Adran nesaf | |
Adran or blaen |
|
HYRDDAI...........1
| |
a hyrddai wynt mawr / | YK 125r. 13 |
|
HYSBEILIO.........1
| |
ac yn y diwedd i gyrry i ffo / ar rhai ni bv wiw i dala / i lladd ai hysbeilio / | YK 127v. 9 |
|
HYSBYS............1
| |
Ag yna i pregethodd ] arthur yw wyr val hyn / ha wyr da heb ef / hysbys yw / may och nerth chwi | YK 129r. 2 |
|
HYSBYSSY..........1
| |
a dywedyd wrth y penaithiaid yno / ar vrys yn gorfforol gan hysbyssy yddynt / mae honno oedd y dyrnged a gaent hwy gantho ef / | YK 133r. 23 |
|
HYSTLYS...........1
| |
a gwyr gwynedd gan i hystlys mewn koed gar i law / megis i gallent erbyniaid y saysson pa ffordd bynac i delynt / | YK 93r. 6 |
|
HYVODD............1
| |
ac wedi hyny i by ef varw ar sawl ai hyvodd gidac ef / wedi iddo ef dyrnassy vn vlwyddyn ar bymtheg / | YK 105r. 4 |
|
HYVRYD............1
| |
ac am hyny hyvryd yw geni vi gymryd dyrnodav / gan wyr rhyvain am yr hai a roddwn inav yddynt hwythav / er dial yn teidiav / an hen rhieni arnynt / | YK 122r. 4 |
|
I.................1053
| |
a ffo a wnaeth hingestr ar saysson oll / hyd y parth draw i hwmber / | YK 92v. 5 |
ac yna / ymgadarnhav i drigaw o herwydd ofni / | YK 92v. 6 |
a hevyd doeth hael a thrigaroc oedd ef / a ffan glyby Emrys hyny / myned a oric ai lu yn i hol hwynt / | YK 92v. 12 |
a thrwm vy gantho weled yr Eglwys wedi i dystriwio / | YK 92v. 14 |
ac addaw / os delai ef yn vyw / yr ail waith / i parai ef i gwnevthyr o newydd / val i byssent orav erioed a ffan glyby hingestr vod Emrys / yn ymgais am dano ef / anog y saysson i ymladd yn wrol / gan ddwedyd na doedd vawr gally Emrys / o varchogion llydaw / kans yno i cawssai ef nerth / | YK 92v. 15 |
ac addaw / os delai ef yn vyw / yr ail waith / i parai ef i gwnevthyr o newydd / val i byssent orav erioed a ffan glyby hingestr vod Emrys / yn ymgais am dano ef / anog y saysson i ymladd yn wrol / gan ddwedyd na doedd vawr gally Emrys / o varchogion llydaw / kans yno i cawssai ef nerth / | YK 92v. 16 |
ac addaw / os delai ef yn vyw / yr ail waith / i parai ef i gwnevthyr o newydd / val i byssent orav erioed a ffan glyby hingestr vod Emrys / yn ymgais am dano ef / anog y saysson i ymladd yn wrol / gan ddwedyd na doedd vawr gally Emrys / o varchogion llydaw / kans yno i cawssai ef nerth / | YK 92v. 16 |
ac addaw / os delai ef yn vyw / yr ail waith / i parai ef i gwnevthyr o newydd / val i byssent orav erioed a ffan glyby hingestr vod Emrys / yn ymgais am dano ef / anog y saysson i ymladd yn wrol / gan ddwedyd na doedd vawr gally Emrys / o varchogion llydaw / kans yno i cawssai ef nerth / | YK 92v. 19 |
ac addaw / os delai ef yn vyw / yr ail waith / i parai ef i gwnevthyr o newydd / val i byssent orav erioed a ffan glyby hingestr vod Emrys / yn ymgais am dano ef / anog y saysson i ymladd yn wrol / gan ddwedyd na doedd vawr gally Emrys / o varchogion llydaw / kans yno i cawssai ef nerth / | YK 92v. 22 |
ac a vyddinawdd i wyr / | YK 93r. 2 |
a gwyr gwynedd gan i hystlys mewn koed gar i law / megis i gallent erbyniaid y saysson pa ffordd bynac i delynt / | YK 93r. 6 |
a gwyr gwynedd gan i hystlys mewn koed gar i law / megis i gallent erbyniaid y saysson pa ffordd bynac i delynt / | YK 93r. 6 |
a gwyr gwynedd gan i hystlys mewn koed gar i law / megis i gallent erbyniaid y saysson pa ffordd bynac i delynt / | YK 93r. 7 |
a gwyr gwynedd gan i hystlys mewn koed gar i law / megis i gallent erbyniaid y saysson pa ffordd bynac i delynt / | YK 93r. 8 |
ac or ty arall i roedd hingestr / yn annog / | YK 93r. 9 |
ac yn dysgv i wyr ynte / | YK 93r. 10 |
ac Emrys ai lu yn i hymlid / gan i lladd val i gorddiweddyd hwynt / | YK 93r. 15 |
ac Emrys ai lu yn i hymlid / gan i lladd val i gorddiweddyd hwynt / | YK 93r. 15 |
ac Emrys ai lu yn i hymlid / gan i lladd val i gorddiweddyd hwynt / | YK 93r. 16 |
ac velly i ddoedd Eidiol Iarll caer loiw / yn ymgais a hingestr / | YK 93r. 22 |
ac yn orthrwm a wnaythant oni welid y tan oi harvav megis mellt o vlaen tranav Ac val i roeddent velly / nychaf Gwrlais Iarll / ai vyddin yn dyvod atynt / | YK 93v. 1 |
ac ai harwenodd hyd ynghanol y llu / gan ddwedyd o hvd i ben / gorthrymwch y saysson bell | YK 93v. 7 |
ac o hyny allan i ffoes y saysson gidac octa ap hingestr ar rhan vwiaf or llu hvd ynghaer evroc / | YK 93v. 10 |
ac assaf i Ewyrth ynte / | YK 93v. 12 |
ac wedi cael y vyddegoliaeth i daeth Emrys hvd ynghaer Evroc / | YK 93v. 15 |
ac yno i trigodd Emrys dri diewornod yn peri kladdy y kelanedd / menignaythy [~ meddyginiaethu ] yr hai briwedic | YK 93v. 19 |
ac yn bwrw i llydded / oddiwrthynt | YK 93v. 22 |
ac wedi hyny i daeth Emrys i gymryd i gyngor am hingestr / | YK 93v. 23 |
ac wedi hyny i daeth Emrys i gymryd i gyngor am hingestr / | YK 93v. 23 |
ac wedi hyny i daeth Emrys i gymryd i gyngor am hingestr / | YK 93v. 24 |
ac eraill / Sef oedd yn i gyngor Esgob caer loiw | YK 93v. 25 |
ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab / | YK 93v. 27 |
ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab / | YK 94r. 1 |
ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab / | YK 94r. 3 |
ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab / | YK 94r. 4 |
ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab / | YK 94r. 7 |
ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab / | YK 94r. 9 |
ac Eidiol Iarll / i vrawd a ffan welas yr Esgob hingestr i dwad ef wrthynt val hyn / ha wyr da pa mynech i oll ryddhav / myvi vy hyn ai lladdwn ef / val i gwnaeth Samwel proffwyd / pan welas ef araf brenin Amlech ynghaer ef a barodd dorri i araf yn ddryllie man / gan ddwedyd wrtho val hyn / nid amgen val i gwnavthost di vamav heb veibion i gwna vinav dy vam dithae heb vab / | YK 94r. 10 |
ac yno i raeth Eidiol Iarll a hingestr i ben brynn vchel / yn ymyl y castell yn y lle i llas ef gan wneythyr cri mawr ywch i ben ef / megis i roedd yr arver i gladdy Sawden / | YK 94r. 11 |
ac yno i raeth Eidiol Iarll a hingestr i ben brynn vchel / yn ymyl y castell yn y lle i llas ef gan wneythyr cri mawr ywch i ben ef / megis i roedd yr arver i gladdy Sawden / | YK 94r. 12 |
ac yno i raeth Eidiol Iarll a hingestr i ben brynn vchel / yn ymyl y castell yn y lle i llas ef gan wneythyr cri mawr ywch i ben ef / megis i roedd yr arver i gladdy Sawden / | YK 94r. 14 |
ac yno i raeth Eidiol Iarll a hingestr i ben brynn vchel / yn ymyl y castell yn y lle i llas ef gan wneythyr cri mawr ywch i ben ef / megis i roedd yr arver i gladdy Sawden / | YK 94r. 15 |
ac yno i raeth Eidiol Iarll a hingestr i ben brynn vchel / yn ymyl y castell yn y lle i llas ef gan wneythyr cri mawr ywch i ben ef / megis i roedd yr arver i gladdy Sawden / | YK 94r. 15 |
ac yno i raeth Eidiol Iarll a hingestr i ben brynn vchel / yn ymyl y castell yn y lle i llas ef gan wneythyr cri mawr ywch i ben ef / megis i roedd yr arver i gladdy Sawden / | YK 94r. 16 |
ac oddyno i daeth Emrys i geisio kyngor / beth a wnai ef i octa / Sef oedd i gyngor peri i octa / ai holl lu gymryd kadwyn yn llaw pob vn onaddynt a thamaid o bridd ymhen pob vn | YK 94r. 17 |
ac oddyno i daeth Emrys i geisio kyngor / beth a wnai ef i octa / Sef oedd i gyngor peri i octa / ai holl lu gymryd kadwyn yn llaw pob vn onaddynt a thamaid o bridd ymhen pob vn | YK 94r. 17 |
ac oddyno i daeth Emrys i geisio kyngor / beth a wnai ef i octa / Sef oedd i gyngor peri i octa / ai holl lu gymryd kadwyn yn llaw pob vn onaddynt a thamaid o bridd ymhen pob vn | YK 94r. 18 |
ac oddyno i daeth Emrys i geisio kyngor / beth a wnai ef i octa / Sef oedd i gyngor peri i octa / ai holl lu gymryd kadwyn yn llaw pob vn onaddynt a thamaid o bridd ymhen pob vn | YK 94r. 18 |
ac oddyno i daeth Emrys i geisio kyngor / beth a wnai ef i octa / Sef oedd i gyngor peri i octa / ai holl lu gymryd kadwyn yn llaw pob vn onaddynt a thamaid o bridd ymhen pob vn | YK 94r. 19 |
ac os wllis yw genyt / par yn lladd ni Ac yna i raeth Emrys yni gyngor am danynt / | YK 94v. 9 |
ac yna i dywad Eidol / ar Esgob dyvric i vrawd chwchwi bobol ddrwc / | YK 94v. 10 |
ac yna i dywad Eidol / ar Esgob dyvric i vrawd chwchwi bobol ddrwc / | YK 94v. 11 |
a ddoythoch bodd i Erchi trigaredd megis i daeth pobl yr yssrael / | YK 94v. 13 |
a ddoythoch bodd i Erchi trigaredd megis i daeth pobl yr yssrael / | YK 94v. 14 |
ac i kowsant / | YK 94v. 14 |
ac ni bydd gwaeth yn trigaredd ninav / nac i bv yr yddeon / | YK 94v. 16 |
ac velly hevyd i daeth Assaf ai bobl i drigaredd Emrys / | YK 94v. 17 |
ac velly hevyd i daeth Assaf ai bobl i drigaredd Emrys / | YK 94v. 18 |
ac a elwir scotland / Ac velly i tangneveddwyd rhyngthynt | YK 94v. 22 |
ac velly i daeth Emrys i gaer Evroc / | YK 94v. 24 |
ac velly i daeth Emrys i gaer Evroc / | YK 94v. 24 |
ac i dyvynnodd atto ef holl Ieyrll ai varwniaid ai Archesgobion / | YK 94v. 25 |
a ddistrowiassai y saysson ar gost Emrys oll / dros wyneb yr ynys / ar bymthegved dydd wedi hyny i daeth ef i lyndain / | YK 95r. 6 |
a ddistrowiassai y saysson ar gost Emrys oll / dros wyneb yr ynys / ar bymthegved dydd wedi hyny i daeth ef i lyndain / | YK 95r. 6 |
ac yno i peris ef adnewyddy yr Eglwissi / | YK 95r. 7 |
a rhoddi i bawb i tiroedd a ddygyssid yngham oddarnynt / | YK 95r. 9 |
a rhoddi i bawb i tiroedd a ddygyssid yngham oddarnynt / | YK 95r. 9 |
ac oddyno i daeth ef hyd ynghaer wynt i wneythyr yr vn rhiw / | YK 95r. 12 |
ac oddyno i daeth ef hyd ynghaer wynt i wneythyr yr vn rhiw / | YK 95r. 13 |
ac wedi / darvod iddo lonyddy pob lle i daeth ef hyd y dref a elwid caer baladin / a heddiw shatesburi i edrych beddav y sawl a baryssai hingestr i ladd yno drwy vrad o Ieyrll barwniaid a marchogion yrddolion / | YK 95r. 15 |
ac wedi / darvod iddo lonyddy pob lle i daeth ef hyd y dref a elwid caer baladin / a heddiw shatesburi i edrych beddav y sawl a baryssai hingestr i ladd yno drwy vrad o Ieyrll barwniaid a marchogion yrddolion / | YK 95r. 17 |
ac wedi / darvod iddo lonyddy pob lle i daeth ef hyd y dref a elwid caer baladin / a heddiw shatesburi i edrych beddav y sawl a baryssai hingestr i ladd yno drwy vrad o Ieyrll barwniaid a marchogion yrddolion / | YK 95r. 18 |
ac a elwir Saftesburi / yn govaint ambri cans velly i gelwid hi o | YK 95r. 24 |
achos i gwneythyr hi o wyr a elwid ambri / | YK 95r. 25 |
ac yna i dyvynodd / ef holl seiri atto i wnevthyr Ethrylithis tragwyddawl ynghylch y vedrod hono / | YK 95v. 3 |
ac yna i dyvynodd / ef holl seiri atto i wnevthyr Ethrylithis tragwyddawl ynghylch y vedrod hono / | YK 95v. 3 |
a ffally i Ethrilythyr / nessav attynt tramawr esgob caer llion Arwysg A dwedyd wrth Emrys / arglwydd heb ef dyvynnwch attoch verddin bardd gwrtheyrn / cans hwnw a wyr dychmygv gwaith Ryvedd drwy Erhrylith dysg Sef wedi hynny i kad merddin garllaw ffynnon galabas / | YK 95v. 7 |
a ffally i Ethrilythyr / nessav attynt tramawr esgob caer llion Arwysg A dwedyd wrth Emrys / arglwydd heb ef dyvynnwch attoch verddin bardd gwrtheyrn / cans hwnw a wyr dychmygv gwaith Ryvedd drwy Erhrylith dysg Sef wedi hynny i kad merddin garllaw ffynnon galabas / | YK 95v. 13 |
ac i herchis Emrys iddo ddwedyd a droganv / | YK 95v. 15 |
a ddelav rrac llaw yn yr ynys hon / Sef ir attebodd merddin / na doedd Iawn dravthy or rryw bethav hynny / ond pan vai raid a ffestwedwn / i heb amgen / yr yssbryd glan yr hwn y sydd im dysgv i ai oddiwrthif pan vai raid ym wrtho | YK 95v. 20 |
a ddelav rrac llaw yn yr ynys hon / Sef ir attebodd merddin / na doedd Iawn dravthy or rryw bethav hynny / ond pan vai raid a ffestwedwn / i heb amgen / yr yssbryd glan yr hwn y sydd im dysgv i ai oddiwrthif pan vai raid ym wrtho | YK 95v. 21 |
ach ond gofyn iddo / pa pa waith a ddychmyge ef i wneythyr ywchben y lle hwnw / Sef i kynghores merddin vyned ir werddon ir lle i roedd gor y kwri [~ cewri ] / ar vynydd kilara / kans yno i mae mini [~ meini ] rryvedd heb wybod o neb ddim oddiwrthynt / | YK 96r. 1 |
ach ond gofyn iddo / pa pa waith a ddychmyge ef i wneythyr ywchben y lle hwnw / Sef i kynghores merddin vyned ir werddon ir lle i roedd gor y kwri [~ cewri ] / ar vynydd kilara / kans yno i mae mini [~ meini ] rryvedd heb wybod o neb ddim oddiwrthynt / | YK 96r. 2 |
ach ond gofyn iddo / pa pa waith a ddychmyge ef i wneythyr ywchben y lle hwnw / Sef i kynghores merddin vyned ir werddon ir lle i roedd gor y kwri [~ cewri ] / ar vynydd kilara / kans yno i mae mini [~ meini ] rryvedd heb wybod o neb ddim oddiwrthynt / | YK 96r. 3 |
ach ond gofyn iddo / pa pa waith a ddychmyge ef i wneythyr ywchben y lle hwnw / Sef i kynghores merddin vyned ir werddon ir lle i roedd gor y kwri [~ cewri ] / ar vynydd kilara / kans yno i mae mini [~ meini ] rryvedd heb wybod o neb ddim oddiwrthynt / | YK 96r. 4 |
ac ni cheffir hwynt / nac o gadernid nac o gryvder / ond trwy gelvyddyd yn vnic a ffe baent hwynt yma / val i maent hwy yno / hwy a savent yn dragowydd val i bae kof kyvliw amdanynt / | YK 96r. 8 |
ac ni cheffir hwynt / nac o gadernid nac o gryvder / ond trwy gelvyddyd yn vnic a ffe baent hwynt yma / val i maent hwy yno / hwy a savent yn dragowydd val i bae kof kyvliw amdanynt / | YK 96r. 10 |
ac yna i dowad Emrys / dan chwerthin pa vodd i gellid ti ddwyn oddyno Sef i dowad merddin / na chyffro di arglwydd ar chwerthin / cans ni ddwedaf namyn pryddder / | YK 96r. 11 |
ac yna i dowad Emrys / dan chwerthin pa vodd i gellid ti ddwyn oddyno Sef i dowad merddin / na chyffro di arglwydd ar chwerthin / cans ni ddwedaf namyn pryddder / | YK 96r. 12 |
ac yna i dowad Emrys / dan chwerthin pa vodd i gellid ti ddwyn oddyno Sef i dowad merddin / na chyffro di arglwydd ar chwerthin / cans ni ddwedaf namyn pryddder / | YK 96r. 13 |
ac ai rhoes val i maent yno / Sef | YK 96r. 19 |
achos i dygassant hwynt / oedd pan ddelai glevyd ar vn o naddynt gwnevthyr Ennaint a wnaent ynghanol y maen / | YK 96r. 20 |
ac i golchant y maen / ar dwfr hwnw / | YK 96r. 24 |
a thrwy hwnw i kaent gwbwl oi hiechyd | YK 96v. 1 |
ac or gweliav a vai arnynt / kans llysse a roent yn yr Ennaint / Ar hain a Iachav i gweliav hwynt / | YK 96v. 4 |
a ffan glyby y brenin rinweddav / y main / yn ddiannod i raeth yw kyrchy / | YK 96v. 7 |
ac yn benaf arnynt / i raeth ythur ben dragon / a ffymtheg mil o wyr arvoc gantho / a merddin hevyd / am i vod yn orav / o athrylith / kilamwri / oedd vrenin yn ywerddon yr amser hwnw / a ffan glyby / kilamwri hynny dyvod a llu mawr / | YK 96v. 8 |
ac yn benaf arnynt / i raeth ythur ben dragon / a ffymtheg mil o wyr arvoc gantho / a merddin hevyd / am i vod yn orav / o athrylith / kilamwri / oedd vrenin yn ywerddon yr amser hwnw / a ffan glyby / kilamwri hynny dyvod a llu mawr / | YK 96v. 10 |
a wnaeth ynte yn i herbyn / | YK 96v. 15 |
a govyn yddynt ystyr i neges / | YK 96v. 16 |
a ffan wyby kilamwri i neges chwerthin a wnaeth ef a dwedyd / nid rryvedd genni vi ally o bobol lesg / anrithio ynys brydain gan yddynt vod mor ynvyd / | YK 96v. 17 |
a fferi i bobol ymladd a hwynt am gerrig / | YK 96v. 21 |
ac yna i dywad merddin gwnewchi y dychymig gorav | YK 96v. 25 |
ac a vetroch i ddwyn y main ymaith o ddi yma / | YK 97r. 1 |
ac ni thykiav yddynt / Sef a wnaeth merddin / chwerthin am i penav / | YK 97r. 4 |
ac wedi hynny i daethant a hwynt hyd y mynydd mambri / | YK 97r. 6 |
ac yno i dyvynnodd Emrys holl Ieyrll / Barwniaid / Esgobion / | YK 97r. 7 |
a marchogion ynys brydain / i Ardyniaw y lle hwnw / trwy i kyngor hwynt o adidawc a thrym / | YK 97r. 10 |
a marchogion ynys brydain / i Ardyniaw y lle hwnw / trwy i kyngor hwynt o adidawc a thrym / | YK 97r. 11 |
ac yno i gwissgodd Emrys goron y dyrnas am i ben / | YK 97r. 12 |
ac yno i gwissgodd Emrys goron y dyrnas am i ben / | YK 97r. 14 |
