddeg gogyvwrdd a chida Geraint garwys or ysbaen / i daeth mil a dav kant o varchogion arvoc / | YK 122v. 3 |
a davddeg mil / | YK 122v. 6 |
a ffedwar vgain mil / | YK 122v. 7 |
ac val i ddoeddent velly yn gyvagos i goed nychaf / chwech mil or brytaniaid yn rhoi kri ar y rhyvainwyr / | YK 127r. 1 |
a ffymp mil o wyr arvog a ddaeth yn borth ir brytaniaid a kynal i klod ai syberwyd a wnaythant a gwrthneby y rhyvainwyr a wnaythant / a pentraink.. | YK 127r. 13 |
ac yna pan glowes gwyr RHyvain hyny / deffol trigain mil o wyr arvoc / ai hanvon ar hyd nos i ragot y karcharorion | YK 127v. 22 |
a thair mil yr borth ir brytaniaid / | YK 128r. 20 |
A beddino i lu a wnaeth yn wyth byddin, ag ir oedd bum cant a chwe mil o wyr ymladd profadwy ymhob byddin. | YK LLst 129, 45r. 1 |
A rhyfedi Arthur i hun oedd chwech o wyr, chwe chant a chwe mil. | YK LLst 129, 45r. 22 |
ac yna kymell gwyr rhyvain i ffo yn wradwyddys / lle i llas or rhyvainwyr ynghylch kant mil / | YK 132v. 18 |
ac ynghylch vgain mil o wyr y gwledydd hynny / ar amser hwnw wrth ymgyrchy ai gilidd / i daliodd gwalchmai yno Syr priamus / marchog or gwledydd hyny | YK 134r. 2 |
ac oedd gas ganthynt arthur / oni gavas Medrod / gidac ef / bedwar vgain mil o wyr ymladd a dyvod a wnaeth medrod ar aniver hyny gantho / hyd Doral / | YK 135r. 11 |
a thrigain mil / | YK 136r. 9 |
|
MILINUS...........1
| |
ac milinus Seneddwr o ryvain / | YK 131r. 21-22 |
|
MILOEDD...........2
| |
a chadw y bobol hyny yno / oni vy veirw miloedd o honynt o newyn / yr hwn lyn / yw vn or ynyssoedd / | YK 112r. 6-7 |
ac ar y rhythr hwnw / i lladdodd ef vedrod a miloedd gidac ef / | YK 136v. 16 |
|
MILWR.............3
| |
ac ni vynai gwraic na morwyn o lys arthur / na gwr na gordderch ond milwr kampys provedic / | YK 119r. 19 |
a ffa le bynac ir elai /r/ heini ni allai na chawr / na milwr i haros hwynt / er kadarned a vai / | YK 139v. 3 |
a medrod ap llew ap kynvarch / kans nid oedd na Brenin nac amherawdyr a ballai yddynt oherwydd i tegced ai doethed pan ddeleynt mewn heddwch / na milwr na ryssw allai i haros pan ddelynt i ryvel / | YK 140r. 8 |
|
MILWRIAETH........2
| |
ach milwriaeth / | YK 129r. 13 |
a manegi yddynt i dylai /r/ holl vyd vod yn ostyngedic ney yn yfydd i ryvain a choffewch mai eych teidiav chwi a gedwis ryvain yn benna lle or byd / o ddewrder milwriaeth a ffyniant / na wrthodwch chwithav angav / er kadw braint rhyvain / | YK 129v. 4 |
|
MILWYR............1
| |
ac ymffystio yn grevlon a wnaythant blith drafflith / oni glowid i twrf yn cyffroi /r/ ddaiar / gan drwst Saledav y milwyr / yn ffystio /r/ llawr / | YK 130v. 19 |
|
MILLDIR...........2
| |
ac a elwir heddiw ston hing / ar amser hwnw i roedd arthur gidai dadmaeth / nid amgen kynar varvog / marchog ynghaer kynar varvog / o vewn tair milldir at dre /r/ bala o vewn Penllyn yn sir veirionydd / | YK 105r. 12 |
ac yno i meddyliodd Arthur i kadw hwynt / heb na bwyd na diod / a ffan glyby baldwrf brawd kolgrin hyny / ef a ddaeth a chwech mil o wyr arvoc gantho / hyd o vewn deng milldir at gaer Evroc Sef i byssai ynte yn aros kledric / twyssog o Germania / ai nerth ynte / ir saysson | YK 108v. 23 |
|
MINAV.............1
| |
a khristnogion da ffyddlon / a minav hevyd y sydd / ar yr iawn / a hwyntav ar y kam / | YK 136v. 1 |
|
MINEF.............1
| |
a minef af yn ffyrf brithael a elwir yn yr Estron iaith Brastias marchog / | YK 102r. 22 |
|
MINI..............1
| |
ach ond gofyn iddo / pa pa waith a ddychmyge ef i wneythyr ywchben y lle hwnw / Sef i kynghores merddin vyned ir werddon ir lle i roedd gor y kwri [~ cewri ] / ar vynydd kilara / kans yno i mae mini [~ meini ] rryvedd heb wybod o neb ddim oddiwrthynt / | YK 96r. 4 |
|
MIRCH.............1
| |
ac yn esgid myned ar i mirch ill pedwar a wnaythant / | YK 126v. 8 |
|
MLYNEDD...........3
| |
ac yna i by ef ddayddeng mlynedd yn ol hyny / yn gorffwyssaw | YK 113v. 4 |
a naw mlynedd i by ef yn goresgyn y gwledydd hynny / | YK 116r. 7 |
ac ymddiddan gwragedd er ys pymp mlynedd / | YK 120v. 26 |
|
MOCH..............1
| |
ac i kanvy Arthur y kawr wrth y tan arall / yn pobi moch gwlldion / | YK 124v. 13 |
|
MODRWIAV..........1
| |
ac ni vynai ef vod hebddi a anvon mynych anrhegion i Eigir / nid amgen diodydd mewn ffiolav Eyraid / modrwiav aur a ffethav eraill Euraid / hyd pan ydnaby gwrlais Iarll cerniw hyny / | YK 101r. 22 |
|
MODD..............2
| |
ac ni Ranyssom ni vodd dy dduw di yn gwladychy / yr hwn sydd yn kymell y boneddigion hyn yn dy ywllis di yn y modd hyn / | YK 94v. 4 |
ac wedi darvod i Arthur wastatav ynys brydain yn y modd gorav i byssai erioed / i gwreicawdd Arthur a gwenhwyvar verch gogvran gawr / | YK 113r. 3 |
Adran nesaf | Ir brig |