ac a roes i bawb or ynys / gwbwl oi gwir ddlyed / gan rany bodd i bawb oi wyr / megis i gweddav iddaw / | YK 97r. 15 |
ac a roes i bawb or ynys / gwbwl oi gwir ddlyed / gan rany bodd i bawb oi wyr / megis i gweddav iddaw / | YK 97r. 17 |
ac a roes i bawb or ynys / gwbwl oi gwir ddlyed / gan rany bodd i bawb oi wyr / megis i gweddav iddaw / | YK 97r. 18 |
ac arvay / ar amser hwnw i roedd dav archesgobty yn weigion nid amgen caer llion Arwysg / | YK 97r. 20 |
ac yna i rhoed Sampson yn arch esgob caer Evroc a dyvric yn Archesgob caer llion arwysg / | YK 97r. 23 |
ac wedi darvod hynny / i herchis Emrys godir meini val i roeddent ynghilara | YK 97v. 2 |
ac wedi darvod hynny / i herchis Emrys godir meini val i roeddent ynghilara | YK 97v. 3 |
ac velly i gwnaeth ef / | YK 97v. 4 |
ac yno i gwyby pawb mai gwell oedd gywrainrwydd / na chryfder / ar amser hwnw i roedd pasgen ap gwrtheyrn gwedi ffo i Germania / | YK 97v. 4 |
ac yno i gwyby pawb mai gwell oedd gywrainrwydd / na chryfder / ar amser hwnw i roedd pasgen ap gwrtheyrn gwedi ffo i Germania / | YK 97v. 7 |
ac yno i gwyby pawb mai gwell oedd gywrainrwydd / na chryfder / ar amser hwnw i roedd pasgen ap gwrtheyrn gwedi ffo i Germania / | YK 97v. 8 |
ac a gavas trwy addaw yddynt bob rryw dda er dyvod gidac ef / i oresgyn ynys brydain oddiar Emrys / | YK 97v. 11 |
ac yna i daeth gidac ef anneirif o wyr arvoc / | YK 97v. 12 |
ac a yrrodd pasgen i ffo yn wradwyddys / hyd ywerddon / | YK 97v. 18 |
a mawr a vy i gresso ef gan gilamwri vrenin ywerddon / | YK 97v. 21 |
a chwyno a wnaeth pob vn wrth i gilidd rrac meibion kystenin | YK 97v. 23 |
ac yna i daethant illdav o gytyndeb a llynges vawr ganthynt i dir myniw / a ffan glyby ythur brawd y brenin hyny argysswr mawr a vy ganto / cans i roedd Emrys yn glaf ynghaer wynt / | YK 98r. 1 |
ac yna i daethant illdav o gytyndeb a llynges vawr ganthynt i dir myniw / a ffan glyby ythur brawd y brenin hyny argysswr mawr a vy ganto / cans i roedd Emrys yn glaf ynghaer wynt / | YK 98r. 2 |
ac yna i daethant illdav o gytyndeb a llynges vawr ganthynt i dir myniw / a ffan glyby ythur brawd y brenin hyny argysswr mawr a vy ganto / cans i roedd Emrys yn glaf ynghaer wynt / | YK 98r. 5 |
ac ynte na doedd gantho bower i roi kad ar vaes yddynt / ond pan glyby pasgen / | YK 98r. 7 |
ac o bydda i vrenin / mi ai hanrydeddaf / o dir a dayar a chyvoeth / val i bo ef bodlon | YK 98r. 20 |
ac o bydda i vrenin / mi ai hanrydeddaf / o dir a dayar a chyvoeth / val i bo ef bodlon | YK 98r. 22 |
ac yna i dywad Eppa / wrth Pasgen moes imi Sicrwydd ar Addewaist / | YK 98r. 23 |
a mi a wnaf angav i Emrys | YK 98v. 1 |
ac wedi cael y sicrwydd Eppa a eilliodd gwallt i ben / ai varf ar ffyrf mynach / | YK 98v. 3 |
ac offer meddic gantho / ir kwrt ney lys y brenin a manegi i rai yno / i vod ef yn veddig da / | YK 98v. 6 |
ac offer meddic gantho / ir kwrt ney lys y brenin a manegi i rai yno / i vod ef yn veddig da / | YK 98v. 6 |
a manegi hynny a wnaethbwyd i Emris / ar brenin a barodd i ddwyn ef atto ef / | YK 98v. 7 |
a manegi hynny a wnaethbwyd i Emris / ar brenin a barodd i ddwyn ef atto ef / | YK 98v. 8 |
ac wrth ymddiddan ai gilidd dwedyd a wnaeth ef wrth y Brenin i medrai i wneythyr ef yn iach | YK 98v. 11 |
ac wrth ymddiddan ai gilidd dwedyd a wnaeth ef wrth y Brenin i medrai i wneythyr ef yn iach | YK 98v. 11 |
ac yna i kynghorav y twyllwr iddaw orffowys a llechy yn ol y ddiod megis i lladdai y gwenwyn ef yn gynt / | YK 98v. 15 |
ac yna i kynghorav y twyllwr iddaw orffowys a llechy yn ol y ddiod megis i lladdai y gwenwyn ef yn gynt / | YK 98v. 18 |
ac yna ir ymddangosses seren Kometa anveidrol o vaint i ythur / | YK 98v. 22 |
ac o enav y ddraic i roedd dav baladyr yn kodi / y naill onaddynt yn kodi | YK 99r. 2 |
ac yna ir wyles merddin gan ddwedyd / o genedl y brytaniaid yn awr i rychi yn weddw / ag yn ymddivad am Emrys weledic / chwi a gowssoch golled / ni ellir byth moi hynill dracheven / | YK 99r. 13 |
a bryssia di i ymladd ath Elynion o herwydd ty di a orvydd arnynt / | YK 99r. 19 |
a llawer or byd a veddiana ar paladyr arall yw merch a vydd iti a meibion hono ai hwirion a veddianant oll ol yn ol Sef a oric ythur / kyd na bai petrys gantho a ddodyssai verddin / gyrchy i Elynion a wnaeth ef | YK 99v. 8 |
ac yn y diwedd i gorvy eythyr arnynt / | YK 99v. 11 |
ac wedi cael y vyddegoliaeth / i raeth ythyr hyd ynghaer wynt / wrth varolaeth Emrys i vrawd / | YK 99v. 13 |
ac wedi cael y vyddegoliaeth / i raeth ythyr hyd ynghaer wynt / wrth varolaeth Emrys i vrawd / | YK 99v. 15 |
ac yna i daeth holl Esgobion a ffenaithiayd y dyrnas a thrwy anrhydedd mawr i claddwyd ef garllaw mynachlog ambri o vewn kor y kowri wedi iddo ef dyrnassy ond vn vlwyddyn vgain Tervyn Ythur Bendragon Ac wedi hynny drwy gyngor | YK 99v. 15 |
ac yna i daeth holl Esgobion a ffenaithiayd y dyrnas a thrwy anrhydedd mawr i claddwyd ef garllaw mynachlog ambri o vewn kor y kowri wedi iddo ef dyrnassy ond vn vlwyddyn vgain Tervyn Ythur Bendragon Ac wedi hynny drwy gyngor | YK 99v. 17 |
ac yndeb penaythiaid y dyrnas / i kymerth ythur bendragon goron y dyrnas am i ben / | YK 100r. 3 |
ac yndeb penaythiaid y dyrnas / i kymerth ythur bendragon goron y dyrnas am i ben / | YK 100r. 4 |
ac ynaf i daeth kof i ythur / am y pethav a ddwedyssai verddin wrthaw / | YK 100r. 5 |
ac ynaf i daeth kof i ythur / am y pethav a ddwedyssai verddin wrthaw / | YK 100r. 5 |
ac i peris ef wneythur dwy ddraic o aur / yn y ffyrf i gwelsai ef hwynt ar ben y paladyr yn y ddwyrain / | YK 100r. 7 |
ac i peris ef wneythur dwy ddraic o aur / yn y ffyrf i gwelsai ef hwynt ar ben y paladyr yn y ddwyrain / | YK 100r. 8 |
a barai ef i dwyn oi vlaen / pan Elai ef i vewn brwydyr ar Ryvel / | YK 100r. 12 |
a barai ef i dwyn oi vlaen / pan Elai ef i vewn brwydyr ar Ryvel / | YK 100r. 13 |
ac o hyny allan / i gelwid ef ythur bendragon / Sef a oric octa ap hingestr gwahawdd y saysson attaw / gan ddwedyd wrthynt / gwedi marw Emrys i bod hwynt yn rhydd or llw a roysent iddaw / | YK 100r. 15 |
ac o hyny allan / i gelwid ef ythur bendragon / Sef a oric octa ap hingestr gwahawdd y saysson attaw / gan ddwedyd wrthynt / gwedi marw Emrys i bod hwynt yn rhydd or llw a roysent iddaw / | YK 100r. 18 |
ac yna anvon a oric / hvd yn Germania i geisio nerth a hevyd hyd at pasgen ir werddon | YK 100r. 21 |
a ffan oeddent yn dechrav ymladd ar dinas / i daeth ythur ai lu atynt / | YK 100v. 1 |
ac yn y diwedd i gyrrwyd y saysson i ffo ai hymlid hyd y lle a elwir mynydd damen / kans lle ychel kadarn oedd hwnw / o greigiav a cherric / ar nos hono i byant yno / | YK 100v. 4 |
ac yn y diwedd i gyrrwyd y saysson i ffo ai hymlid hyd y lle a elwir mynydd damen / kans lle ychel kadarn oedd hwnw / o greigiav a cherric / ar nos hono i byant yno / | YK 100v. 4 |
ac yn y diwedd i gyrrwyd y saysson i ffo ai hymlid hyd y lle a elwir mynydd damen / kans lle ychel kadarn oedd hwnw / o greigiav a cherric / ar nos hono i byant yno / | YK 100v. 7 |
ac yno i gelwis ythur i gyngor atto / | YK 100v. 8 |
ac yno i gelwis ythur i gyngor atto / | YK 100v. 8 |
ac i kodes gwrlais Iarll cerniw / gan ddwedyd / llai yw yn aniver ni nai aniver hwynt / a ffan vor nos yn dowyll / awn am i penav hwynt / | YK 100v. 9 |
ac i kodes gwrlais Iarll cerniw / gan ddwedyd / llai yw yn aniver ni nai aniver hwynt / a ffan vor nos yn dowyll / awn am i penav hwynt / | YK 100v. 13 |
ac yno i kawn hwynt yn Rad | YK 100v. 13 |
ac velly i gwnaythant / | YK 100v. 14 |
ac wedi cael y vyddegoliaeth hono / i daeth ythyr hyd ynghaer alclyd / | YK 100v. 19 |
ac wedi gwastatav pob peth / i raeth y brenin i gaer lydd / | YK 101r. 1 |
ac wedi gwastatav pob peth / i raeth y brenin i gaer lydd / | YK 101r. 2 |
ac yna i peris ef gyrchy octa | YK 101r. 2 |
a ffan edrychodd ythur erni / i chary yn vawr a wnaeth ef megis nas gallodd i gelyf [~ gelu ] / | YK 101r. 17 |
a ffan edrychodd ythur erni / i chary yn vawr a wnaeth ef megis nas gallodd i gelyf [~ gelu ] / | YK 101r. 19 |
ac ni vynai ef vod hebddi a anvon mynych anrhegion i Eigir / nid amgen diodydd mewn ffiolav Eyraid / modrwiav aur a ffethav eraill Euraid / hyd pan ydnaby gwrlais Iarll cerniw hyny / | YK 101r. 21 |
a ffan wyby y brenin hynny i llidiawdd ynte / gan anvon kenadav / ar i ol / i erchi i wrlais ddyvod dracheven / kans sorhad mawr oedd ado llys y brenin heb i gennad / | YK 101v. 4 |
a ffan wyby y brenin hynny i llidiawdd ynte / gan anvon kenadav / ar i ol / i erchi i wrlais ddyvod dracheven / kans sorhad mawr oedd ado llys y brenin heb i gennad / | YK 101v. 5 |
a ffan wyby y brenin hynny i llidiawdd ynte / gan anvon kenadav / ar i ol / i erchi i wrlais ddyvod dracheven / kans sorhad mawr oedd ado llys y brenin heb i gennad / | YK 101v. 5 |
a ffan wyby y brenin hynny i llidiawdd ynte / gan anvon kenadav / ar i ol / i erchi i wrlais ddyvod dracheven / kans sorhad mawr oedd ado llys y brenin heb i gennad / | YK 101v. 5 |
a ffan wyby y brenin hynny i llidiawdd ynte / gan anvon kenadav / ar i ol / i erchi i wrlais ddyvod dracheven / kans sorhad mawr oedd ado llys y brenin heb i gennad / | YK 101v. 7 |
ac yna i dowod y brenin am wrlais / i digowethef ef oni ymhwelai | YK 101v. 8 |
ac yna i dowod y brenin am wrlais / i digowethef ef oni ymhwelai | YK 101v. 9 |
ac yn ddiannod / kynyll llu mawr a oric ythur a lladd a llosgi drwy holl gyvoeth gwrlais / Sef gwrlais am na doedd aniver gantho / i roi kad ar vaes ir brenin / | YK 101v. 14 |
ac ar lan y mor i ddoedd / | YK 101v. 17 |
a rroi i wraic yn y castell hwnw / | YK 101v. 18 |
ac ynte i hvn aeth ir castell / | YK 101v. 19 |
ac er i govidiaw i gid i daeth ythur ai lu am ben y castell lle i roedd / gwrlais / | YK 101v. 21 |
ac er i govidiaw i gid i daeth ythur ai lu am ben y castell lle i roedd / gwrlais / | YK 101v. 21 |
ac er i govidiaw i gid i daeth ythur ai lu am ben y castell lle i roedd / gwrlais / | YK 101v. 22 |
ac er i govidiaw i gid i daeth ythur ai lu am ben y castell lle i roedd / gwrlais / | YK 101v. 23 |
a gwasgary i wyr / | YK 101v. 24 |
ac yna i daeth kenad at Eigyr i vanegi hyny / | YK 101v. 25 |
ac yna i daeth kenad at Eigyr i vanegi hyny / | YK 101v. 25 |
ac i gelwis ythur atto / wlffin yn yr Estron iaith Vlffius / o gaer gariadawc / oedd varchog iddo ef / | YK 101v. 26 |
a manegi a wnaeth y Brenin iddo i holl veddwl / ai gariad / ty | YK 102r. 3 |
a govyn kyngor iddaw / Sef i dywad wlffin wrth y brenin / Arglwydd heb ef / ni thyckiaf / gan gadernid geissior castell i mae Eigr yndo / o herwydd ar ben karreg yn y mor i mae ef / | YK 102r. 5 |
a govyn kyngor iddaw / Sef i dywad wlffin wrth y brenin / Arglwydd heb ef / ni thyckiaf / gan gadernid geissior castell i mae Eigr yndo / o herwydd ar ben karreg yn y mor i mae ef / | YK 102r. 8 |
a govyn kyngor iddaw / Sef i dywad wlffin wrth y brenin / Arglwydd heb ef / ni thyckiaf / gan gadernid geissior castell i mae Eigr yndo / o herwydd ar ben karreg yn y mor i mae ef / | YK 102r. 10 |
ac ni does vn ffordd i vyned atto / namyn vn ffordd / a honno tri o varchogion ai kadwai rh | YK 102r. 10 |
ac yr holl vyd eythyr llyma vynghyngor i ti Arglwydd / Dyvynny merddin atad / | YK 102r. 14 |
ac o gwna neb i ti ddim lles ne help hwnw ai gwna / ar brenin a wnaeth hyny / | YK 102r. 17 |
ac yna i dowod merddin wrth y brenin / oss hynny y sydd raid rhaid yw i ti / gymryd ffyrf a rrith gwrlais arnati / | YK 102r. 19 |
ac yna i dowod merddin wrth y brenin / oss hynny y sydd raid rhaid yw i ti / gymryd ffyrf a rrith gwrlais arnati / | YK 102r. 21 |
ac anwylwas arall i wrlais / | YK 102v. 2 |
ac y mywn i daethant | YK 102v. 12 |
ac ir aeth ythur i gysgy / at Eigr / gan ddechrav ymddiddan twyllodrys gariad oric a dwedyd may yn lledrad i daethodd ef yno or castell arall i ymweled a hi | YK 102v. 13 |
ac ir aeth ythur i gysgy / at Eigr / gan ddechrav ymddiddan twyllodrys gariad oric a dwedyd may yn lledrad i daethodd ef yno or castell arall i ymweled a hi | YK 102v. 16 |
ac ir aeth ythur i gysgy / at Eigr / gan ddechrav ymddiddan twyllodrys gariad oric a dwedyd may yn lledrad i daethodd ef yno or castell arall i ymweled a hi | YK 102v. 17 |
ac yna pan wyby llu ythur na doedd ef gida hwynt ymladd yn lew a wnaythant ar castell oni vy raid i wrlais ddyvod allan a rhoi kad ar vaes yddynt / | YK 102v. 24 |
ac yna i llas gwrlais / | YK 103r. 1 |
a gwasgary i lu ai wyr / | YK 103r. 2 |
ac yn Ebrwydd manegi hyny i Eigr / val i roedd hi yn y gwely gidac ythur / | YK 103r. 3 |
ac yn Ebrwydd manegi hyny i Eigr / val i roedd hi yn y gwely gidac ythur / | YK 103r. 3 |
ac yna i dywad ef dan chwerthin yn rhith Gwrlais nim llas i etto / ond mi af i edrych / pa vaint a golles i om gwyr / gan gyssyrio Eigr / | YK 103r. 4 |
ac yna i dywad ef dan chwerthin yn rhith Gwrlais nim llas i etto / ond mi af i edrych / pa vaint a golles i om gwyr / gan gyssyrio Eigr / | YK 103r. 6 |
ac yna i dywad ef dan chwerthin yn rhith Gwrlais nim llas i etto / ond mi af i edrych / pa vaint a golles i om gwyr / gan gyssyrio Eigr / | YK 103r. 7 |
ac yna i dywad ef dan chwerthin yn rhith Gwrlais nim llas i etto / ond mi af i edrych / pa vaint a golles i om gwyr / gan gyssyrio Eigr / | YK 103r. 7 |
a dwedyd wrthi / Arglwyddes / byddwch i wych / | YK 103r. 9 |
ac nac ofnwch i ddim ar a glowoch / | YK 103r. 10 |
ac wedi hyny i raeth ythur at i wyr ef i hvn / yn i ffyrf ef i hynan / | YK 103r. 11 |
ac wedi hyny i raeth ythur at i wyr ef i hvn / yn i ffyrf ef i hynan / | YK 103r. 12 |
ac wedi hyny i raeth ythur at i wyr ef i hvn / yn i ffyrf ef i hynan / | YK 103r. 12 |
ac wedi hyny i raeth ythur at i wyr ef i hvn / yn i ffyrf ef i hynan / | YK 103r. 12 |
ac wedi hyny i raeth ythur at i wyr ef i hvn / yn i ffyrf ef i hynan / | YK 103r. 12 |
a drwg vy gan ythur ladd gwrlais / ond o hynny allan / i kymerth ythur Eigr ddirgeledic yn wraic briod iddaw ar goedd / | YK 103r. 14 |
ac i kavas vab a merch o honi nid amgen / arthur | YK 103r. 16 |
ac Anna i chwaer / | YK 103r. 18 |
ac wedi hynny i kelvychodd [~ clafychodd ] ythur o orthrwm glevyd / | YK 103r. 18 |
ac i by ef yn nychy yn hir o amser / oni ddigiodd y gwyr oedd yn kadw octa | YK 103r. 20 |
ac o dra digovain wrtho ef / i gollyngyssant y twyssogion hynny yn rhydd / i vyned yw gwlad i hvn | YK 103r. 23 |
ac o dra digovain wrtho ef / i gollyngyssant y twyssogion hynny yn rhydd / i vyned yw gwlad i hvn | YK 103v. 1 |
ac o dra digovain wrtho ef / i gollyngyssant y twyssogion hynny yn rhydd / i vyned yw gwlad i hvn | YK 103v. 1 |
ac ir aethant hwynte i Germania ar gwyr oedd yn i kadw gida hwynt | YK 103v. 2 |
ac ir aethant hwynte i Germania ar gwyr oedd yn i kadw gida hwynt | YK 103v. 3 |
ac yna ir ofnes gwyr y dyrnas Rag dyvod gwyr Germania i oresgyn ynys Brydain / | YK 103v. 5 |
ac anrhithio y wlad / i lladd / ai llosgi a wnaythant / Sef ir oedd llew ap kynvarch yn dwyssog ar y brytaniaid cans ef a briodyssai anna verch ythur bendragon / | YK 103v. 8 |
a mynychaf i gorvyddai y saysson arno ef oni vy agos a distrowior holl ynys / | YK 103v. 17 |
a manegi hyny a wnaythbwyd i ythur | YK 103v. 20 |
a dyvynny holl wyrda /r/ ynys gar i vron ef / | YK 103v. 24 |
ac yna ymliw a wnaeth ef a hwynt / am i methedigrwydd / yn erbyn y saysson / | YK 103v. 26 |
ac i paratodd ef lu | YK 103v. 27 |
ac a barodd ef i ddwyn / ar Elor o vlaen y llu / hyd oni ddaythant at dinas verolan y sydd yn agos at saint albons / cans yno i roedd y peganiaid ssayson yn lladd / | YK 104r. 1 |
ac a barodd ef i ddwyn / ar Elor o vlaen y llu / hyd oni ddaythant at dinas verolan y sydd yn agos at saint albons / cans yno i roedd y peganiaid ssayson yn lladd / | YK 104r. 4 |
ac assaf vod ythur y Brenin yn glaf / yn i ddwyn ar Elor o vlaen y llu ty | YK 104r. 7 |
ac yno / llawen vy ganthynt hynny / gan i vockio ef yn ddirmygys / ai alw yn haner gwr marw / | YK 104r. 9 |
a myned a wnaeth llawer i mewn ir dinas / | YK 104r. 16 |
a lladd llawer o bobty / oni aeth hi yn nos ar bore dranoeth i daeth y saysson i maes or gaer / | YK 104r. 19 |
a lladd llawer o bobty / oni aeth hi yn nos ar bore dranoeth i daeth y saysson i maes or gaer / | YK 104r. 20 |
ac i llas octa | YK 104r. 22 |
ac yna i kodes ythur yn i eistay [~ eistedd ] ar i wely / o lawenydd / | YK 104r. 24 |
ac yna i kodes ythur yn i eistay [~ eistedd ] ar i wely / o lawenydd / | YK 104r. 25 |
ac yna i kodes ythur yn i eistay [~ eistedd ] ar i wely / o lawenydd / | YK 104r. 25 |
ac wedi y vyddegoliaeth hono y gweddillion a ddianghyssai or saysson / amgassglyssant yn yr alban / Sef i mynyssai ythur i hymlid / | YK 104v. 10 |
ac wedi y vyddegoliaeth hono y gweddillion a ddianghyssai or saysson / amgassglyssant yn yr alban / Sef i mynyssai ythur i hymlid / | YK 104v. 11 |
ac nis gadawai i gynghoriaid iddaw vyned a chlaved oedd ef / | YK 104v. 12 |
ac o hyny allan meddylio a wnaeth y saysson pa vodd i gallent vradychy ythur / | YK 104v. 15 |
ac ar hyny / anvon rhai a wnaythant yn rhith rhydyssion i ymddiddan | YK 104v. 17 |
ac ef / ar heini a gowssant wybod nad yvai ythur ddim diod / namyn dwfr ffynon / yr hon oedd yn agos i ddinas verolan / Sef y saysson a baryssant wenwyno /r/ ffynon hono / | YK 104v. 21 |
ac a oedd o ddwfr yn i hamgylch / | YK 104v. 23 |
ac i gwenwynwyd ef / | YK 104v. 25 |
a ffan wyby y brenin hyny / ef a orchmynodd koron y dyrnas i arthur i vab / | YK 105r. 2 |
a ffan wyby y brenin hyny / ef a orchmynodd koron y dyrnas i arthur i vab / | YK 105r. 3 |
ac wedi hyny i by ef varw ar sawl ai hyvodd gidac ef / wedi iddo ef dyrnassy vn vlwyddyn ar bymtheg / | YK 105r. 3 |
ac a elwir heddiw ston hing / ar amser hwnw i roedd arthur gidai dadmaeth / nid amgen kynar varvog / marchog ynghaer kynar varvog / o vewn tair milldir at dre /r/ bala o vewn Penllyn yn sir veirionydd / | YK 105r. 8 |
ac wedi ir saysson wybod marw ythyr / anvon a wnaythant hyd yn germania / i geisio nerth i ynill ynys brydain | YK 105r. 17 |
ac wedi ir saysson wybod marw ythyr / anvon a wnaythant hyd yn germania / i geisio nerth i ynill ynys brydain | YK 105r. 18 |
ac i danvoned yddynt lynges ddir vawr o vaint / | YK 105r. 19 |
a ffan wyby y penaithiaid o ynys Brydain / vod y saysson yn aflonyddy Eilwaith / ymgynyll a wnaythant hvd ynghaer vyddav / holl yrrddas y dyrnas / i gymryd i kyngor pwy a wnaent yn vrenin arnynt / | YK 105v. 7 |
a ffan wyby y penaithiaid o ynys Brydain / vod y saysson yn aflonyddy Eilwaith / ymgynyll a wnaythant hvd ynghaer vyddav / holl yrrddas y dyrnas / i gymryd i kyngor pwy a wnaent yn vrenin arnynt / | YK 105v. 7 |
a ffan ddaethant yno ir aethant / yn i gweddi ar ddyw / o vlaen Temyl apolo / val i genyssid Iessy Brenin y Brenhinoedd / ar y dydd hwnw i ryddhav y byd / oddiwrth i pechodav / ddangos o honaw ef / oi vawr wrthiav yddynt oleini / drwy wrthiav pwy oedd vrenin tilwng [~ teilwng ] ir ynys hono / rrac kolli gwaed gwirioniaid / wrth darowsder [~ drawster ] / | YK 105v. 15 |
a ffan ddaethant yno ir aethant / yn i gweddi ar ddyw / o vlaen Temyl apolo / val i genyssid Iessy Brenin y Brenhinoedd / ar y dydd hwnw i ryddhav y byd / oddiwrth i pechodav / ddangos o honaw ef / oi vawr wrthiav yddynt oleini / drwy wrthiav pwy oedd vrenin tilwng [~ teilwng ] ir ynys hono / rrac kolli gwaed gwirioniaid / wrth darowsder [~ drawster ] / | YK 105v. 17 |
a ffan ddaethant yno ir aethant / yn i gweddi ar ddyw / o vlaen Temyl apolo / val i genyssid Iessy Brenin y Brenhinoedd / ar y dydd hwnw i ryddhav y byd / oddiwrth i pechodav / ddangos o honaw ef / oi vawr wrthiav yddynt oleini / drwy wrthiav pwy oedd vrenin tilwng [~ teilwng ] ir ynys hono / rrac kolli gwaed gwirioniaid / wrth darowsder [~ drawster ] / | YK 105v. 19 |
a ffan ddaethant yno ir aethant / yn i gweddi ar ddyw / o vlaen Temyl apolo / val i genyssid Iessy Brenin y Brenhinoedd / ar y dydd hwnw i ryddhav y byd / oddiwrth i pechodav / ddangos o honaw ef / oi vawr wrthiav yddynt oleini / drwy wrthiav pwy oedd vrenin tilwng [~ teilwng ] ir ynys hono / rrac kolli gwaed gwirioniaid / wrth darowsder [~ drawster ] / | YK 105v. 20 |
ac yn ddiannod erbyn darvod y gwsaneth / ar fferenav / i roedd o vewn y vynwent hono / gyverbyn ar allor vawr / vn garreg vawr / gyffelib i mynor / yn bedwar ochrog / | YK 106r. 3 |
ac yn ddiannod erbyn darvod y gwsaneth / ar fferenav / i roedd o vewn y vynwent hono / gyverbyn ar allor vawr / vn garreg vawr / gyffelib i mynor / yn bedwar ochrog / | YK 106r. 5 |
ac yn i chanol i roedd gyffelib i Einion o ddur / | YK 106r. 7 |
ac yn i chanol i roedd gyffelib i Einion o ddur / | YK 106r. 7 |
ac yn i chanol i roedd gyffelib i Einion o ddur / | YK 106r. 7 |
ac yn hono yn sevyll gleddav noeth / o erbyn i vlaen / a llythrenav o aur yn yssgrivenedig arno / yn yr ystyr hyn / nid amgen / mae pwy bynac a dynav y kleddav hwnw allan or garreg / ar Einion honno / | YK 106r. 9 |
a enyssid yn vrenin kyvion i ynys brydain / | YK 106r. 15 |
a ffan wyby yr archesgobion / twyssogion ar penaithiaid hyny / rhyveddy a wnaythant / gan roddi gogoniant i dduw / | YK 106r. 19 |
achos hono / drwy gyngor a dyndeb yr archesgobion twyssogion ar penaithiaid / gossod a wnaythant / varchogion / o yrrddas / i wiliad y kleddav hwnw / | YK 106v. 5 |
a rhoi kri a rhybydd i bawb ddyvod yno / erbyn dydd puredigaeth mair nessa / ar ol hyny / pawb a brovai dyny y kleddav allan or garreg / | YK 106v. 6 |
a chwareon / val i gallai bob marchog / ar ai mynai dorri ffon ar varch / ne ymwan / | YK 106v. 11 |
ac velly dydd puredigaeth mair wedi darvod y gwsaneth / i raeth yr archesgobion / twyssogion Barwniaid marchogion / | YK 106v. 14 |
ac eraill o benaithiaid y dyrnas / ir lle gosodedig / rhai i dori ffyn / | YK 106v. 17 |
a rhai i ymwan / | YK 106v. 18 |
ac val i roeddent velly i daeth kynyr varvog marchog a khai hir i vab marchog / | YK 106v. 19 |
ac val i roeddent velly i daeth kynyr varvog marchog a khai hir i vab marchog / | YK 106v. 19 |
ac val i roeddent velly i daeth kynyr varvog marchog a khai hir i vab marchog / | YK 106v. 20 |
ac i kyvyrgollodd Arthur ganthynt / | YK 106v. 22 |
ac aeth ef ir vynwent lle i roedd y kleddav yn y garreg / ar amser hwnw ni doedd neb yn disgwyl y kleddav / cans y marchogion oll aythant / ir chwaroedd ychod / | YK 106v. 24 |
ac a varchogodd ef oni ddaeth ef at i vrawd maeth kai hir | YK 107r. 5 |
ac yna ir aeth kai / ar kleddav at i dad kynyr varchog gan ddwedyd / wele / llyma y kleddav oedd yn y garreg / gweddys imi vod yn vrenin or ynys hon / | YK 107r. 9 |
a ffan glyby kynar varvog hyny / tyngy a wnaeth ef / i vab kai hir Ar lyvyr / | YK 107r. 14 |
a gorchymyn iddo ddwedyd gwir/ pa vodd i kawsai ef y kleddav hwnw / | YK 107r. 16 |
ac a ddowod mai gan arthur i kowsai ef y kleddav / | YK 107r. 19 |
ac yna y govynodd kynar / i Arthur pa vodd i kowsai ef y kleddav hwnw | YK 107r. 20 |
ac yna y govynodd kynar / i Arthur pa vodd i kowsai ef y kleddav hwnw | YK 107r. 21 |
ac i dowad yntav y ffyrf ar ystyr i kawsai ef y kleddav val or blaen | YK 107r. 22 |
ac i dowad yntav y ffyrf ar ystyr i kawsai ef y kleddav val or blaen | YK 107r. 23 |
ac yno i dowod kynar wrth arthur mai ef a oedd dilwng i vod yn vrenin ar ynys brydain / kans ni allai ef / na neb arall / dyny mor kleddav hwnw allan or garreg / ond y neb y sydd gyvion vrenin ir ynys / | YK 107r. 24 |
ac yno i dowod kynar wrth arthur mai ef a oedd dilwng i vod yn vrenin ar ynys brydain / kans ni allai ef / na neb arall / dyny mor kleddav hwnw allan or garreg / ond y neb y sydd gyvion vrenin ir ynys / | YK 107r. 25 |
ac o herwydd hyny / gad i mi weled a elli di roddi y kleddv val i byassai / | YK 107v. 3 |
ac o herwydd hyny / gad i mi weled a elli di roddi y kleddv val i byassai / | YK 107v. 4 |
ac velly i gwnaeth Arthur / | YK 107v. 5 |
ac ar hyny kynar a brofodd i dyny allan / | YK 107v. 6 |
ac nis gallodd a gwedi hyny i peris kynar i arthur brofi i dyny ef allan yn i olwg ef / | YK 107v. 7 |
ac nis gallodd a gwedi hyny i peris kynar i arthur brofi i dyny ef allan yn i olwg ef / | YK 107v. 8 |
ac nis gallodd a gwedi hyny i peris kynar i arthur brofi i dyny ef allan yn i olwg ef / | YK 107v. 8 |
ac nis gallodd a gwedi hyny i peris kynar i arthur brofi i dyny ef allan yn i olwg ef / | YK 107v. 9 |
ac er hyny arthur a roddes y kleddav / yn y maen / yn y ffyrf i kawsai ef / wrth gyngor kynar i dadmayth / | YK 107v. 12 |
ac er hyny arthur a roddes y kleddav / yn y maen / yn y ffyrf i kawsai ef / wrth gyngor kynar i dadmayth / | YK 107v. 13 |
ac wedi hyny i raeth ir goedd ddarvod i arthur dyny i kleddav allan or garreg / | YK 107v. 14 |
ac wedi hyny i raeth ir goedd ddarvod i arthur dyny i kleddav allan or garreg / | YK 107v. 15 |
ac wedi hyny i raeth ir goedd ddarvod i arthur dyny i kleddav allan or garreg / | YK 107v. 15 |
ac i proves aniver or twyssogion ar penaithiaid i dyny ef / | YK 107v. 16 |
ac i proves aniver or twyssogion ar penaithiaid i dyny ef / | YK 107v. 17 |
ac eraill or penaithiaid ddyall darvod i arthur wneyd hyny / ir aethant oll Eilwaith i brovy tyny y kledday allan / | YK 107v. 20 |
ac eraill or penaithiaid ddyall darvod i arthur wneyd hyny / ir aethant oll Eilwaith i brovy tyny y kledday allan / | YK 107v. 21 |
ac nis galla neb o honynt / ond yn vnic Arthur / ai tynodd / ef allan / yn i gwydd hwynt oll / | YK 107v. 24 |
a dwedyd vod yn gwilidd yddynt oll / adel i vachgen / rioli / | YK 108r. 2 |
ac o vewn yr amser hwnw i raeth y twyssogion / ar penaithiaid i gymryd i kyngor / am hyny / | YK 108r. 12 |
ac o vewn yr amser hwnw i raeth y twyssogion / ar penaithiaid i gymryd i kyngor / am hyny / | YK 108r. 13 |
ac o vewn yr amser hwnw i raeth y twyssogion / ar penaithiaid i gymryd i kyngor / am hyny / | YK 108r. 13 |
ac nis gallodd / neb ohonynt / ond yn vnic Arthur ai tynnodd yn i gwydd hwynt oll / | YK 108r. 19 |
ac a wisgodd koron y dyrnas am i ben ef | YK 108v. 6 |
ac yna yn ddianod i kynyllodd Arthur lu mawr / | YK 108v. 7 |
a ffan glowas kolgryn ar saysson hyny / kynyll llu mawr a wnaythant / o honyn i hynain or scotiaid ar ffeichtiaid / | YK 108v. 11 |
a rhoi cad ar vaes i Arthur / ar lan avon ddylais / | YK 108v. 13 |
ac yna i by ymladd creylon a lladd llawer o bobty / | YK 108v. 14 |
ac yn y diwedd i kavas Arthur y vyddegoliaeth gan yrry ffo ar Golgryn / hyd ynghaer evroc / | YK 108v. 16 |
ac yno i meddyliodd Arthur i kadw hwynt / heb na bwyd na diod / a ffan glyby baldwrf brawd kolgrin hyny / ef a ddaeth a chwech mil o wyr arvoc gantho / hyd o vewn deng milldir at gaer Evroc Sef i byssai ynte yn aros kledric / twyssog o Germania / ai nerth ynte / ir saysson | YK 108v. 18 |
ac yno i meddyliodd Arthur i kadw hwynt / heb na bwyd na diod / a ffan glyby baldwrf brawd kolgrin hyny / ef a ddaeth a chwech mil o wyr arvoc gantho / hyd o vewn deng milldir at gaer Evroc Sef i byssai ynte yn aros kledric / twyssog o Germania / ai nerth ynte / ir saysson | YK 108v. 19 |
ac yno i meddyliodd Arthur i kadw hwynt / heb na bwyd na diod / a ffan glyby baldwrf brawd kolgrin hyny / ef a ddaeth a chwech mil o wyr arvoc gantho / hyd o vewn deng milldir at gaer Evroc Sef i byssai ynte yn aros kledric / twyssog o Germania / ai nerth ynte / ir saysson | YK 108v. 24 |
a ffan wyby arthur i meddwl hwynt / anvon a wnaeth ef kattwr Iarll kerniw a chwechant marchog gantho / | YK 109r. 4 |
a gwasgary a lladd llyossowgrwydd o naddynt ai kymell i ffo / | YK 109r. 11 |
ac yna tristav a oric Baldwrf / am na allodd rryddhay i vrawd / | YK 109r. 13 |
a meddylio a oric / pa vodd i gwnai ef hyny / Sef yna peri a wnaeth ef powlio i ben ai varaf / | YK 109r. 14 |
a meddylio a oric / pa vodd i gwnai ef hyny / Sef yna peri a wnaeth ef powlio i ben ai varaf / | YK 109r. 15 |
ac yna i tynwyd ef i mewn / | YK 109r. 21 |
ac yna i tynwyd ef i mewn / | YK 109r. 21 |
ac wedi hyny meddylio a wnaythant ef ai vrawd / pa ddelw i gallent ymryddhav oddyno | YK 109r. 24 |
ac val i roeddent velly nychaf genadav yn dyvod o Germania A chwech igain llong ganthynt / yn llawn o wyr arvoc at kledric / i vod yn dwyssog arnynt / | YK 109r. 25 |
ac val i roeddent velly nychaf genadav yn dyvod o Germania A chwech igain llong ganthynt / yn llawn o wyr arvoc at kledric / i vod yn dwyssog arnynt / | YK 109v. 2 |
a myned i gaer lydd | YK 109v. 5 |
ac yno dyvyny i benaithiaid atto / Imgynghori a hwynt / Sef oedd i kyngor / danvon at howel mymber llydaw yr hwn oedd vrenin llydaw / | YK 109v. 6 |
ac yno dyvyny i benaithiaid atto / Imgynghori a hwynt / Sef oedd i kyngor / danvon at howel mymber llydaw yr hwn oedd vrenin llydaw / | YK 109v. 7 |
a mab llew ap kynvarch / nai ap i chwaer i Arthur / i ervyniaid nerth gantho / Sef i daeth howel a ffymtheg mil o wyr arvoc gidac ef i Southamton / i dir / | YK 109v. 10 |
a mab llew ap kynvarch / nai ap i chwaer i Arthur / i ervyniaid nerth gantho / Sef i daeth howel a ffymtheg mil o wyr arvoc gidac ef i Southamton / i dir / | YK 109v. 10 |
a mab llew ap kynvarch / nai ap i chwaer i Arthur / i ervyniaid nerth gantho / Sef i daeth howel a ffymtheg mil o wyr arvoc gidac ef i Southamton / i dir / | YK 109v. 11 |
a mab llew ap kynvarch / nai ap i chwaer i Arthur / i ervyniaid nerth gantho / Sef i daeth howel a ffymtheg mil o wyr arvoc gidac ef i Southamton / i dir / | YK 109v. 12 |
a mab llew ap kynvarch / nai ap i chwaer i Arthur / i ervyniaid nerth gantho / Sef i daeth howel a ffymtheg mil o wyr arvoc gidac ef i Southamton / i dir / | YK 109v. 13 |
a mab llew ap kynvarch / nai ap i chwaer i Arthur / i ervyniaid nerth gantho / Sef i daeth howel a ffymtheg mil o wyr arvoc gidac ef i Southamton / i dir / | YK 109v. 14 |
ac oddyno i gid i daethant / hyd ynghaer ludcoed / | YK 109v. 15 |
ac oddyno i gid i daethant / hyd ynghaer ludcoed / | YK 109v. 15 |
a elwir heddiw lincoln kans yno i roedd y saysson / | YK 109v. 17 |
a rwng i lladd ai boddi i kolled chwech mil or saysson / | YK 109v. 19 |
a rwng i lladd ai boddi i kolled chwech mil or saysson / | YK 109v. 20 |
ac Arthur yn i hymlid / | YK 109v. 23 |
ac yno i by vrwydyr vawr a lladdva o bobty / cans o gysgod y deri i brethynt hwy y brytaniaid / | YK 109v. 23 |
ac yno i by vrwydyr vawr a lladdva o bobty / cans o gysgod y deri i brethynt hwy y brytaniaid / | YK 109v. 25 |
a ffan weles Arthur hyny / i peris ef dorri y deri ai roi ar gyffion / ychel / ynghylch y saysson / | YK 110r. 2 |
ac velly i gwarhawd hwynt / dri diwarnod a thair nos / heb na bwyd na diod / | YK 110r. 4 |
ac meirw o newyn / i rroes y saysson / i holl Swllt / | YK 110r. 7 |
ac meirw o newyn / i rroes y saysson / i holl Swllt / | YK 110r. 8 |
a thyrnged o Germania hevyd i Arthur / er i gollwng iw gwlad i rroddi / gwystlon / ar hyny / | YK 110r. 9 |
a thyrnged o Germania hevyd i Arthur / er i gollwng iw gwlad i rroddi / gwystlon / ar hyny / | YK 110r. 9 |
a thyrnged o Germania hevyd i Arthur / er i gollwng iw gwlad i rroddi / gwystlon / ar hyny / | YK 110r. 10 |
ac wedi ir saysson / vyned hyd yngheven y weilgi tiai gwlad adivar vy ganthynt / i hamod | YK 110r. 14 |
ac yna i troyssant i hwiliav dracheven / | YK 110r. 15 |
ac yna i troyssant i hwiliav dracheven / | YK 110r. 15 |
ac i borth tovnes i Dir lloiger i daethant / gan anrhithio y gwledydd hyd yn hafren / | YK 110r. 16 |
ac i borth tovnes i Dir lloiger i daethant / gan anrhithio y gwledydd hyd yn hafren / | YK 110r. 16 |
ac i borth tovnes i Dir lloiger i daethant / gan anrhithio y gwledydd hyd yn hafren / | YK 110r. 17 |
ac ar brytaniaid oedd yndi a ffan wyby Arthur hyny / i peris ef grogi y gwystlon / heb ohir / | YK 110r. 22 |
a gado howel i nai yn glaf o orthrwm / glevyd ynghaer Arclyd / Ac amgylchy I Elynion a wnaeth Arthur / | YK 110r. 26 |
a gado howel i nai yn glaf o orthrwm / glevyd ynghaer Arclyd / Ac amgylchy I Elynion a wnaeth Arthur / | YK 110v. 1 |
ac ar hyny i raeth dyvric archesgob caer llion / i ben mynydd ychel oedd garllaw / | YK 110v. 7 |
ac ar hyny i raeth dyvric archesgob caer llion / i ben mynydd ychel oedd garllaw / | YK 110v. 8 |
a dwedyd o hyd i ben / ha wyr da heb ef y sawl y sydd o honoch o gredigawl ffydd / koffewch heddiw ddial gwaed ych rieni ar y saysson / | YK 110v. 9 |
a oedd deilwng i vrenin | YK 110v. 19 |
ac am i ben helm euraid / | YK 110v. 20 |
ac ynddi hithav i roedd delw yr arglwyddes vair ysgrivenedic / | YK 110v. 22 |
a gwaiw yn i law / yr honn a elwid bron gymyniad / | YK 111r. 3 |
ac wedi i bawb wisgo am dano / drwy vendith yr archesgobion / kyrchy i gelynion a wnaythant / yn greylon / oni vy nos a wnaythant ai lladd / | YK 111r. 5 |
ac wedi i bawb wisgo am dano / drwy vendith yr archesgobion / kyrchy i gelynion a wnaythant / yn greylon / oni vy nos a wnaythant ai lladd / | YK 111r. 6 |
ac o hyd y nos i kyrchodd y saysson i ben brynn ychel / gan dybiaid i gallent ymgadw yno / | YK 111r. 8 |
ac o hyd y nos i kyrchodd y saysson i ben brynn ychel / gan dybiaid i gallent ymgadw yno / | YK 111r. 9 |
ac o hyd y nos i kyrchodd y saysson i ben brynn ychel / gan dybiaid i gallent ymgadw yno / | YK 111r. 9 |
a ffan vy ddydd dranoeth i duc Arthur gyrch ir mynydd arnynt / | YK 111r. 11 |
a thyny kledvwlch gan goffay duw a mair a rhythro i elynion / ar sawl a gorvyddae | YK 111r. 15 |
ac ef / ar vn dyrnod i lladdai ef hwynt | YK 111r. 16 |
ac ef hyd yn y diwedd i llas kolgrin a Baldwrf i vrawd / | YK 111r. 22 |
ac ef hyd yn y diwedd i llas kolgrin a Baldwrf i vrawd / | YK 111r. 23 |
ac yna i herchis Arthur i Gattwr Iarll cerniw a dengmil o wyr arvoc gidac ef iw hymlid hwynt / | YK 111r. 25 |
ac yna i herchis Arthur i Gattwr Iarll cerniw a dengmil o wyr arvoc gidac ef iw hymlid hwynt / | YK 111r. 26 |
ac Arthur a gymerth i ffordd tya chaer arclyd / cans ef a glowsai fod scoti yn keissio howel allan or gaer / Sef a wnaeth kattwr Iarll ai lu / kyrchy hyd yn llongav y saysson / ai llenwi hwy oi wyr i hyn / | YK 111v. 2 |
ac Arthur a gymerth i ffordd tya chaer arclyd / cans ef a glowsai fod scoti yn keissio howel allan or gaer / Sef a wnaeth kattwr Iarll ai lu / kyrchy hyd yn llongav y saysson / ai llenwi hwy oi wyr i hyn / | YK 111v. 7 |
ac yna i llas kledric i twyssawc hwynt | YK 111v. 10 |
ac yna i llas kledric i twyssawc hwynt | YK 111v. 10 |
a ddaeth tya khaer arclyd lle i ddoedd Arthur / | YK 111v. 15 |
ac or llyn hwnw i mae vn avon yn myned ir mor / | YK 111v. 24 |
ac ym hob mynydd or heini i mae craic vawr ychel / | YK 111v. 26 |
a ffan ddelai yr heini oll i weiddi ir vn graic / i doe ormes o ryw wlad ir ynys honno Sef a oric Arthur peri gwneythyr llongav a badav yno / i ymgylchy y llyn / | YK 112r. 2 |
a ffan ddelai yr heini oll i weiddi ir vn graic / i doe ormes o ryw wlad ir ynys honno Sef a oric Arthur peri gwneythyr llongav a badav yno / i ymgylchy y llyn / | YK 112r. 2 |
a ffan ddelai yr heini oll i weiddi ir vn graic / i doe ormes o ryw wlad ir ynys honno Sef a oric Arthur peri gwneythyr llongav a badav yno / i ymgylchy y llyn / | YK 112r. 5 |
ac val i ddoeddent velly nychaf Gilamwri brenin y werddon / yn dyvod yn borth ir ffeichtiaid | YK 112r. 9 |
ac i scotiaid / cans or vn genedleth i rhanoedd hwynt / | YK 112r. 12 |
ac i scotiaid / cans or vn genedleth i rhanoedd hwynt / | YK 112r. 13 |
ac yno ar vrys i daeth Arthur eilwaith i ymladd ar ffeichtiaid | YK 112r. 17 |
ac yno ar vrys i daeth Arthur eilwaith i ymladd ar ffeichtiaid | YK 112r. 18 |
ac ar scothiaid / yn yr hwn amser i daeth archescobion essgobion ar abadoedd kyssygredic / | YK 112r. 20 |
ac eraill o benaithiaid y ffeichtiaid ar scotiaid / i ymroi i arthur / gan ostwng ar i gliniav / | YK 112r. 23 |
ac eraill o benaithiaid y ffeichtiaid ar scotiaid / i ymroi i arthur / gan ostwng ar i gliniav / | YK 112r. 23 |
ac eraill o benaithiaid y ffeichtiaid ar scotiaid / i ymroi i arthur / gan ostwng ar i gliniav / | YK 112r. 23 |
ac ervyniaid tangnhevedd yddynt / trwy i kymryd yn gaeth iddaw ef ai etiveddion / | YK 112r. 25 |
a hyny a gymerth arthur ganthynt / er mwyn i gwyr da hwynt ychod / | YK 112r. 28 |
ac wedi hyny i raeth howell mymber llydaw / i edrych ansawdd y llyn ychod / ai amgylch | YK 112v. 1 |
ac wedi hyny i raeth howell mymber llydaw / i edrych ansawdd y llyn ychod / ai amgylch | YK 112v. 2 |
ac yna i dywad arthur wrth howel mai yma lyn sydd ryvedd | YK 112v. 3 |
ac vgain troydvedd yn i lled a ffymp troydvedd yn i ddyfndwr a ffedwar o amriw bysgodryw yndo vn ymhob kornel ir llyn | YK 112v. 6 |
ac vgain troydvedd yn i lled a ffymp troydvedd yn i ddyfndwr a ffedwar o amriw bysgodryw yndo vn ymhob kornel ir llyn | YK 112v. 6 |
ac yna i raeth Arthur hyd ynghaer Evroc / i gynal i lys erbyn ddydd natalic / | YK 112v. 9 |
ac yna i raeth Arthur hyd ynghaer Evroc / i gynal i lys erbyn ddydd natalic / | YK 112v. 10 |
ac yna i raeth Arthur hyd ynghaer Evroc / i gynal i lys erbyn ddydd natalic / | YK 112v. 11 |
ac yna tost a drwg vy gan arthur weled y reglwys wedi i d.. | YK 112v. 13 |
ac yna i gwnaeth ef Ipper yffeiriad yn archesgob kaer Evroc / | YK 112v. 14 |
ac velly / rhoi i bawb i gwir ddyled / | YK 112v. 19 |
ac velly / rhoi i bawb i gwir ddyled / | YK 112v. 20 |
ac a roes Arthur i aron ap kynvarch brawd llew ap kynvarch / ir alban a Elwir heddiw scotland / | YK 112v. 22 |
ac i Elw ap Kynvarch i vrawd arall Iarlleth lindesai / | YK 112v. 24 |
ac i Elw ap Kynvarch i vrawd arall Iarlleth lindesai / | YK 112v. 25 |
ac velly i roedd yrien ap kynvarch / | YK 112v. 26 |
ac wedi darvod i Arthur wastatav ynys brydain yn y modd gorav i byssai erioed / i gwreicawdd Arthur a gwenhwyvar verch gogvran gawr / | YK 113r. 2 |
ac wedi darvod i Arthur wastatav ynys brydain yn y modd gorav i byssai erioed / i gwreicawdd Arthur a gwenhwyvar verch gogvran gawr / | YK 113r. 3 |
ac wedi darvod i Arthur wastatav ynys brydain yn y modd gorav i byssai erioed / i gwreicawdd Arthur a gwenhwyvar verch gogvran gawr / | YK 113r. 4 |
ac i paratoes Arthur i lynges / erbyn yr haf nessa at hyny / i vyned i werddon / | YK 113r. 9 |
ac i paratoes Arthur i lynges / erbyn yr haf nessa at hyny / i vyned i werddon / | YK 113r. 10 |
ac i paratoes Arthur i lynges / erbyn yr haf nessa at hyny / i vyned i werddon / | YK 113r. 11 |
ac i paratoes Arthur i lynges / erbyn yr haf nessa at hyny / i vyned i werddon / | YK 113r. 11 |
a ffan ddaeth ef yno / i roedd Gilamwri / ai lu gantho yn barod i ymladd / | YK 113r. 12 |
a ffan ddaeth ef yno / i roedd Gilamwri / ai lu gantho yn barod i ymladd / | YK 113r. 14 |
ac yn yr ymladd hwnw i dalwyd Gilamwri / | YK 113r. 15 |
ac i llas llawer oi wyr / | YK 113r. 15 |
ac o hyny allan / i bv raid i gilamwri warhav i Arthur / ef ai werin / | YK 113r. 17 |
ac o hyny allan / i bv raid i gilamwri warhav i Arthur / ef ai werin / | YK 113r. 17 |
ac o hyny allan / i bv raid i gilamwri warhav i Arthur / ef ai werin / | YK 113r. 18 |
ac oddyno i ddaeth Arthur i wlad yr ia / Sef Iseland / | YK 113r. 19 |
ac oddyno i ddaeth Arthur i wlad yr ia / Sef Iseland / | YK 113r. 20 |
ac wedi hyny pan glyby yr ynyssoedd eraill / vod arthur yn goresgyn / ffordd i kerddai / | YK 113r. 24 |
ac na allai neb i lyddias / nai wrthneby / Sef a oric doldwrf Brenin y ffeichtiaid a gwynwas Brenin orck dowod yno oi bodd i warhav i Arthur / | YK 113r. 25 |
ac na allai neb i lyddias / nai wrthneby / Sef a oric doldwrf Brenin y ffeichtiaid a gwynwas Brenin orck dowod yno oi bodd i warhav i Arthur / | YK 113r. 28 |
ac na allai neb i lyddias / nai wrthneby / Sef a oric doldwrf Brenin y ffeichtiaid a gwynwas Brenin orck dowod yno oi bodd i warhav i Arthur / | YK 113r. 28 |
ac i roddi tyrnged iddo ef / bob blwyddyn / Ar haf nessaf at hynny i daeth Arthur i ynys prydain / | YK 113v. 1 |
ac i roddi tyrnged iddo ef / bob blwyddyn / Ar haf nessaf at hynny i daeth Arthur i ynys prydain / | YK 113v. 3 |
ac i roddi tyrnged iddo ef / bob blwyddyn / Ar haf nessaf at hynny i daeth Arthur i ynys prydain / | YK 113v. 3 |
ac yna i by ef ddayddeng mlynedd yn ol hyny / yn gorffwyssaw | YK 113v. 4 |
ac yn kynal i lys ynghaer llion arwysg / kaer wynt / | YK 113v. 6 |
ac o vewn y blynyddoedd hyny / ar bob gwyl arbenig i ddyvyny atto i holl dwyssogion penaithiaid / ai wyr da provadwy klodvawr / o bob gwlad i amalhav i deyly ef / ai aniver / | YK 113v. 9 |
ac o vewn y blynyddoedd hyny / ar bob gwyl arbenig i ddyvyny atto i holl dwyssogion penaithiaid / ai wyr da provadwy klodvawr / o bob gwlad i amalhav i deyly ef / ai aniver / | YK 113v. 9 |
ac o vewn y blynyddoedd hyny / ar bob gwyl arbenig i ddyvyny atto i holl dwyssogion penaithiaid / ai wyr da provadwy klodvawr / o bob gwlad i amalhav i deyly ef / ai aniver / | YK 113v. 12 |
ac o vewn y blynyddoedd hyny / ar bob gwyl arbenig i ddyvyny atto i holl dwyssogion penaithiaid / ai wyr da provadwy klodvawr / o bob gwlad i amalhav i deyly ef / ai aniver / | YK 113v. 12 |
ac yna i gwnaeth Arthur Drefn ar i varchogion / ir vort gron / ai vilwyr / gan roi i bawb o honynt raddav a galwedigaethav Savadwy yw ydnabod yn dragowydd / yr hwn a oleva i lawer o honynt / yn ol hyn / yniwedd yr ystori hono / | YK 113v. 13 |
ac yna i gwnaeth Arthur Drefn ar i varchogion / ir vort gron / ai vilwyr / gan roi i bawb o honynt raddav a galwedigaethav Savadwy yw ydnabod yn dragowydd / yr hwn a oleva i lawer o honynt / yn ol hyn / yniwedd yr ystori hono / | YK 113v. 14 |
ac yna i gwnaeth Arthur Drefn ar i varchogion / ir vort gron / ai vilwyr / gan roi i bawb o honynt raddav a galwedigaethav Savadwy yw ydnabod yn dragowydd / yr hwn a oleva i lawer o honynt / yn ol hyn / yniwedd yr ystori hono / | YK 113v. 15 |
ac yna i gwnaeth Arthur Drefn ar i varchogion / ir vort gron / ai vilwyr / gan roi i bawb o honynt raddav a galwedigaethav Savadwy yw ydnabod yn dragowydd / yr hwn a oleva i lawer o honynt / yn ol hyn / yniwedd yr ystori hono / | YK 113v. 18 |
ac nid ymswynodd ef yn amser oi vowyd ond yn vnic vnwaith y dydd / i koronwyd ef yn vrenin / | YK 113v. 23 |
ac wedi hyny i hedawdd i glod ef ai vilwriaeth ef ai vilwyr / o ddewrder a haelder / o voes | YK 113v. 24 |
ac wedi hyny i hedawdd i glod ef ai vilwriaeth ef ai vilwyr / o ddewrder a haelder / o voes | YK 113v. 25 |
a ellid i gyfflyby i Arthur / | YK 114r. 1 |
a ellid i gyfflyby i Arthur / | YK 114r. 2 |
ac val i roedd ar bob Brenin / oi amgylch ofn Arthur / rh | YK 114r. 2 |
ac iddaw ef oresgyn i kyvoethav hwynt / | YK 114r. 4 |
a ffan glyby Arthur hyny / meddylio a wnaeth ef / am gwplav i weithredoedd / i glod royssyd iddaw / | YK 114r. 7 |
a ffan glyby Arthur hyny / meddylio a wnaeth ef / am gwplav i weithredoedd / i glod royssyd iddaw / | YK 114r. 7 |
ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur / | YK 114r. 14 |
ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur / | YK 114r. 15 |
ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur / | YK 114r. 15 |
ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur / | YK 114r. 17 |
ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur / | YK 114r. 18 |
ac yna i paratoes Arthur lynges i vyned i lychlyn / kans marw a vyssai assychlyn Brenin prydain, yr hwn a gymynyssai i vrenhiniaeth i lew ap kynvarch i nai ef / a brawd ynghyvreth arthur / | YK 114r. 18 |
ac ni vynai wyr llychlyn hyny / ond gwneythur Riclwff yn vrenin arnynt / amgadarnhav yn i kestill / i geissio kadw /r/ wlad arnynt / | YK 114r. 22 |
ac ni vynai wyr llychlyn hyny / ond gwneythur Riclwff yn vrenin arnynt / amgadarnhav yn i kestill / i geissio kadw /r/ wlad arnynt / | YK 114r. 22 |
ac yno i roedd gwalchmai ap llew ap kynvarch / yn trigo / yngwsaneth pab RHyvain / lle i danvonyssai Arthur / i ewyrthyr / i ddysgv moes | YK 114r. 23 |
ac yno i roedd gwalchmai ap llew ap kynvarch / yn trigo / yngwsaneth pab RHyvain / lle i danvonyssai Arthur / i ewyrthyr / i ddysgv moes | YK 114r. 26 |
ac yno i roedd gwalchmai ap llew ap kynvarch / yn trigo / yngwsaneth pab RHyvain / lle i danvonyssai Arthur / i ewyrthyr / i ddysgv moes | YK 114v. 1 |
ac yno i roedd gwalchmai ap llew ap kynvarch / yn trigo / yngwsaneth pab RHyvain / lle i danvonyssai Arthur / i ewyrthyr / i ddysgv moes | YK 114v. 1 |
ac arverav a marchogeth meirch ar pab hwnw a roes arvay i walchmai gyntaf / | YK 114v. 4 |
ac velly / pan ddoeth Arthur i lychlyn i ddoed Riclwff yno / | YK 114v. 5 |
ac velly / pan ddoeth Arthur i lychlyn i ddoed Riclwff yno / | YK 114v. 5 |
a chymell y bobl i warhav iddaw ef / | YK 114v. 12 |
ac yn i erbyn ef i daeth ffrolho vrenin ffrainc / dan lyvodraeth ymerodraeth RHyvain / | YK 114v. 17 |
ac yn i erbyn ef i daeth ffrolho vrenin ffrainc / dan lyvodraeth ymerodraeth RHyvain / | YK 114v. 17 |
ac yna i ffoes ffrolho hyd ymharis a galw atto / i lu mwiaf | YK 114v. 23 |
ac yna i ffoes ffrolho hyd ymharis a galw atto / i lu mwiaf | YK 114v. 24 |
ac a allodd i gael / Sef a oric arthur ai lu / dan ymgylchy y dinas / ai kronni yno vis or vnty / oni veirw llawer o honynt o newyn / a dolyrio a wnaeth / ffrolho yn vawr a chynic myned ef | YK 114v. 25 |
ac Arthur i ynys oedd garllaw mewn Avon vawr yr hon a elwid Sain / yr hon a lithir o ddinas paris / | YK 115r. 3 |
ac yr vn a orffo ar i gilidd kymered gowoeth i llall | YK 115r. 6 |
ac yr vn a orffo ar i gilidd kymered gowoeth i llall | YK 115r. 7 |
ac yno i rhwymodd ffrolho i vad ef / | YK 115r. 13 |
ac yno i rhwymodd ffrolho i vad ef / | YK 115r. 14 |
ac a llyngodd Arthur i vad yntav yn rhydd / | YK 115r. 15 |
ac yna i dwedai ffrolho wrth Arthur / mae drwg oedd i obaith ef / pan ollyngodd ef i vad yn rhydd / | YK 115r. 15 |
ac yna i dwedai ffrolho wrth Arthur / mae drwg oedd i obaith ef / pan ollyngodd ef i vad yn rhydd / | YK 115r. 17 |
ac yna i dwedai ffrolho wrth Arthur / mae drwg oedd i obaith ef / pan ollyngodd ef i vad yn rhydd / | YK 115r. 18 |
ac i gwiddiad ef / i lleddid vn o honynt hwy illday yno / | YK 115r. 21 |
ac i gwiddiad ef / i lleddid vn o honynt hwy illday yno / | YK 115r. 21 |
a gwaiw / Sef a wnaeth Arthur / i ochel | YK 115r. 26 |
ac ar hyny i kyrchodd Arthur ffrolho / | YK 115r. 27 |
ac i rhoes ef dan dor i varch / | YK 115v. 1 |
ac i rhoes ef dan dor i varch / | YK 115v. 1 |
a thyny i gleddav i geissio i ladd yna i kodes ffrolho yn ffrolig | YK 115v. 2 |
a thyny i gleddav i geissio i ladd yna i kodes ffrolho yn ffrolig | YK 115v. 2 |
a thyny i gleddav i geissio i ladd yna i kodes ffrolho yn ffrolig | YK 115v. 2 |
a thyny i gleddav i geissio i ladd yna i kodes ffrolho yn ffrolig | YK 115v. 3 |
ac ar hyny i i raeth Arthur ai varch ir llawr a ffan weles y brytaniaid hyny anodd a vy ganthynt gadw kryngrair / ar ffrancod / | YK 115v. 4 |
ac ar hyny i i raeth Arthur ai varch ir llawr a ffan weles y brytaniaid hyny anodd a vy ganthynt gadw kryngrair / ar ffrancod / | YK 115v. 5 |
ac yna yn llidioc i codes Arthur gan droi i darian rhyngtho a ffrolho / | YK 115v. 8 |
ac yna yn llidioc i codes Arthur gan droi i darian rhyngtho a ffrolho / | YK 115v. 9 |
ac ef / a newidio dyrnodav yn greylon / o bob vn tyac at i gilidd / | YK 115v. 12 |
ac yna ffrolho a vwriodd ddyrnod i arthur / | YK 115v. 13 |
ac ai trewis ef ar i dalken / onid oedd i waed ef / yn ffrydio ir llawr / drwy i helmed / | YK 115v. 14 |
ac ai trewis ef ar i dalken / onid oedd i waed ef / yn ffrydio ir llawr / drwy i helmed / | YK 115v. 14 |
ac ai trewis ef ar i dalken / onid oedd i waed ef / yn ffrydio ir llawr / drwy i helmed / | YK 115v. 15 |
ac ar hyny i llidiodd Arthur | YK 115v. 16 |
ac yna i dowad vod yn ddrwc gantho ef / vod angav brenin kyn laned a dewred a ffrolho kyn nessed / | YK 115v. 17 |
a thrwy lid ai nerth i kodes Arthur i Gledvwlch | YK 115v. 20 |
a thrwy lid ai nerth i kodes Arthur i Gledvwlch | YK 115v. 20 |
ac a roddes dyrnod kreylon i ffrolho / ar warthaf i benn hyd pan holldes i gorff ef hyd i wregis / | YK 115v. 22 |
ac a roddes dyrnod kreylon i ffrolho / ar warthaf i benn hyd pan holldes i gorff ef hyd i wregis / | YK 115v. 22 |
ac a roddes dyrnod kreylon i ffrolho / ar warthaf i benn hyd pan holldes i gorff ef hyd i wregis / | YK 115v. 23 |
ac a roddes dyrnod kreylon i ffrolho / ar warthaf i benn hyd pan holldes i gorff ef hyd i wregis / | YK 115v. 23 |
ac yno i syrthiodd ffrolho / ir llawr yn varw / | YK 115v. 24 |
ac yno i gwarhaodd yr holl ffrancod i Arthur | YK 115v. 25 |
ac yno i gwarhaodd yr holl ffrancod i Arthur | YK 115v. 26 |
ac wedi hyny Arthur a ranodd i lu yn dday haner ar naill haner a llyngodd ef / gida howel i nai / i oresgyn poytyerys / | YK 115v. 28 |
ac wedi hyny Arthur a ranodd i lu yn dday haner ar naill haner a llyngodd ef / gida howel i nai / i oresgyn poytyerys / | YK 116r. 1 |
ac wedi hyny Arthur a ranodd i lu yn dday haner ar naill haner a llyngodd ef / gida howel i nai / i oresgyn poytyerys / | YK 116r. 1 |
ac a gymerth y rran arall gidac ynte i oresgyn Gasgwin / | YK 116r. 3 |
a geien ar amser hwnw i kynyllodd twyssog poytyers / i holl wyrda / ai benaithiaid i warhav i Arthur / | YK 116r. 4 |
a geien ar amser hwnw i kynyllodd twyssog poytyers / i holl wyrda / ai benaithiaid i warhav i Arthur / | YK 116r. 5 |
a geien ar amser hwnw i kynyllodd twyssog poytyers / i holl wyrda / ai benaithiaid i warhav i Arthur / | YK 116r. 6 |
a geien ar amser hwnw i kynyllodd twyssog poytyers / i holl wyrda / ai benaithiaid i warhav i Arthur / | YK 116r. 6 |
a naw mlynedd i by ef yn goresgyn y gwledydd hynny / | YK 116r. 7 |
ac wedi iddo ef i goresgyn hwynt oll / i daeth Arthur i gynal i lys i Baris / | YK 116r. 8 |
ac wedi iddo ef i goresgyn hwynt oll / i daeth Arthur i gynal i lys i Baris / | YK 116r. 9 |
ac wedi iddo ef i goresgyn hwynt oll / i daeth Arthur i gynal i lys i Baris / | YK 116r. 9 |
ac wedi iddo ef i goresgyn hwynt oll / i daeth Arthur i gynal i lys i Baris / | YK 116r. 10 |
ac wedi iddo ef i goresgyn hwynt oll / i daeth Arthur i gynal i lys i Baris / | YK 116r. 10 |
ac yna i gwahoddes ef atto holl dwyssogion penaithiaid / | YK 116r. 10 |
ac o gytyndeb / yr holl aniveroedd hyny / i gwnaythbwyd cyfreithiav da / yr amser hwnw dros yr holl ynyssoedd hyny / | YK 116r. 14 |
ac yna i rhoddes Arthur / i bedwyr bentrilliaid oi lys ef / nid amgen / pen butler Iarlleth normandi / | YK 116r. 17 |
ac yna i rhoddes Arthur / i bedwyr bentrilliaid oi lys ef / nid amgen / pen butler Iarlleth normandi / | YK 116r. 17 |
ac i kai hir ap kynar ben swyddwr / Iarlleth Angioy / | YK 116r. 20 |
ac i bawb oi wyr da eraill / megis i rheglyddai yddynt / ai rhwymo hwynt a oric / ai haelder gariad / | YK 116r. 22 |
ac i bawb oi wyr da eraill / megis i rheglyddai yddynt / ai rhwymo hwynt a oric / ai haelder gariad / | YK 116r. 22 |
ac wyneb i daeth Arthur i ynys Brydain dracheven / | YK 116r. 26 |
ac wyneb i daeth Arthur i ynys Brydain dracheven / | YK 116v. 1 |
ac a gavas yn i gyngor ddal i lys / ynghaer llion Arwysg / kans tecaf lle oedd hwnw a chyvoethocaf / | YK 116v. 2 |
ac a gavas yn i gyngor ddal i lys / ynghaer llion Arwysg / kans tecaf lle oedd hwnw a chyvoethocaf / | YK 116v. 2 |
ac addassa i vrenin / ddal i wylva yndi / o herwydd / or naill dy i roedd avon vawr a elwid wysg / | YK 116v. 5 |
ac addassa i vrenin / ddal i wylva yndi / o herwydd / or naill dy i roedd avon vawr a elwid wysg / | YK 116v. 5 |
ac addassa i vrenin / ddal i wylva yndi / o herwydd / or naill dy i roedd avon vawr a elwid wysg / | YK 116v. 6 |
ac aber / val i gallai longav ddyvod o eithavoedd byd iddi | YK 116v. 8 |
ac o amgylch / yr hain i roedd bryniav teg vchel | YK 116v. 11 |
ac yn agos at y dinas i roedd ffridd ne fforest deg addas i hela bwystviliaid / | YK 116v. 12 |
ac yn agos at y dinas i roedd ffridd ne fforest deg addas i hela bwystviliaid / | YK 116v. 13 |
ac o vewn y gaer / i roedd tai teg Brenhinawl / | YK 116v. 14 |
ac am hyny / i kyfflybid hi i ryvain / hefyd yn y dinas honno / ir oedd dwy Eglwys Arbennig / | YK 116v. 16 |
ac am hyny / i kyfflybid hi i ryvain / hefyd yn y dinas honno / ir oedd dwy Eglwys Arbennig / | YK 116v. 16 |
ac yna i roedd mynachlog y mynachessav / ar eglwys arall a gyssegryssid yn enw Aron verthur / | YK 116v. 20 |
a mynachlog y kannonwyr oedd honno / hevyd yno i roedd yr archesgobty penaf / or tri archesgobty oedd yn ynys brydain a hevyd aniveiri oedd yn y dinas honno / amrevailion gelvyddydav / | YK 116v. 24 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 4 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 6 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 9 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 9 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 10 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 11 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 12 |
ac velly or alban i daeth Aron ap kynvarch vrenin yno / yrien ap kynvarch arglwydd Reged kaswallon lawir / arglwydd gwynedd / meiric Brenin Dyved / kattwr Iarll kerniw a thri Archesgob ynys brydain / a ffenna o naddynt / oedd archesgo caer llion arwysg / kans braint legat oedd iddaw / | YK 117r. 13 |
ac ir wledd honno i daeth morydd Iarll kaer loiw / moriarll kaerangon Dr Anharawd arglwydd ymwythig Madog o gaer wayr / owain o gaer vallawg Sowlesbri a gwrsalen / o gaer gynvarch / Yrien o gaer vaddon / Bosso Iarll rhydychen / | YK 117r. 23 |
a kida hyny llawer o wyr da a vyddai rry hir i traythy / | YK 117v. 5 |
ac ynyssoedd eraill / i daeth Gilamwri Brenin ywerddon a gilamwri arall Brenin alannt Doldwrf vrenin y ffeichtiaid / gwynwas vrenin / orck llew ap kynvarch vrenin llychlyn / | YK 117v. 5 |
a howel mymber llydaw Brenin llydaw / a llawer o bondeddigion gida hyny RHy vlin i manegi / val na ddaeth i vn wledd erioed i gymint o wyr da / | YK 117v. 21 |
a howel mymber llydaw Brenin llydaw / a llawer o bondeddigion gida hyny RHy vlin i manegi / val na ddaeth i vn wledd erioed i gymint o wyr da / | YK 117v. 22 |
a howel mymber llydaw Brenin llydaw / a llawer o bondeddigion gida hyny RHy vlin i manegi / val na ddaeth i vn wledd erioed i gymint o wyr da / | YK 117v. 22 |
ac nid oedd vn or ty draw ir sbaen / ar a vynai dda / na ddaeth ir wledd honno / i gymryd amravailion roddion ar a vynai bawb / a llawer hevyd a ddaeth yno / i edrych y wledd / heb i gwahawdd / | YK 118r. 4 |
ac nid oedd vn or ty draw ir sbaen / ar a vynai dda / na ddaeth ir wledd honno / i gymryd amravailion roddion ar a vynai bawb / a llawer hevyd a ddaeth yno / i edrych y wledd / heb i gwahawdd / | YK 118r. 6 |
ac nid oedd vn or ty draw ir sbaen / ar a vynai dda / na ddaeth ir wledd honno / i gymryd amravailion roddion ar a vynai bawb / a llawer hevyd a ddaeth yno / i edrych y wledd / heb i gwahawdd / | YK 118r. 7 |
ac wedi i dyvod i gid yno / galwed y tri archesgob ychod yno i wisgo yn vrenhinawl koron am ben arthur a dyvric archesgob a ganodd yr yfferen a ffan aethant ir eglwisi i roedd y ddav archesgob arall yn arwain Arthur yn i vrenhin wisg / | YK 118r. 8 |
ac wedi i dyvod i gid yno / galwed y tri archesgob ychod yno i wisgo yn vrenhinawl koron am ben arthur a dyvric archesgob a ganodd yr yfferen a ffan aethant ir eglwisi i roedd y ddav archesgob arall yn arwain Arthur yn i vrenhin wisg / | YK 118r. 8 |
ac wedi i dyvod i gid yno / galwed y tri archesgob ychod yno i wisgo yn vrenhinawl koron am ben arthur a dyvric archesgob a ganodd yr yfferen a ffan aethant ir eglwisi i roedd y ddav archesgob arall yn arwain Arthur yn i vrenhin wisg / | YK 118r. 10 |
ac wedi i dyvod i gid yno / galwed y tri archesgob ychod yno i wisgo yn vrenhinawl koron am ben arthur a dyvric archesgob a ganodd yr yfferen a ffan aethant ir eglwisi i roedd y ddav archesgob arall yn arwain Arthur yn i vrenhin wisg / | YK 118r. 13 |
ac wedi i dyvod i gid yno / galwed y tri archesgob ychod yno i wisgo yn vrenhinawl koron am ben arthur a dyvric archesgob a ganodd yr yfferen a ffan aethant ir eglwisi i roedd y ddav archesgob arall yn arwain Arthur yn i vrenhin wisg / | YK 118r. 15 |
ac yn i vlaen ef i roedd bedwar o dwyssogion yn dwyn pedwar kleddav yn noethion kans hyny oedd braint Amerodr henway y pedwargwyr hyny oedd Aron ap kynvarch Brenin yr alban / kaswallon lawhir arglwydd gwynedd / meiric Brenin dyved / a kattwr Iarll kerniw / | YK 118r. 15 |
ac yn i vlaen ef i roedd bedwar o dwyssogion yn dwyn pedwar kleddav yn noethion kans hyny oedd braint Amerodr henway y pedwargwyr hyny oedd Aron ap kynvarch Brenin yr alban / kaswallon lawhir arglwydd gwynedd / meiric Brenin dyved / a kattwr Iarll kerniw / | YK 118r. 16 |
ac i roedd kyvysinaid a chledwyr tannav yn kanv yno amravailion ganiadav / | YK 118r. 23 |
ac or ty arall i roedd y vrenhines Gwenhwyvar yn myned ir Eglwys | YK 118v. 2 |
ac addyrn brenhines am deni / ai khoron am i ffen / | YK 118v. 5 |
ac wedi myned hi ir Eglwys / i dechreywyd y gwsaneth trwy /r/ ysgolheigion gorav ar pynciav gorav tecaf ar a brydoedd dyn erioed / | YK 118v. 9 |
ac yna i gwelid rhedegain amyl o eglwys pa gilidd i wrando amrevailion ganiadav / | YK 118v. 13 |
ac yna i gwelid rhedegain amyl o eglwys pa gilidd i wrando amrevailion ganiadav / | YK 118v. 14 |
ac wedir fferenav dyvod ir llys a wnaythant a diosg i dillad parch / | YK 118v. 17 |
a myned ir neyadd i vwytta / | YK 118v. 19 |
ac or parth arall i roedd gwenhoyvar / ai harglwyddessay gida hi / megis i roedd arver Brenhinessay / | YK 118v. 20 |
ac or parth arall i roedd gwenhoyvar / ai harglwyddessay gida hi / megis i roedd arver Brenhinessay / | YK 118v. 22 |
ac velly / wedi rhoi pawb i eisde megis i dylent / i kodes kai hir marchog penswyddwr / | YK 118v. 23 |
ac velly / wedi rhoi pawb i eisde megis i dylent / i kodes kai hir marchog penswyddwr / | YK 118v. 24 |
ac velly / wedi rhoi pawb i eisde megis i dylent / i kodes kai hir marchog penswyddwr / | YK 118v. 24 |
ac i kodes Bedwyr bentreilliad ne benbwtler Arthur / | YK 119r. 4 |
a mil o wyr gidac ef / or vn rhyw ddillad i wasnaythy llestri aur | YK 119r. 7 |
ac wedi darvod y kinio ychod / i daeth pawb allan / oddigerth y dinas / i edrych amravailion chwareoedd / nid amgen / marchogion / yn torri ffynn / | YK 119r. 22 |
ac wedi darvod y kinio ychod / i daeth pawb allan / oddigerth y dinas / i edrych amravailion chwareoedd / nid amgen / marchogion / yn torri ffynn / | YK 119r. 23 |
ac i roedd y marchogion yn gwneythur i gwrhwdri mwiaf | YK 119v. 5 |
ac i roedd y marchogion yn gwneythur i gwrhwdri mwiaf | YK 119v. 6 |
ac a ellynt / ar neb a gai vyddegoliaeth y chware / ef a gai dros i dravel / ar gost y Brenin / | YK 119v. 8 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 11 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 11 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 12 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 13 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 13 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 14 |
ac yno / i raeth dyvric archesgob caer llion yn veydwy / | YK 119v. 15 |
ac amrodd i geisio peth parhays / tyac at dyrnas gwlad nef / | YK 119v. 23 |
ac yn i le ynte i rroed dewi / yn archesgob kaer llion arwysg kans gwr dysgedig bycheddawl oedd ef / | YK 119v. 25 |
ac yn i le ynte i rroed dewi / yn archesgob kaer llion arwysg kans gwr dysgedig bycheddawl oedd ef / | YK 119v. 25 |
ac ewyrth i arthur / | YK 119v. 28 |
ac wedi lliniaethy pob peth i gwelent / ddavddeg marchog yrddol / yn dyvod / | YK 120r. 6 |
a chainc oliwydd yn llaw pob vn o naddynt / yn arwydd i bod yn genadav / | YK 120r. 10 |
a ffan ddaethant ir llys kyvarch gwell i arthur a wnaythant / gan i anerch oddiwrth lles / amherawdyr rhyvain / i roi llythyr yn i law ef ar geiriav hyn ynthaw / lles amherawdyr rhyvain / yn anvon anerch at arthur vrenin y brytaniaid / megis ir haeddodd / kans rhyvedd yw geni vi dy greylonder di ath ynvydrwydd / o anian ffolder kans ynvyd i soraist di vy vi amherawdyr rhyvain / | YK 120r. 11 |
a ffan ddaethant ir llys kyvarch gwell i arthur a wnaythant / gan i anerch oddiwrth lles / amherawdyr rhyvain / i roi llythyr yn i law ef ar geiriav hyn ynthaw / lles amherawdyr rhyvain / yn anvon anerch at arthur vrenin y brytaniaid / megis ir haeddodd / kans rhyvedd yw geni vi dy greylonder di ath ynvydrwydd / o anian ffolder kans ynvyd i soraist di vy vi amherawdyr rhyvain / | YK 120r. 12 |
a ffan ddaethant ir llys kyvarch gwell i arthur a wnaythant / gan i anerch oddiwrth lles / amherawdyr rhyvain / i roi llythyr yn i law ef ar geiriav hyn ynthaw / lles amherawdyr rhyvain / yn anvon anerch at arthur vrenin y brytaniaid / megis ir haeddodd / kans rhyvedd yw geni vi dy greylonder di ath ynvydrwydd / o anian ffolder kans ynvyd i soraist di vy vi amherawdyr rhyvain / | YK 120r. 13 |
a ffan ddaethant ir llys kyvarch gwell i arthur a wnaythant / gan i anerch oddiwrth lles / amherawdyr rhyvain / i roi llythyr yn i law ef ar geiriav hyn ynthaw / lles amherawdyr rhyvain / yn anvon anerch at arthur vrenin y brytaniaid / megis ir haeddodd / kans rhyvedd yw geni vi dy greylonder di ath ynvydrwydd / o anian ffolder kans ynvyd i soraist di vy vi amherawdyr rhyvain / | YK 120r. 14 |
a ffan ddaethant ir llys kyvarch gwell i arthur a wnaythant / gan i anerch oddiwrth lles / amherawdyr rhyvain / i roi llythyr yn i law ef ar geiriav hyn ynthaw / lles amherawdyr rhyvain / yn anvon anerch at arthur vrenin y brytaniaid / megis ir haeddodd / kans rhyvedd yw geni vi dy greylonder di ath ynvydrwydd / o anian ffolder kans ynvyd i soraist di vy vi amherawdyr rhyvain / | YK 120r. 21 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120r. 23 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120r. 23 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120r. 24 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120v. 1 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120v. 3 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120v. 4 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120v. 4 |
a rhy hwyr i rwyti yn gwneythyr Iawn I ryvain / ai brenhinoedd / lle i mae yr holl vyd yn ddarostwngedig i ryvain / ond tydi a thithav sy yn attal y dyrnged / yr hon syddyledys i ryvain i chael o ynys brydain / yr hon i by Ilkassar yn i chael / | YK 120v. 5 |
ac oni ddoi di yno y dydd hwnw / gwybydd di i doyn hwy ith ovyn di / hyd dy gartrav / am i sorhad hwynt / val i barno y kleddav rhyngoti a hwynt / | YK 120v. 13 |
ac oni ddoi di yno y dydd hwnw / gwybydd di i doyn hwy ith ovyn di / hyd dy gartrav / am i sorhad hwynt / val i barno y kleddav rhyngoti a hwynt / | YK 120v. 15 |
ac oni ddoi di yno y dydd hwnw / gwybydd di i doyn hwy ith ovyn di / hyd dy gartrav / am i sorhad hwynt / val i barno y kleddav rhyngoti a hwynt / | YK 120v. 15 |
a ffan wyby arthur ystyr y llythur / ef aeth yn i gyngor / am daly atteb i wyr rhyvain / | YK 120v. 18 |
a ffan wyby arthur ystyr y llythur / ef aeth yn i gyngor / am daly atteb i wyr rhyvain / | YK 120v. 18 |
a chattwr Iarll kerniw yn gyntaf i dywad / val hyn / Arglwydd vrenin heb ef / mae arnafi ofyn i lesgedd / | YK 120v. 20 |
a chattwr Iarll kerniw yn gyntaf i dywad / val hyn / Arglwydd vrenin heb ef / mae arnafi ofyn i lesgedd / | YK 120v. 21 |
a diogi / gael gorvod arnomi y brytaniaid / gan hvd i byomi yn segyr / gwedi ymroi i wleddav / | YK 120v. 23 |
a diogi / gael gorvod arnomi y brytaniaid / gan hvd i byomi yn segyr / gwedi ymroi i wleddav / | YK 120v. 24 |
ac ny ni a ddylem ddiolch i wyr RHyvain / am yn kyffro ni / ar hyn o amser / | YK 121r. 1 |
ac yna i dywad Arthur ha wyr da / vynghyd varchogion / chwi a royssoch imi hyd yn hyn gynghorav da / ar awrhon / i mae yn rhaid imi wrthynt / | YK 121r. 3 |
ac yna i dywad Arthur ha wyr da / vynghyd varchogion / chwi a royssoch imi hyd yn hyn gynghorav da / ar awrhon / i mae yn rhaid imi wrthynt / | YK 121r. 6 |
ac o bydd da /r/ kynghorav / ni a orvyddwn / ar wyr rhyvain / Sef er kael o honynt hwy gam dyrnged or ynys honn / er dyvod ai lluoedd iw ymddiffin hi / rac estron genedl / ar awr honn / ni ddylant i ni ddim / | YK 121r. 13 |
ac i maent hwy yn i holi ini / beth anledys [~ annyledus ] / | YK 121r. 14 |
ac i maent hwy yn i holi ini / beth anledys [~ annyledus ] / | YK 121r. 14 |
ac am hyny / ninav a holwn yddynt hwythav beth dledys / ar kadarnaf o honom / kymered gan y llall / kans yn rhieni ni a orvy arnynt hwy / nid amgen / Beli a Bran / meibion dyfnwal moel myd / o herwydd hwynt a ddygyssant vgain o voneddigion RHyvain / yn wystlon ganthynt i ynys Prydain / am dyrnged / | YK 121r. 23 |
ac wedi hyny i by Kystenin / | YK 121r. 24 |
ac a vyant amherodron yno / bob vn yn ol i gilidd / | YK 121v. 4 |
ac yna i dowad howel ymber llydaw / rhyngofi a dyw / pa mi bawb ar neyldy / ni bydde gystal | YK 121v. 7 |
ac i dowad yr amherawdyr Arthur / | YK 121v. 10 |
ac am hyny / Arglwydd heb ef / awn i Imddiffin ynys Brydain i dyrnas rhyvain / | YK 121v. 12 |
ac am hyny / Arglwydd heb ef / awn i Imddiffin ynys Brydain i dyrnas rhyvain / | YK 121v. 12 |
a ddechreyodd holi peth anledys i ni / | YK 121v. 14 |
a fferthynol i ti holi pethav dledys yddynt hwy / kans Sibli ddoeth a ddraganodd / i byddai dri amherawdyr or brytaniaid yn rhyvain / Sef ni by ond dav hyd yn hyn / | YK 121v. 14 |
a fferthynol i ti holi pethav dledys yddynt hwy / kans Sibli ddoeth a ddraganodd / i byddai dri amherawdyr or brytaniaid yn rhyvain / Sef ni by ond dav hyd yn hyn / | YK 121v. 16 |
a mi a roddaf i ti o gymorth / ddengmil o varchogion arvog / | YK 121v. 22 |
ac a ddowad Aron ap Kynvarch / rhovi a dyw arglwydd heb ef / ni vedra vi draythy vaint yw vy lliwenydd i / am yr amadrodd a ddwedaist am ryvain | YK 122r. 2 |
ac er kodi dy vraint dithav arglwydd vrenin / A mi a roddaf i ti i vyned yno / ddavddeg mil o varchogion arvoc a phetid hevyd a ffan ddarvy i bawb / dervyny i ymadrodd / ar maint / | YK 122r. 10 |
ac er kodi dy vraint dithav arglwydd vrenin / A mi a roddaf i ti i vyned yno / ddavddeg mil o varchogion arvoc a phetid hevyd a ffan ddarvy i bawb / dervyny i ymadrodd / ar maint / | YK 122r. 10 |
ac er kodi dy vraint dithav arglwydd vrenin / A mi a roddaf i ti i vyned yno / ddavddeg mil o varchogion arvoc a phetid hevyd a ffan ddarvy i bawb / dervyny i ymadrodd / ar maint / | YK 122r. 12 |
ac er kodi dy vraint dithav arglwydd vrenin / A mi a roddaf i ti i vyned yno / ddavddeg mil o varchogion arvoc a phetid hevyd a ffan ddarvy i bawb / dervyny i ymadrodd / ar maint / | YK 122r. 12 |
a roddai bawb iddo ef o wyr arvoc i vyned i ryvain arthur a ddiolches i bawb o naddynt ar neillty / | YK 122r. 14 |
a roddai bawb iddo ef o wyr arvoc i vyned i ryvain arthur a ddiolches i bawb o naddynt ar neillty / | YK 122r. 14 |
a roddai bawb iddo ef o wyr arvoc i vyned i ryvain arthur a ddiolches i bawb o naddynt ar neillty / | YK 122r. 15 |
ac i kyvrivwyd i Arthur y rhyvedi a roisid iddaw / | YK 122r. 16 |
ac i kyvrivwyd i Arthur y rhyvedi a roisid iddaw / | YK 122r. 16 |
ac o ffrainc Bedwar vgain mil o varchogion arvog / a chan y davddeg gogyvwrdd a chida Geraint garwys or ysbaen / i daeth mil a dav kant o varchogion arvoc / | YK 122v. 3 |
ac velly i kad oll o varchogion arvog ddav kant / | YK 122v. 5 |
ac velly gwedi gweled o arthur ywyllys pawb tyac atto / roddi kennad yddynt oll / i vyned adref a wnaeth ef / i ymbratoi [~ ymbaratoi ] erbyn awst nessa at hyny / | YK 122v. 10 |
ac velly gwedi gweled o arthur ywyllys pawb tyac atto / roddi kennad yddynt oll / i vyned adref a wnaeth ef / i ymbratoi [~ ymbaratoi ] erbyn awst nessa at hyny / | YK 122v. 11 |
ac ef a vanegawdd hyny i genadav gwyr rhyvain / oedd yno yn aros atteb / | YK 122v. 13 |
ac i raeth y kenadav ymaith / parth rhyvain / wedi yddynt gael rhoddion mawr / | YK 122v. 15 |
a elwir heddiw Sandwych / kans yno i kymersant i llongav / | YK 122v. 23 |
a elwir heddiw Sandwych / kans yno i kymersant i llongav / | YK 122v. 24 |
a ffen glyby lles amherawdyr rhyvain hyny / ir aeth ef yn i gyngor / ef a Senydd rhyvain / Sef oedd yn i gyngor anvon at vrenhinoedd y dwyrain i erchi nerth ganthynt yn erbyn arthur a chida hyny / twyssogion Ieyrll Barwniaid / | YK 122v. 26 |
a ffen glyby lles amherawdyr rhyvain hyny / ir aeth ef yn i gyngor / ef a Senydd rhyvain / Sef oedd yn i gyngor anvon at vrenhinoedd y dwyrain i erchi nerth ganthynt yn erbyn arthur a chida hyny / twyssogion Ieyrll Barwniaid / | YK 122v. 27 |
a ffen glyby lles amherawdyr rhyvain hyny / ir aeth ef yn i gyngor / ef a Senydd rhyvain / Sef oedd yn i gyngor anvon at vrenhinoedd y dwyrain i erchi nerth ganthynt yn erbyn arthur a chida hyny / twyssogion Ieyrll Barwniaid / | YK 123r. 2 |
ac llawer o wyr da eraill a oedd ddarostwngedig i ryvain / | YK 123r. 5 |
ac o Senydd rryvain / i daeth at yr amherawdyr / meiric or koed / | YK 123r. 6 |
ac eraill o Seneddwyr rhyvain / Sef oedd yryvedi yr aniver a gas lles gan i wyr hynny oll / deigain a ffedwar kant o viloedd / | YK 123r. 9 |
ac wedi darvod yddynt / liniaythy pob peth erbyn awst / yna i kodyssant tyac ynys Brydain / | YK 123r. 12 |
a ffan glyby Arthur hyny / kynyll i lu a oric ynte / | YK 123r. 14 |
a gorchymyn i vedrod / nai vab i chwaer / liwio a llyvodraythy yr ynys yn dda / | YK 123r. 15 |
a gorchymyn i vedrod / nai vab i chwaer / liwio a llyvodraythy yr ynys yn dda / | YK 123r. 16 |
ac wedi hyny / i kyrchodd Arthur borthva Southamton / | YK 123r. 19 |
ac wedi i vyned ef i ganol y weilgi / ef a syrthiodd kysgy ar arthur / am dalam or nos / | YK 123r. 21 |
ac wedi i vyned ef i ganol y weilgi / ef a syrthiodd kysgy ar arthur / am dalam or nos / | YK 123r. 21 |
ac yna i gwelai ef vreiddwyd / nid amgen / Arthur a welai yn hedeg / o ddiwrth y deav / gawr mawr / | YK 123r. 24 |
a goleydair [~ goleuder ] i llyygaid yn goleyo /r/ mor / | YK 123r. 29 |
ac ar hyny i deffroes ef / | YK 123v. 7 |
ac i manegodd ir kymydeithon / i weledigaeth / ai ddeongl a wnaythant val hyn / tydi arglwydd / amleddi a rhyw anghynvil o gawr / | YK 123v. 8 |
ac i manegodd ir kymydeithon / i weledigaeth / ai ddeongl a wnaythant val hyn / tydi arglwydd / amleddi a rhyw anghynvil o gawr / | YK 123v. 9 |
ac erbyn dydd dranoeth / i ddoedd Arthur ai lynges / ymhorth Barilio yn Normandi / | YK 123v. 17 |
ac val i roeddent velly / nychaf genadav yn dyvod atynt / | YK 123v. 22 |
ac yn manegi i Arthur / ddyvod kawr mawr o ddiwrth ysbaen / | YK 123v. 24 |
a dwyn Elen i drais nith howel ymber llydaw o ddigan y gwarcheidwad a myned i ben mynydd a hi a marchogion y wlad ai hymlidiodd / | YK 123v. 25 |
a dwyn Elen i drais nith howel ymber llydaw o ddigan y gwarcheidwad a myned i ben mynydd a hi a marchogion y wlad ai hymlidiodd / | YK 124r. 1 |
ac velly pan vy nos i daeth Arthur Syr bedwyr / | YK 124r. 5 |
ac yna i gwelynt hwy ddav dan / yn gyvagos at i gilidd ar ben mynydd mawr / | YK 124r. 9 |
ac yna i gwelynt hwy ddav dan / yn gyvagos at i gilidd ar ben mynydd mawr / | YK 124r. 10 |
ac a ddanvones Arthur bedwyr i edrych pa vn or ddav le ir oedd y kawr / | YK 124r. 12 |
ac a aeth ef ir mynyd lle i roedd y naill dan / | YK 124r. 14 |
ac yno i klowai ef wreigiawl gwynvan / | YK 124r. 15 |
ac yno ef a welai hen wraic yn eistedd wrth y tan / a bedd newydd gar i llaw / a hithav yn hiravthy ywch ben y bedd / a ffan weles hi Bedwyr / i dowad hi wrtho o tydi ddirieitia or dynion / beth a wneidi yma / ef ath leddir di yr awrhon / o angav tervynedig / kans yr anghenvil melldigedig / | YK 124r. 18 |
ac yno ef a welai hen wraic yn eistedd wrth y tan / a bedd newydd gar i llaw / a hithav yn hiravthy ywch ben y bedd / a ffan weles hi Bedwyr / i dowad hi wrtho o tydi ddirieitia or dynion / beth a wneidi yma / ef ath leddir di yr awrhon / o angav tervynedig / kans yr anghenvil melldigedig / | YK 124r. 20 |
ac am vymod Inav yn vamaeth iddi i duc vinav yma / gan ddangos bedd Elen iddo | YK 124r. 27 |
ac om tyb i ef a ddaw yma etto | YK 124v. 2 |
ac ar hyny i daeth bedwyr at Arthur a manegi a wnaeth iddaw / gwbwl | YK 124v. 5 |
ac yna i daeth Arthur ar vrys yno | YK 124v. 9 |
ac i kanvy Arthur y kawr wrth y tan arall / yn pobi moch gwlldion / | YK 124v. 12 |
ac yn i bwytta yn lled amrwd / | YK 124v. 14 |
ac yna pan weles ef Arthur yn dyvod / kymryd ffon haiarn yn i law a wnaeth y kawr / yr hon oedd anveidrawl o vaint / | YK 124v. 17 |
ac a hono taro Arthur ar i darian / oni glowid i swn ymhell / | YK 124v. 20 |
ac a hono taro Arthur ar i darian / oni glowid i swn ymhell / | YK 124v. 20 |
ac yna llidio yn vawr a oric Arthur tharo /r/ kawr ar i dalken / oni lithrodd y gwaed o amgylch i lygaid ef / | YK 125r. 1 |
ac yna llidio yn vawr a oric Arthur tharo /r/ kawr ar i dalken / oni lithrodd y gwaed o amgylch i lygaid ef / | YK 125r. 2 |
ac yno i llidiodd y kawr / a khyrchy ar ycha kleddav Arthur val i kyrchai y baedd koedawl yr heliwr / | YK 125r. 3 |
ac yno i llidiodd y kawr / a khyrchy ar ycha kleddav Arthur val i kyrchai y baedd koedawl yr heliwr / | YK 125r. 5 |
ac ymavel mewn Arthur / ai dyny oni syrthodd ef ar dal i liniav / | YK 125r. 8 |
ac yna i troes arthur yn llidiawc a tharo /r/ kawr / | YK 125r. 8 |
a syrtho i lawr val derwen / | YK 125r. 13 |
ac yna i khwarddodd Arthur / gan erchi i bedwyr Dori pen y kawr / ai ddwyn gantho i ddangos rhyveddod ir llu / | YK 125r. 14 |
ac yna i khwarddodd Arthur / gan erchi i bedwyr Dori pen y kawr / ai ddwyn gantho i ddangos rhyveddod ir llu / | YK 125r. 15 |
ac yna i khwarddodd Arthur / gan erchi i bedwyr Dori pen y kawr / ai ddwyn gantho i ddangos rhyveddod ir llu / | YK 125r. 17 |
ac yna i dowad Arthur na chyrvyssai | YK 125r. 18 |
ac a ddanvonyssai genadav at arthur / dan erchi iddaw ef vlingo kroen i varf ai danvon iddaw ef / i orffen i bilis / | YK 125v. 5 |
ac a ddanvonyssai genadav at arthur / dan erchi iddaw ef vlingo kroen i varf ai danvon iddaw ef / i orffen i bilis / | YK 125v. 6 |
ac a ddanvonyssai genadav at arthur / dan erchi iddaw ef vlingo kroen i varf ai danvon iddaw ef / i orffen i bilis / | YK 125v. 6 |
ac ef ai roddai yn ychaf ar i bilis / er parch i arthur / | YK 125v. 7 |
ac ef ai roddai yn ychaf ar i bilis / er parch i arthur / | YK 125v. 8 |
ac onis roddai erchi iddaw ddyvod yn ddianod i ymladd | YK 125v. 9 |
ac ef / gan ddwedyd y kryva o honom i yr amser hwnw kymred groen barf y llall / ai bilis hevyd / | YK 125v. 11 |
ac ymgyvarvod a wnaythant ar vwlch y groes / rwng mowddwy a ffenllyn / yn yr hwn le ir ymladdyssant yn grevlon gan dyny Barvav i gilidd / | YK 125v. 17 |
ac yn y diwedd i lladdodd Arthur bytta gawr | YK 125v. 18 |
ac er hyny hyd heddiw er kovedigaeth am hyny / i gelwir y lle hwnw rhiw /r/ Barvay / | YK 125v. 20 |
ac yn ymyl yno dan y rriw honno i mae bedd Bytta gawr iw weled heddiw ar ymgyvarvod hwnw a vyssai dalm o amser kyn lladdiad yr anghenvil vchod / am Elen nith howel / ar howel hwnw a barodd gwneythyr ylysendy [~ elusendy ] ywch benn bedd Elen ar y mynydd hwnw / | YK 125v. 23 |
ac wedi manegi i Arthur vod lles amherawdyr rhyvain / wedi pobilliaw or ty arall ir avon / | YK 126r. 6 |
ac erchi iddaw adaw ffrainc ai thervynav yn llonydd ne roi kad ar vaes i Arthur dranoeth / | YK 126r. 12 |
ac ef / Sef oedd y kenadav / Gwalchmai / Bosso Iarll rhydychen / Geraint Gaerwys or ysbaen a bedwyr bentrilliad a llawen vy gan lu Arthur vyned Gwalchmai yno / dan dybied i kymhellai ef hwynt i frwydro / | YK 126r. 19 |
ac ef / Sef oedd y kenadav / Gwalchmai / Bosso Iarll rhydychen / Geraint Gaerwys or ysbaen a bedwyr bentrilliad a llawen vy gan lu Arthur vyned Gwalchmai yno / dan dybied i kymhellai ef hwynt i frwydro / | YK 126r. 20 |
ac wedi manegi i les ddyvod kenadav oddiwrth arthur / | YK 126r. 21 |
ac ystyried o honaw i madrodd hwynt / yr amherawdr a ddyvod / mae Iownach oedd i Arthur liwiaw ynys Prydain na myned ymaith | YK 126r. 23 |
ac ystyried o honaw i madrodd hwynt / yr amherawdr a ddyvod / mae Iownach oedd i Arthur liwiaw ynys Prydain na myned ymaith | YK 126r. 24 |
ac yna i dowad Gaynus nai yr Amherawdr a ddyvod hwy o lawer yw ych tavodav chwi /r/ brytaniaid nach kleddyddav chwi Sef a oric Gwalchmai / yn chwimwth tyny i gleddav / | YK 126r. 26 |
ac yna i dowad Gaynus nai yr Amherawdr a ddyvod hwy o lawer yw ych tavodav chwi /r/ brytaniaid nach kleddyddav chwi Sef a oric Gwalchmai / yn chwimwth tyny i gleddav / | YK 126v. 6 |
ac yn esgid myned ar i mirch ill pedwar a wnaythant / | YK 126v. 8 |
a gwyr rhyvain yn i hymlid / i geisio dial y gwr arnynt / Sef geraint oedd olaf / | YK 126v. 10 |
a gwyr rhyvain yn i hymlid / i geisio dial y gwr arnynt / Sef geraint oedd olaf / | YK 126v. 10 |
ac yn vlayna or ymlidwyr ir oedd Marcinicus / i ddial y gwr / | YK 126v. 13 |
ac a drawodd Marcinicus ar i benn ai gleddav / oni holldodd hyd i ddwyvron / gan erchi iddaw vanegi iw gydgymydeithion yn yffern vod yn hwy kleddyddav y brytaniaid nai tavodav / | YK 126v. 16 |
ac a drawodd Marcinicus ar i benn ai gleddav / oni holldodd hyd i ddwyvron / gan erchi iddaw vanegi iw gydgymydeithion yn yffern vod yn hwy kleddyddav y brytaniaid nai tavodav / | YK 126v. 17 |
a lladd pawb i wr or rhai braynaf o honynt / | YK 126v. 22 |
ac val i ddoeddent velly yn gyvagos i goed nychaf / chwech mil or brytaniaid yn rhoi kri ar y rhyvainwyr / | YK 126v. 23 |
ac val i ddoeddent velly yn gyvagos i goed nychaf / chwech mil or brytaniaid yn rhoi kri ar y rhyvainwyr / | YK 126v. 24 |
ac yn y diwedd i kymell i ffo / | YK 127r. 4 |
ac yn y diwedd i kymell i ffo / | YK 127r. 5 |
a ffan glyby pentraink / Seneddwr o ryvain hyny / i doeth yntav a dengmil o wyr Ryvain / yn borth ir rhyvainwyr / | YK 127r. 6 |
ac ar y rhythyr kyntaf / gyrry ffo ar y brytaniaid / ai hymlid ir koed i byassent or blaen / | YK 127r. 10 |
ac yna i llas llawer o bobty / | YK 127r. 11 |
a ffymp mil o wyr arvog a ddaeth yn borth ir brytaniaid a kynal i klod ai syberwyd a wnaythant a gwrthneby y rhyvainwyr a wnaythant / a pentraink.. | YK 127r. 14 |
Seneddwr / yn anog i wyr i gyrchy yn grevlon / | YK 127r. 17 |
Seneddwr / yn anog i wyr i gyrchy yn grevlon / | YK 127r. 18 |
a myned ar i kyvair a galw Gwalchmai atto / | YK 127r. 20 |
a dwedyd wrtho / ar y rhan waytha / ir ym i / a rac ofn kael ohonom i gerydd gan y brenin / moyswch i ni gid geisio gorvod ar Bentraink / trwy i ladd / ney i ddala | YK 127r. 22 |
a dwedyd wrtho / ar y rhan waytha / ir ym i / a rac ofn kael ohonom i gerydd gan y brenin / moyswch i ni gid geisio gorvod ar Bentraink / trwy i ladd / ney i ddala | YK 127r. 23 |
a dwedyd wrtho / ar y rhan waytha / ir ym i / a rac ofn kael ohonom i gerydd gan y brenin / moyswch i ni gid geisio gorvod ar Bentraink / trwy i ladd / ney i ddala | YK 127r. 24 |
a dwedyd wrtho / ar y rhan waytha / ir ym i / a rac ofn kael ohonom i gerydd gan y brenin / moyswch i ni gid geisio gorvod ar Bentraink / trwy i ladd / ney i ddala | YK 127r. 25 |
a dwedyd wrtho / ar y rhan waytha / ir ym i / a rac ofn kael ohonom i gerydd gan y brenin / moyswch i ni gid geisio gorvod ar Bentraink / trwy i ladd / ney i ddala | YK 127r. 25 |
ac ar vrys i daethant trwy vyddinoedd gwyr rhyvain / | YK 127r. 26 |
a thyny Pentraink oddiar i varch / ai rwymo yn sickir / | YK 127v. 1 |
ac yno i by vrwydyr galed o bobty / | YK 127v. 2 |
ac yn y diwedd i gorvy /r/ brytaniaid arnynt / gan ddwyn pentraink ganthynt / yw byddin i hvn / | YK 127v. 3 |
ac yn y diwedd i gorvy /r/ brytaniaid arnynt / gan ddwyn pentraink ganthynt / yw byddin i hvn / | YK 127v. 6 |
ac o newydd myned i ymladd a gwyr rhyvain / | YK 127v. 6 |
ac yn y diwedd i gyrry i ffo / ar rhai ni bv wiw i dala / i lladd ai hysbeilio / | YK 127v. 7 |
ac yn y diwedd i gyrry i ffo / ar rhai ni bv wiw i dala / i lladd ai hysbeilio / | YK 127v. 8 |
ac yn y diwedd i gyrry i ffo / ar rhai ni bv wiw i dala / i lladd ai hysbeilio / | YK 127v. 8 |
ac yn y diwedd i gyrry i ffo / ar rhai ni bv wiw i dala / i lladd ai hysbeilio / | YK 127v. 9 |
ac velly i daeth y brytaniaid ar karcharorion ganthynt / hyd y lle / i roedd arthur / | YK 127v. 10 |
ac velly i daeth y brytaniaid ar karcharorion ganthynt / hyd y lle / i roedd arthur / | YK 127v. 11 |
a llawen vy gan Arthur mor rwydd viassai ragddynt yn i absen / ef / | YK 127v. 15 |
ac yno i gorchmynodd Arthur i Bedwyr Ben trilliaid / twyssog Normandi / Syr lamcelot du lac Kattwr Iarll kerniw / Borel Twysog / | YK 127v. 15 |
ac yno i gorchmynodd Arthur i Bedwyr Ben trilliaid / twyssog Normandi / Syr lamcelot du lac Kattwr Iarll kerniw / Borel Twysog / | YK 127v. 16 |
ac eraill hebrwng y karcharorion hyny i baris / | YK 127v. 20 |
ac yna pan glowes gwyr RHyvain hyny / deffol trigain mil o wyr arvoc / ai hanvon ar hyd nos i ragot y karcharorion | YK 127v. 24 |
ac velly aros a wnaythant mewn lle dirgel a thranoeth i daeth gwyr Arthur ar karcharorion hyny hyd y pant koedawc / lle i roedd y rhyvainwyr yn aros / | YK 128r. 6 |
ac velly aros a wnaythant mewn lle dirgel a thranoeth i daeth gwyr Arthur ar karcharorion hyny hyd y pant koedawc / lle i roedd y rhyvainwyr yn aros / | YK 128r. 8 |
a rhanyssant yn ddwy ran / nid amgen Bedwyr a Richard o baldwn / i gadwr karcharorion / | YK 128r. 13 |
ac o vlaen y vyddin i roedd / kattwr Iarll kerniw / Syr lanncelot a Borel dwysog yn ymladd / | YK 128r. 14 |
ac yna i daeth Gwidiart Twysog poytyers / | YK 128r. 19 |
ac yna dial i twyll arnynt a wnaythant / | YK 128r. 21 |
ac yna i llas Borel Dwysog / kans Evander Brenin Siria / ai brathodd ef / | YK 128r. 22 |
ac er kolli hyny ni adodd y brytaniaid vn or karcharorion i ddianc / Namyn gyrry ffo ar y rhyvainwyr / | YK 128v. 9 |
ac ar y ffo hwnw i llas Evander ychod / | YK 128v. 12 |
ac wedi y gorvod hwynt / i doeth y brytaniaid ar karcharorion i baris / gida rhai a ddaliwyd hevyd y dydd hwnw / | YK 128v. 14 |
ac wedi y gorvod hwynt / i doeth y brytaniaid ar karcharorion i baris / gida rhai a ddaliwyd hevyd y dydd hwnw / | YK 128v. 16 |
ac oddyno yn llawen i daethant adref at Arthur / | YK 128v. 18 |
a manegi iddaw ef i damwain / | YK 128v. 19 |
ac yna i kymerth lles / yr amherawdyr dristwch mawr yndo i hvn / ddryced a vysai i ddamwain ef / | YK 128v. 20 |
ac yna i kymerth lles / yr amherawdyr dristwch mawr yndo i hvn / ddryced a vysai i ddamwain ef / | YK 128v. 22 |
ac yna i kymerth lles / yr amherawdyr dristwch mawr yndo i hvn / ddryced a vysai i ddamwain ef / | YK 128v. 23 |
a myned yn i gyngor a oric i wybod pw vn a wnai, ai myned i geissiaw nerth iddaw adref ai peidiaw. | YK 128v. 24 |
a myned yn i gyngor a oric i wybod pw vn a wnai, ai myned i geissiaw nerth iddaw adref ai peidiaw. | YK 128v. 24 |
a myned yn i gyngor a oric i wybod pw vn a wnai, ai myned i geissiaw nerth iddaw adref ai peidiaw. | YK LLst 129, 44v. 2 |
Yna i cafas yn i gyngor fyned i'r lle a elwir Licris, ag yno i buant y nos honno. | YK LLst 129, 44v. 2 |
Yna i cafas yn i gyngor fyned i'r lle a elwir Licris, ag yno i buant y nos honno. | YK LLst 129, 44v. 3 |
Yna i cafas yn i gyngor fyned i'r lle a elwir Licris, ag yno i buant y nos honno. | YK LLst 129, 44v. 3 |
Yna i cafas yn i gyngor fyned i'r lle a elwir Licris, ag yno i buant y nos honno. | YK LLst 129, 44v. 4 |
Ag yno ir arhoes Arthur hwynt, a rhoi i farchogion o'r naill tu a Morydd, iarll Caerloiw, o'r blaen. | YK LLst 129, 44v. 7 |
A beddino i lu a wnaeth yn wyth byddin, ag ir oedd bum cant a chwe mil o wyr ymladd profadwy ymhob byddin. | YK LLst 129, 44v. 8 |
Ag yna, wedi i parattoi hwynt yn gymhedrol, a'i dysgu a wnaeth Arthur i gyrchu ag i aros cyfle. | YK LLst 129, 45r. 2 |
Ag yna, wedi i parattoi hwynt yn gymhedrol, a'i dysgu a wnaeth Arthur i gyrchu ag i aros cyfle. | YK LLst 129, 45r. 3 |
Ag yna, wedi i parattoi hwynt yn gymhedrol, a'i dysgu a wnaeth Arthur i gyrchu ag i aros cyfle. | YK LLst 129, 45r. 3 |
Ag yna, wedi i parattoi hwynt yn gymhedrol, a'i dysgu a wnaeth Arthur i gyrchu ag i aros cyfle. | YK LLst 129, 45r. 4 |
Ag yn ol hynu ir oedd Arthur a lleng o wyrda gidag ef, ag o'i flaen ir oedd delw a draig euraid yn arwydd noddfa i bawb o'r brathedig. | YK LLst 129, 45r. 19 |
Ag yn ol hynu ir oedd Arthur a lleng o wyrda gidag ef, ag o'i flaen ir oedd delw a draig euraid yn arwydd noddfa i bawb o'r brathedig. | YK LLst 129, 45r. 21 |
A rhyfedi Arthur i hun oedd chwech o wyr, chwe chant a chwe mil. | YK LLst 129, 45r. 21 |
Ag yna i pregethodd ] arthur yw wyr val hyn / ha wyr da heb ef / hysbys yw / may och nerth chwi | YK LLst 129, 45r. 22 |
ach kyngor i kavas ynys Prydain vod yn benna ar ddeg tyrnas arhigain / | YK 129r. 3 |
a choffewch i ennynny yn eych glewder | YK 129r. 12 |
a byddwn ni gyttyn i gynyny gwyr rhyvain megis anveiliaid / kans ni thebygynt hwy i rroem i gad ar vaes yddynt | YK 129r. 13 |
a byddwn ni gyttyn i gynyny gwyr rhyvain megis anveiliaid / kans ni thebygynt hwy i rroem i gad ar vaes yddynt | YK 129r. 16 |
a byddwn ni gyttyn i gynyny gwyr rhyvain megis anveiliaid / kans ni thebygynt hwy i rroem i gad ar vaes yddynt | YK 129r. 16 |
a vytho yn vy meddiant i / | YK 129r. 20 |
a ffawb onaddynt oedd yn wllyssiawl / i wneythyr kyngor arthur / | YK 129r. 21 |
a ffan glyby yr amherawdyr / vod Arthur yn kynghori i wyr / Sef a oric ynte / pregethy yw lu / | YK 129r. 24 |
a manegi yddynt i dylai /r/ holl vyd vod yn ostyngedic ney yn yfydd i ryvain a choffewch mai eych teidiav chwi a gedwis ryvain yn benna lle or byd / o ddewrder milwriaeth a ffyniant / na wrthodwch chwithav angav / er kadw braint rhyvain / | YK 129r. 26 |
a manegi yddynt i dylai /r/ holl vyd vod yn ostyngedic ney yn yfydd i ryvain a choffewch mai eych teidiav chwi a gedwis ryvain yn benna lle or byd / o ddewrder milwriaeth a ffyniant / na wrthodwch chwithav angav / er kadw braint rhyvain / | YK 129v. 1 |
ac ymleddwch yn gadarn / megis i gallom ni ovyn tyrnged o ynysoedd eraill / O wyr da koffewch / na ddoythom ni yma er ffo / namyn ymladd yn gyttyn / an gelynion / a chyd | YK 129v. 8 |
ac i bont hwy glewion ar y dechrav / Safwn i ynghyd yn ddewrwych / | YK 129v. 12 |
ac i bont hwy glewion ar y dechrav / Safwn i ynghyd yn ddewrwych / | YK 129v. 13 |
ac velly i gorvyddwn ni arnynt / | YK 129v. 14 |
a ffan ddarvy iddaw yr ymadrodd hyny / ef a vyddinodd i lu yn ddavddeg byddin / | YK 129v. 17 |
ac yn ol y pedair hyny ir oedd pedair eraill ymlaen y gyntaf i roedd Serus brenin y twr / | YK 130r. 9 |
ac ar y drydydd vyddin i roedd meiric or coed / o vlaen y bedwerydd vyddin ir oedd Rain Seneddwr o Ryvain / | YK 130r. 23 |
ac yn ol hyny / ir oedd yr ymherawdyr yn dysgy i wyr lle i gwelai reitiaf | YK 130v. 3 |
ac yn ol hyny / ir oedd yr ymherawdyr yn dysgy i wyr lle i gwelai reitiaf | YK 130v. 3 |
ac ynghanol y vyddin i peris ef roi / Eryr o Aur / mewn ystondardd / yn arwydd ir neb a bai berigl arno / ymgyrchy a oric / | YK 130v. 5 |
ac yn gyntaf / i kyvarvy byddin Brenin yr ysgaen / | YK 130v. 8 |
ac ymffystio yn grevlon a wnaythant blith drafflith / oni glowid i twrf yn cyffroi /r/ ddaiar / gan drwst Saledav y milwyr / yn ffystio /r/ llawr / | YK 130v. 17 |
ac yna i llas llawer o bobty / val ir oedd vlin i drythv | YK 130v. 20 |
ac yna i llas llawer o bobty / val ir oedd vlin i drythv | YK 130v. 21 |
ac yna i brathodd Boctus Brenin Medveddwr / kai hir ap kynar varvoc yn i Anghevawl oni vy ef varw / | YK 130v. 22 |
ac yna i brathodd Boctus Brenin Medveddwr / kai hir ap kynar varvoc yn i Anghevawl oni vy ef varw / | YK 130v. 24 |
ac er hyny y vyddin a ddyc i gorff ef oni garvyant a byddin brenin bilia a hono ai gwasgarodd hwynt / | YK 131r. 1 |
ac er hynny y brytaniaid a ddygassai i gorff ef hyd y lle i ddoedd y ddraic auraid / Sef a oric hirlas nai Bedwyr bentrilliaid pan weles kai hir / gwedi ladd / kymryd gidac ef drychant marchog arvoc grymys provedic / | YK 131r. 5 |
ac er hynny y brytaniaid a ddygassai i gorff ef hyd y lle i ddoedd y ddraic auraid / Sef a oric hirlas nai Bedwyr bentrilliaid pan weles kai hir / gwedi ladd / kymryd gidac ef drychant marchog arvoc grymys provedic / | YK 131r. 6 |
ac megis baedd koedawl ymysg llawer o gwn / rhythraw yn i mysg | YK 131r. 12 |
ac ymladd oni gavas ef gwrdd a Boctus vchod / ai dyny gidac ef ar gefn i varch hyd yn ymyl korff kai hir / | YK 131r. 15 |
ac yna i drylliwyd ef yn ddrylliav man / | YK 131r. 16 |
ac yna i daeth hirlas at i vyddin i hvn / ai hanoc i ymladd / | YK 131r. 17 |
ac yna i daeth hirlas at i vyddin i hvn / ai hanoc i ymladd / | YK 131r. 18 |
ac yna i daeth hirlas at i vyddin i hvn / ai hanoc i ymladd / | YK 131r. 18 |
ac yna i daeth hirlas at i vyddin i hvn / ai hanoc i ymladd / | YK 131r. 19 |
ac yno i kolled llawer o bobty | YK 131r. 19 |
ac i llas or ryvainwyr aliffantus Brenin yr ysbaen / | YK 131r. 20 |
ac i llas o wyr arthur holdnys twysog Rydain / | YK 131r. 22 |
ac yn wychr kyrchy i gelynion o newydd / ar neb a gyffyrddai a Gwalchmai / | YK 131v. 7 |
ac vn dyrnod i lladdai | YK 131v. 9 |
ac velly ni orffwysodd gwalchmai oni ddaeth ef i vyddin yr amherawdr | YK 131v. 11 |
ac yna i llas kynvarch twyssog Teygr / | YK 131v. 12 |
ac yna hevyd i llas trowyr da eraill / nid oedd waeth i gwrhydri na thwysogion / Sef a wnaeth howel a gwalchmai ymgadw ynghyd a lladd a gyffyrvai a hwynt / | YK 131v. 14 |
ac yna hevyd i llas trowyr da eraill / nid oedd waeth i gwrhydri na thwysogion / Sef a wnaeth howel a gwalchmai ymgadw ynghyd a lladd a gyffyrvai a hwynt / | YK 131v. 15 |
ac or diwedd i kavas gwalchmai yr hwn oedd ef yn i ddamyno / nid amgen / nad kwrdd a lles amherawdr rhyvain / | YK 131v. 19 |
ac or diwedd i kavas gwalchmai yr hwn oedd ef yn i ddamyno / nid amgen / nad kwrdd a lles amherawdr rhyvain / | YK 131v. 20 |
ac yna i daeth aniveiri o wyr rhyvain am benn howel a gwalchmai oni vy raid yddynt ffo hyd at arthur ai vyddin / | YK 132r. 2 |
a ffan weles arthur hyny / llidio yn vawr a rhythro i wyr rhyvain / ai kymyny ai gledfwlch / | YK 132r. 7 |
a dwedyd yn ychel wrth i wyr nac oediwch nac oediwch wyr da / ddial kamav yn teidiav ar y gwyr hyn / rhowch yddynt ddyrnodav llidioc / | YK 132r. 9 |
a gelwch ych ffyniant attoch / val i gwnaythoch erioed | YK 132r. 14 |
ac o vlaen i wyr kyrchy i elynion a wnaeth Arthur / val llew krevlon / ar sawl a gyffyrvai | YK 132r. 16 |
ac o vlaen i wyr kyrchy i elynion a wnaeth Arthur / val llew krevlon / ar sawl a gyffyrvai | YK 132r. 16 |
ac ef / ar vn dyrnod i lladdai / | YK 132r. 19 |
ac am hyny i ffoes pawb rhagddo val i ffoe y devaid rh | YK 132r. 20 |
ac am hyny i ffoes pawb rhagddo val i ffoe y devaid rh | YK 132r. 21 |
ac y llew newnawc kans ni thyciav i neb arvay rh | YK 132r. 22 |
ac i ddyrnodav ef / | YK 132r. 23 |
ac yna i kyvarvy Arthur / | YK 132r. 24 |
ac yna pan weles pawb arthur yn digoni / Enyny a wnaythant hwyntav / i ymladd o hyny allan / trwy ddysg i harglwydd vrenin | YK 132v. 5 |
ac yna pan weles pawb arthur yn digoni / Enyny a wnaythant hwyntav / i ymladd o hyny allan / trwy ddysg i harglwydd vrenin | YK 132v. 6 |
ac yna gwyr rhyvain yn anog i gwyr hwyntav / | YK 132v. 7 |
ac yna i daeth morydd Iarll caer loiw / | YK 132v. 9 |
ac yna i daeth vn or brytaniaid / | YK 132v. 12 |
ac yna kymell gwyr rhyvain i ffo yn wradwyddys / lle i llas or rhyvainwyr ynghylch kant mil / | YK 132v. 16 |
ac yna kymell gwyr rhyvain i ffo yn wradwyddys / lle i llas or rhyvainwyr ynghylch kant mil / | YK 132v. 17 |
ac yna i llas Brenin yr aifft / | YK 132v. 19 |
ac yna i peris Arthur wahanv kyrff / i wyr ef / o ddiwrth y rhyvainwyr / ai kladdy yn anrhydeddys yn y mynachlogydd nessaf ar Eglwisi / | YK 133r. 1 |
ac yna i peris Arthur wahanv kyrff / i wyr ef / o ddiwrth y rhyvainwyr / ai kladdy yn anrhydeddys yn y mynachlogydd nessaf ar Eglwisi / | YK 133r. 1 |
ac a ddygbwyd korff Bedwyr Bentrilliaid Twysog normandi / hyd y dinas a wnaethoedd ef i hynan yno / a khorff kai hir / | YK 133r. 7 |
a ddycbwyd / hyd y dinas oedd iddo ef i hvn / o vewn angioy / | YK 133r. 9 |
ac yno i kladdwyd ef / | YK 133r. 10 |
a ddycbwyd i fflanndres / | YK 133r. 11 |
ac yna i kladdwyd ef / | YK 133r. 12 |
ac yna i parodd Arthur amdoi korff yr amherawdr / ar Brenhinoedd eraill o Seneddwyr RHyvain / yn anrydeddys / mewn gweoedd o blwm / | YK 133r. 13 |
ac a roes ef vaddeyant / ir tri Seneddwyr byw ychod / ai rhyddhav hwynt / o bob perigl a khaethiwed / dan ammod yddynt hebrwng y kyrff ychod i ryvain yw kladdy / | YK 133r. 20 |
a gorchymyn yddynt / na ddelent eilwaith i ynys Prydain i geisio tyrnged / | YK 133v. 2 |
a gorchymyn yddynt / na ddelent eilwaith i ynys Prydain i geisio tyrnged / | YK 133v. 3 |
ac ar bob vn or kyrff eraill / yr arvay a oedd yn parthyny yddynt / pawb yn i alwedigaeth / | YK 133v. 13 |
ac ai lu gantho i burgwyn / i ddarostwng y wlad honno / | YK 133v. 15 |
ac ai lu gantho i burgwyn / i ddarostwng y wlad honno / | YK 133v. 15 |
ac yno i trigodd ef y gaiaf hwnw / | YK 133v. 16 |
a dechrav y vlwyddyn rhacwyneb / ir aeth Arthur drwy wledydd Lorayn / Braband fflanndres / almayn / Lombardi / oni ddaethant at dinas oedd o vewn twsk yr honn ddinas a wrthnebodd Arthur ond or diwedd ymroi a wnaythant bawb i Arthur / wedi lladd o honynt / Syr fferant marchog yrddol | YK 133v. 24 |
ac ynghylch vgain mil o wyr y gwledydd hynny / ar amser hwnw wrth ymgyrchy ai gilidd / i daliodd gwalchmai yno Syr priamus / marchog or gwledydd hyny | YK 134r. 4 |
ac wedi ddala ef / i damynodd ef ar walchmai ddywedyd iddo ef i enw / a ffa beth oedd ef ai marchog ai gwas | YK 134r. 6 |
ac wedi ddala ef / i damynodd ef ar walchmai ddywedyd iddo ef i enw / a ffa beth oedd ef ai marchog ai gwas | YK 134r. 7 |
ac i dowad wrth priamus / mai gwas Ivanc oedd ef o gegin y brenin arthur O dydi / heb priamus / o dydiw bechgin a choegwyr arthur / kyn wched a thydi / mae /n/ rhaid yw varchogion ef vod yn wrolwych / ar amser hwnw hevyd i llas yno Syr Gherrard / marchog or brytaniaid / a llawer eraill / | YK 134r. 10 |
ac i dowad wrth priamus / mai gwas Ivanc oedd ef o gegin y brenin arthur O dydi / heb priamus / o dydiw bechgin a choegwyr arthur / kyn wched a thydi / mae /n/ rhaid yw varchogion ef vod yn wrolwych / ar amser hwnw hevyd i llas yno Syr Gherrard / marchog or brytaniaid / a llawer eraill / | YK 134r. 16 |
ac yna / Arthur a ddanvones twyssog y dinas ychod o wlad Twsk / yn garcharor i gastell doral a elwir heddiw kastell dovyr / | YK 134r. 20 |
ac wedi darvod i arthur wneythyd ryolwyr / | YK 134r. 22 |
a ffan glyby pawb wroldeb Arthur / dowad a wnaythant penaithiaid pob gwlad or tyedd hynny Imroi i arthur a myned tan dyrnged iddo ef / | YK 134v. 4 |
ac velly I daeth holl Seneddwyr a ffenaithiaid rhyvain Imroi i arthur / | YK 134v. 6 |
ac velly I daeth holl Seneddwyr a ffenaithiaid rhyvain Imroi i arthur / | YK 134v. 7 |
ac velly i roedd Arthur yn myned tros vynydd mynnav tya rhyvain / | YK 134v. 8 |
ac ai elwir yn yr Estron Iaith Alpes / i daeth at Arthur genadav o ynys Prydain / | YK 134v. 11 |
a manegi iddo a wnavthant / ddarvod i vedrod / i nai vab i chwaer wisgo koron y brytaniaid / am i benn / | YK 134v. 14 |
a manegi iddo a wnavthant / ddarvod i vedrod / i nai vab i chwaer wisgo koron y brytaniaid / am i benn / | YK 134v. 14 |
a manegi iddo a wnavthant / ddarvod i vedrod / i nai vab i chwaer wisgo koron y brytaniaid / am i benn / | YK 134v. 14 |
a manegi iddo a wnavthant / ddarvod i vedrod / i nai vab i chwaer wisgo koron y brytaniaid / am i benn / | YK 134v. 16 |
a khymryd Gwenhwyvar yn wraic iddo / ar i wely / ar koweth oll / ar amser hwnw i gorvy ar vedrod / ollwng Selix i wahawdd y saysson o germania / I ddyvod i ynys I ynys prydain / y maint mwiaf | YK 134v. 17 |
a khymryd Gwenhwyvar yn wraic iddo / ar i wely / ar koweth oll / ar amser hwnw i gorvy ar vedrod / ollwng Selix i wahawdd y saysson o germania / I ddyvod i ynys I ynys prydain / y maint mwiaf | YK 134v. 19 |
a khymryd Gwenhwyvar yn wraic iddo / ar i wely / ar koweth oll / ar amser hwnw i gorvy ar vedrod / ollwng Selix i wahawdd y saysson o germania / I ddyvod i ynys I ynys prydain / y maint mwiaf | YK 134v. 20 |
a khymryd Gwenhwyvar yn wraic iddo / ar i wely / ar koweth oll / ar amser hwnw i gorvy ar vedrod / ollwng Selix i wahawdd y saysson o germania / I ddyvod i ynys I ynys prydain / y maint mwiaf | YK 134v. 21 |
a khymryd Gwenhwyvar yn wraic iddo / ar i wely / ar koweth oll / ar amser hwnw i gorvy ar vedrod / ollwng Selix i wahawdd y saysson o germania / I ddyvod i ynys I ynys prydain / y maint mwiaf | YK 134v. 21 |
a khymryd Gwenhwyvar yn wraic iddo / ar i wely / ar koweth oll / ar amser hwnw i gorvy ar vedrod / ollwng Selix i wahawdd y saysson o germania / I ddyvod i ynys I ynys prydain / y maint mwiaf | YK 134v. 21 |
ac wrth y dymyniad hwnw / I daeth saith o longav gantho i ynys Prydain / yn llawn o baganiaid arvog / | YK 135r. 3 |
ac wrth y dymyniad hwnw / I daeth saith o longav gantho i ynys Prydain / yn llawn o baganiaid arvog / | YK 135r. 4 |
ac erbyn i dyvod velly o Germania / vo ddarvyssai i vedrod gael vndeb y ffeichtiaid / yr yscotiaid / ar gwiddil / | YK 135r. 5 |
ac erbyn i dyvod velly o Germania / vo ddarvyssai i vedrod gael vndeb y ffeichtiaid / yr yscotiaid / ar gwiddil / | YK 135r. 6 |
a elwir heddiw dovyr / i geisio RHacot Arthur ir tir / | YK 135r. 14 |
ac velly i daeth ar y tir | YK 135r. 15 |
ac arthur ai lynges ar y mor / yn ceisio dyvod i dir / | YK 135r. 17 |
ac yna i llas Aron ap Kynvarch a Gwalchmai / | YK 135r. 18 |
a cholli aniveri o wyr da / i daeth Arthur ir tir / | YK 135r. 21 |
ac yna kymell a wnaeth ef vedrod i ffo / | YK 135r. 22 |
ac yna i parodd Arthur gladdy aron ap kynvarch / | YK 135r. 23 |
a gwalchmai yn anrydeddys / o vewn capel oedd o vewn kastell doral / heddiw dovyr yn yr hwn le i mae asgwrn penn gwalchmai yw weled hyd heddiw / | YK 135v. 1 |
ac yna hevyd i peris Arthur gladdy / i wyr eraill yn y manachlogydd / ar eglwisi nessa | YK 135v. 4 |
ac yna hevyd i peris Arthur gladdy / i wyr eraill yn y manachlogydd / ar eglwisi nessa | YK 135v. 4 |
ac yn lle Aron ap kynvarch / i rhoes Arthur / yrien ap kynvarch i vrawd ef / yn vrenin Alban / | YK 135v. 7 |
ac yn lle Aron ap kynvarch / i rhoes Arthur / yrien ap kynvarch i vrawd ef / yn vrenin Alban / | YK 135v. 8 |
a ffan wyby wenwyvar hynny / myned a oric hi / i gaer llion Arwysg / | YK 135v. 11 |
ac wedi /r/ ffo hwnw / galw a wnaeth Medrod i wyr atto / | YK 135v. 15 |
a myned i gaer wynt / a chadarnhav / y dinas arnynt / | YK 135v. 16 |
ac wedi iddo gladdy i wyr / i daeth Arthur / i gaer wynt / ai lu gant / | YK 135v. 19 |
ac wedi iddo gladdy i wyr / i daeth Arthur / i gaer wynt / ai lu gant / | YK 135v. 20 |
ac wedi iddo gladdy i wyr / i daeth Arthur / i gaer wynt / ai lu gant / | YK 135v. 20 |
ac i daeth medrod / ai lu / i maes or gaer | YK 135v. 21 |
ac i daeth medrod / ai lu / i maes or gaer | YK 135v. 22 |
ac a roes gad ar vaes i Arthur | YK 135v. 23 |
ac yna i by ymladd kreylon | YK 135v. 24 |
ac i llas llawer o bobty / | YK 135v. 25 |
ac yn y diwedd i ffoes medrod / ai lu gantho / | YK 136r. 1 |
ac nid ymbwyllodd Arthur / i gladdy i wyr / namyn / ymlid / medrod dwyllwr / | YK 136r. 3 |
ac nid ymbwyllodd Arthur / i gladdy i wyr / namyn / ymlid / medrod dwyllwr / | YK 136r. 4 |
ac yn drist am i ddianc ddwy waith oddiarno / | YK 136r. 5 |
ac am hynny / gwell a vy gantho / aros Arthur / na ffo o le i gilidd / | YK 136r. 11 |
a byddino i wyr a oric medrod / yn naw byddin Sef rhivedi ymhob byddin / lleng o wyr arvog / | YK 136r. 12 |
ac yna / ir addewis medrod / yw wyr / os ef a orvyddai wneythur i bodd oll / o dir a daiar a da / | YK 136r. 16 |
ac yn i erbyn yntav / i byddinodd arthur i wyr yntav / | YK 136r. 17 |
ac yn i erbyn yntav / i byddinodd arthur i wyr yntav / | YK 136r. 17 |
ac yn i erbyn yntav / i byddinodd arthur i wyr yntav / | YK 136r. 18 |
ac i dowad wrthynt / ha wyr da / nid ymladd y bobl / draw yn gytyn / kans pob kasgal ysgymyn anghyvreithlon ynt | YK 136r. 18 |
ac velly gan ddysgv i wyr / i kyrchodd / Arthur i elynion / | YK 136v. 3 |
ac velly gan ddysgv i wyr / i kyrchodd / Arthur i elynion / | YK 136v. 3 |
ac velly gan ddysgv i wyr / i kyrchodd / Arthur i elynion / | YK 136v. 4 |
ac yn orthrwm / val na welsid i kyffelib / or blaen onid oedd rhai byw / yn myned oi pwyll / gan gri a llef / yr rhai lled veirw / | YK 136v. 6 |
ac yno / wedi treilio llawer y dydd hwnw / i kyrchodd Arthur y vyddin ir oedd medrod yndi / | YK 136v. 10 |
ac ar y rhythr hwnw / i lladdodd ef vedrod a miloedd gidac ef / | YK 136v. 15 |
ac er i ladd ef / brwydro a wnaythant / | YK 136v. 16 |
ac yn y rhythyr hwnw / i brathwyd arthur yn i gavdawd / | YK 136v. 20 |
ac yn y rhythyr hwnw / i brathwyd arthur yn i gavdawd / | YK 136v. 20 |
ac o barth arthur i llas yno Ebras Brenin llychlyn / | YK 137r. 6 |
a llawer o viloedd gida hynny / ar ymladd hynny oedd ddyw llyn y drindod / henway marchogion Arthur / a ddiengis yn vyw or gad hono / nid amgen dervel gadarn / wrth i gryfder / kariadog vreichvras o nerth i waiw / padarn beisrydd wrth i bais / y vagddy hyll / rh | YK 137r. 17 |
a llawer o viloedd gida hynny / ar ymladd hynny oedd ddyw llyn y drindod / henway marchogion Arthur / a ddiengis yn vyw or gad hono / nid amgen dervel gadarn / wrth i gryfder / kariadog vreichvras o nerth i waiw / padarn beisrydd wrth i bais / y vagddy hyll / rh | YK 137r. 18 |
a llawer o viloedd gida hynny / ar ymladd hynny oedd ddyw llyn y drindod / henway marchogion Arthur / a ddiengis yn vyw or gad hono / nid amgen dervel gadarn / wrth i gryfder / kariadog vreichvras o nerth i waiw / padarn beisrydd wrth i bais / y vagddy hyll / rh | YK 137r. 19 |
ac i hacred / Sandde bryd angel rh | YK 137r. 20 |
ac i deced / | YK 137r. 21 |
ac o hyny hyd heddiw i gelwir y gad hono y gad gamlan / o | YK 137r. 22 |
achos i bod hi ar avon gamlan / | YK 137r. 23 |
ac oddyno i daeth Arthur i ynys avall | YK 137r. 24 |
ac oddyno i daeth Arthur i ynys avall | YK 137v. 1 |
a ffan wyby arthur na doedd amddiffin iddo / ond marw / anvon a wnaeth ef i gleddav gledvwlch gidac vn oi varchogion / | YK 137v. 6 |
a gorchymyn iddo / i vwrw / ir llyn dwfr / oedd yn gyvagos at ynys avall | YK 137v. 8 |
a chan dybiaid i gallai ef gadw /r/ kleddav iddo i hvn / i gyddio a wnaeth ef mewn lle dirgel a ffan ddaeth y marchog eilwaith at Arthur / govyn a wnaeth ef ir marchog a vwriyssai ef y kleddav ir llyn / | YK 137v. 11 |
a chan dybiaid i gallai ef gadw /r/ kleddav iddo i hvn / i gyddio a wnaeth ef mewn lle dirgel a ffan ddaeth y marchog eilwaith at Arthur / govyn a wnaeth ef ir marchog a vwriyssai ef y kleddav ir llyn / | YK 137v. 12 |
a chan dybiaid i gallai ef gadw /r/ kleddav iddo i hvn / i gyddio a wnaeth ef mewn lle dirgel a ffan ddaeth y marchog eilwaith at Arthur / govyn a wnaeth ef ir marchog a vwriyssai ef y kleddav ir llyn / | YK 137v. 12 |
ac velly i daeth ef eilwaith at arthur gan ddwedyd i vod ef wrth y llynn a gwneythyr o hono ef i orchymyn / am y kleddav / | YK 138r. 8 |
ac velly i daeth ef eilwaith at arthur gan ddwedyd i vod ef wrth y llynn a gwneythyr o hono ef i orchymyn / am y kleddav / | YK 138r. 9 |
ac velly i daeth ef eilwaith at arthur gan ddwedyd i vod ef wrth y llynn a gwneythyr o hono ef i orchymyn / am y kleddav / | YK 138r. 10 |
ac a ddowod / na welsai ef ddim yno / ond y dwfr yn kyffroi yn donnav gwlldion / ar hynny i dowod Arthur wrtho ef O tydi varchog anffyddlon anghowir / dwy waith I twyllaist vi / yngwrthwyneb vymddiried i ti / lle ir oeddyt yn dy gymryd ti / yn varchog anrhydeddys | YK 138r. 15 |
ac a ddowod / na welsai ef ddim yno / ond y dwfr yn kyffroi yn donnav gwlldion / ar hynny i dowod Arthur wrtho ef O tydi varchog anffyddlon anghowir / dwy waith I twyllaist vi / yngwrthwyneb vymddiried i ti / lle ir oeddyt yn dy gymryd ti / yn varchog anrhydeddys | YK 138r. 17 |
ac a ddowod / na welsai ef ddim yno / ond y dwfr yn kyffroi yn donnav gwlldion / ar hynny i dowod Arthur wrtho ef O tydi varchog anffyddlon anghowir / dwy waith I twyllaist vi / yngwrthwyneb vymddiried i ti / lle ir oeddyt yn dy gymryd ti / yn varchog anrhydeddys | YK 138r. 19 |
a bwrw /r/ kleddav hwnn ir llyn / val i gorchmynais i ti / gan ddwedyd ymhell | YK 138v. 2 |
a bwrw /r/ kleddav hwnn ir llyn / val i gorchmynais i ti / gan ddwedyd ymhell | YK 138v. 2 |
ach / os ef ni wnai hynny / i lladdav ef y marchog / o chai ef i weled eilwaith / | YK 138v. 4 |
ach / os ef ni wnai hynny / i lladdav ef y marchog / o chai ef i weled eilwaith / | YK 138v. 5 |
ac i kymerth ef y kleddav / | YK 138v. 7 |
ac ar hynny i doeth llaw a braych allan or dwfr / | YK 138v. 9 |
ac wedi hyny i daeth y marchog at Arthur / | YK 138v. 13 |
ac a draythodd / val i gwelsai / | YK 138v. 15 |
ac yno i dwedodd Arthur wrtho ef fod hynny yn wir / | YK 138v. 16 |
ac yngwydd y rhai a oeddent yno / yn bressenol i gorchmynodd Arthur / goron y dyrnas i Gystenin ap kattwr i gar ef | YK 138v. 19 |
ac yngwydd y rhai a oeddent yno / yn bressenol i gorchmynodd Arthur / goron y dyrnas i Gystenin ap kattwr i gar ef | YK 138v. 20 |
ac yngwydd y rhai a oeddent yno / yn bressenol i gorchmynodd Arthur / goron y dyrnas i Gystenin ap kattwr i gar ef | YK 138v. 20 |
ac ai kladdwyd ef o vewn mynachlog Glassenburi / hevyd i mae o vewn pall Edward Sant / o vewn mynachlog Westmestr / Sel y Brenin Arthur yn i khadw / | YK 139r. 2 |
ac ai kladdwyd ef o vewn mynachlog Glassenburi / hevyd i mae o vewn pall Edward Sant / o vewn mynachlog Westmestr / Sel y Brenin Arthur yn i khadw / | YK 139r. 5 |
ac yn ysgrivenedic oi hamgylch y geiriav hynn / patritius Arthurus / Britanie Gallie / Germanie / Dacie Imperator / yr hwn Sel oedd wedi i gwneythyd / ynghyd / o vlaen i Arthur ladd lles amherawdr ryvain / enwav rhai o varchogion Arthur / | YK 139r. 10 |
ac yn ysgrivenedic oi hamgylch y geiriav hynn / patritius Arthurus / Britanie Gallie / Germanie / Dacie Imperator / yr hwn Sel oedd wedi i gwneythyd / ynghyd / o vlaen i Arthur ladd lles amherawdr ryvain / enwav rhai o varchogion Arthur / | YK 139r. 11 |
a ffa le bynac ir elai /r/ heini ni allai na chawr / na milwr i haros hwynt / er kadarned a vai / | YK 139v. 3 |
ac nid mogelynt / nac er gwaiw / Saeth / na chledde mewn brwydr / ar dydd i kai Arthur i gweled hwynt / ni khai ef ddirmig / na chwilidd / | YK 139v. 10 |
ac nid mogelynt / nac er gwaiw / Saeth / na chledde mewn brwydr / ar dydd i kai Arthur i gweled hwynt / ni khai ef ddirmig / na chwilidd / | YK 139v. 11 |
ac am hyny i gelwid hwynt / kad varchogion / | YK 139v. 13 |
a thri lledrithiog varchogion oedd yno / Meny ap Tegwared / Trystan ap talwch a chai hir ap kynar varvog kans ymrithio a wnaent / drwy ddierth Gelvyddydon / yn y ffyrf i mynent pan vai galed arnynt | YK 139v. 19 |
ac am hynny / anodd oedd i neb i gorvod rwng i kryfder / i dewrder / i hvd ai lledrith / Tri brenhinawl varchogion oedd yno / nassiwn a elwir yn yr estron iaith / | YK 139v. 21 |
ac am hynny / anodd oedd i neb i gorvod rwng i kryfder / i dewrder / i hvd ai lledrith / Tri brenhinawl varchogion oedd yno / nassiwn a elwir yn yr estron iaith / | YK 139v. 21 |
ac am hynny / anodd oedd i neb i gorvod rwng i kryfder / i dewrder / i hvd ai lledrith / Tri brenhinawl varchogion oedd yno / nassiwn a elwir yn yr estron iaith / | YK 139v. 22 |
ac am hynny / anodd oedd i neb i gorvod rwng i kryfder / i dewrder / i hvd ai lledrith / Tri brenhinawl varchogion oedd yno / nassiwn a elwir yn yr estron iaith / | YK 139v. 22 |
ac am hynny / anodd oedd i neb i gorvod rwng i kryfder / i dewrder / i hvd ai lledrith / Tri brenhinawl varchogion oedd yno / nassiwn a elwir yn yr estron iaith / | YK 139v. 22 |
a medrod ap llew ap kynvarch / kans nid oedd na Brenin nac amherawdyr a ballai yddynt oherwydd i tegced ai doethed pan ddeleynt mewn heddwch / na milwr na ryssw allai i haros pan ddelynt i ryvel / | YK 140r. 6 |
a medrod ap llew ap kynvarch / kans nid oedd na Brenin nac amherawdyr a ballai yddynt oherwydd i tegced ai doethed pan ddeleynt mewn heddwch / na milwr na ryssw allai i haros pan ddelynt i ryvel / | YK 140r. 8 |
a medrod ap llew ap kynvarch / kans nid oedd na Brenin nac amherawdyr a ballai yddynt oherwydd i tegced ai doethed pan ddeleynt mewn heddwch / na milwr na ryssw allai i haros pan ddelynt i ryvel / | YK 140r. 9 |
ac am hynny i gelwid hwynt yn varchogion Brenhinawl / | YK 140r. 9 |
a phedrod baladrddellt / kyneddvay yr hain / oedd pwy bynac a wnelai gam ar gwan / hwynt a maylent yn i gweryl ar y kyviawnder / | YK 140r. 16 |
ac er gwched vai hwynt ai lladdent / ne beri ir gwan i gyviownder kans ymroi a wnaethent i gadw kyviownder / ar gwan hwy ai helpynt ymhob kyvraith / Blas yn y gyvraith vydol kattwr yn y gyvraith eglwys / | YK 140r. 19 |
ac er gwched vai hwynt ai lladdent / ne beri ir gwan i gyviownder kans ymroi a wnaethent i gadw kyviownder / ar gwan hwy ai helpynt ymhob kyvraith / Blas yn y gyvraith vydol kattwr yn y gyvraith eglwys / | YK 140r. 20 |
ac am hyny i gelwid hwynt khyviawn varchawg tri Gwrthnebys varchogion oedd yno / Morvran ap Tegid Sandde bryd angel / | YK 140v. 2 |
a glewlwyd gavelvawr / kans Gwrthnebol oedd gan bawb bally yddynt / nid amgen Morvran gan i hagred / Glewlwyd gan i vaint ai gryvder / | YK 140v. 8 |
a glewlwyd gavelvawr / kans Gwrthnebol oedd gan bawb bally yddynt / nid amgen Morvran gan i hagred / Glewlwyd gan i vaint ai gryvder / | YK 140v. 8 |
ac am hyny i gelwid hwynt gwrthnebis varchogion / Tri kynghoriaid varchogion oedd yno / nid amgen Kynan ap Kledvai Eiddyn / Aron ap kynvarch Brenin yr alban / a meiriawn ap llowarch hen / y tri hyn oeddent kynghorwyr Arthur / pa ryvel na bygwth a vai arno / hwynt ai kynghorent / val na chai neb y gore arno / | YK 140v. 9 |
ac am hynny / i gorvy ef bob kenedleth trwy dri pheth oedd yn i galon ef nid amgen gobaith da / arvay kysegredig a rinwedd i vilwyr / | YK 140v. 20 |
ac am hynny / i gorvy ef bob kenedleth trwy dri pheth oedd yn i galon ef nid amgen gobaith da / arvay kysegredig a rinwedd i vilwyr / | YK 140v. 21 |
ac am hynny / i gorvy ef bob kenedleth trwy dri pheth oedd yn i galon ef nid amgen gobaith da / arvay kysegredig a rinwedd i vilwyr / | YK 141r. 1 |
ac am hynny i roedd ef vrenin ar ddeg tyrnas arhigain / | YK 141r. 1 |
ac a gysegrwyd llawer o eglwisi yn i henw hwynt / nid amgen / llanddervel o vewn penllyn yngwynedd / yn enw dervel gadarn / llanpadarnvawr llanpadarn odyn / llanpadarn drefegloys / yn enw padarn beisrydd o vewn Sir abertivi yn y deav / | YK 141r. 8 |
Adran nesaf | Ir brig |