Adran nesaf | |
Adran or blaen |
|
YCH...............6
| |
a dwedyd o hyd i ben / ha wyr da heb ef y sawl y sydd o honoch o gredigawl ffydd / koffewch heddiw ddial gwaed ych rieni ar y saysson / | YK 110v. 12 |
a thrwy nerth duw ar llafr a gymeryssoch / ar angav / ef a ylch ych pechodav chwi yn lan / a chwi a gewch orvod a byddegoliaeth ar ych gelynion / | YK 110v. 15 |
a thrwy nerth duw ar llafr a gymeryssoch / ar angav / ef a ylch ych pechodav chwi yn lan / a chwi a gewch orvod a byddegoliaeth ar ych gelynion / | YK 110v. 17 |
ac yna i dowad Gaynus nai yr Amherawdr a ddyvod hwy o lawer yw ych tavodav chwi /r/ brytaniaid nach kleddyddav chwi Sef a oric Gwalchmai / yn chwimwth tyny i gleddav / | YK 126v. 3 |
ac etto trwy ych nerth chwi ni a orvyddwn ar wyr RHyvain / | YK 129r. 5 |
a gelwch ych ffyniant attoch / val i gwnaythoch erioed | YK 132r. 13 |
|
YCHA..............1
| |
ac yno i llidiodd y kawr / a khyrchy ar ycha kleddav Arthur val i kyrchai y baedd koedawl yr heliwr / | YK 125r. 4 |
|
YCHAF.............1
| |
ac ef ai roddai yn ychaf ar i bilis / er parch i arthur / | YK 125v. 7 |
|
YCHEL.............6
| |
ac yn y diwedd i gyrrwyd y saysson i ffo ai hymlid hyd y lle a elwir mynydd damen / kans lle ychel kadarn oedd hwnw / o greigiav a cherric / ar nos hono i byant yno / | YK 100v. 6 |
a ffan weles Arthur hyny / i peris ef dorri y deri ai roi ar gyffion / ychel / ynghylch y saysson / | YK 110r. 3 |
ac ar hyny i raeth dyvric archesgob caer llion / i ben mynydd ychel oedd garllaw / | YK 110v. 8 |
ac o hyd y nos i kyrchodd y saysson i ben brynn ychel / gan dybiaid i gallent ymgadw yno / | YK 111r. 9 |
ac ym hob mynydd or heini i mae craic vawr ychel / | YK 111v. 27 |
a dwedyd yn ychel wrth i wyr nac oediwch nac oediwch wyr da / ddial kamav yn teidiav ar y gwyr hyn / rhowch yddynt ddyrnodav llidioc / | YK 132r. 9 |
|
YCHOD.............14
| |
ac wedi yddynt ddarllain yr yssgriven ychod / rhai o honynt / a brovyssant dyny y cleddav allan | YK 106r. 20 |
ac aeth ef ir vynwent lle i roedd y kleddav yn y garreg / ar amser hwnw ni doedd neb yn disgwyl y kleddav / cans y marchogion oll aythant / ir chwaroedd ychod / | YK 107r. 2 |
a hyny a gymerth arthur ganthynt / er mwyn i gwyr da hwynt ychod / | YK 112v. 1 |
ac wedi hyny i raeth howell mymber llydaw / i edrych ansawdd y llyn ychod / ai amgylch | YK 112v. 3 |
ac wedi i dyvod i gid yno / galwed y tri archesgob ychod yno i wisgo yn vrenhinawl koron am ben arthur a dyvric archesgob a ganodd yr yfferen a ffan aethant ir eglwisi i roedd y ddav archesgob arall yn arwain Arthur yn i vrenhin wisg / | YK 118r. 10 |
ac esgob a manachessay gida hi a ffedair gwragedd y pedwargwyr ychod / | YK 118v. 7 |
ac wedi darvod y kinio ychod / i daeth pawb allan / oddigerth y dinas / i edrych amravailion chwareoedd / nid amgen / marchogion / yn torri ffynn / | YK 119r. 22 |
ac ar y ffo hwnw i llas Evander ychod / | YK 128v. 12 |
ac a roes ef vaddeyant / ir tri Seneddwyr byw ychod / ai rhyddhav hwynt / o bob perigl a khaethiwed / dan ammod yddynt hebrwng y kyrff ychod i ryvain yw kladdy / | YK 133r. 18 |
ac a roes ef vaddeyant / ir tri Seneddwyr byw ychod / ai rhyddhav hwynt / o bob perigl a khaethiwed / dan ammod yddynt hebrwng y kyrff ychod i ryvain yw kladdy / | YK 133r. 20 |
ac wedi traythy y geiriav hyny ymado a wnaeth y Seneddwyr ychod ar kyrff ganthynt / nid amgen rhai o naddynt ar gartweiniav / eraill ar gerbydiaid / tya rhyvain / | YK 133v. 5 |
ac yna / Arthur a ddanvones twyssog y dinas ychod o wlad Twsk / yn garcharor i gastell doral a elwir heddiw kastell dovyr / | YK 134r. 19 |
ach ychod | YK 137v. 9 |
ac ar hyny ir aeth y marchog hwnw eilwaith at y kleddav ychod / | YK 138r. 4 |
|
YDIW..............1
| |
a myned yn wllis Emrys / gan ddwedyd wrtho val hyn Arglwydd vrenin gorchyvedic ydiw yn diwiav ni | YK 94v. 1 |
|
YDNABOD...........1
| |
ac yna i gwnaeth Arthur Drefn ar i varchogion / ir vort gron / ai vilwyr / gan roi i bawb o honynt raddav a galwedigaethav Savadwy yw ydnabod yn dragowydd / yr hwn a oleva i lawer o honynt / yn ol hyn / yniwedd yr ystori hono / | YK 113v. 17 |
|
YDNABY............1
| |
ac ni vynai ef vod hebddi a anvon mynych anrhegion i Eigir / nid amgen diodydd mewn ffiolav Eyraid / modrwiav aur a ffethav eraill Euraid / hyd pan ydnaby gwrlais Iarll cerniw hyny / | YK 101r. 24 |
|
YDYCHI............1
| |
ac er hyny nid ydychi yn ymddivad am vrenin kans ty di vydd vrenin / ythyr / | YK 99r. 17 |
|
YDYM..............1
| |
ac yna ni wyr neb / na bo gwrlais ai ddav anwylwas ydym ni / | YK 102v. 4 |
|
YDDEON............1
| |
ac ni bydd gwaeth yn trigaredd ninav / nac i bv yr yddeon / | YK 94v. 16-17 |
|
YDDI..............1
| |
a ffaladyr yddi | YK 98v. 23 |
|
YDDYNT............40
| |
a govyn yddynt ystyr i neges / | YK 96v. 15 |
a ffan wyby kilamwri i neges chwerthin a wnaeth ef a dwedyd / nid rryvedd genni vi ally o bobol lesg / anrithio ynys brydain gan yddynt vod mor ynvyd / | YK 96v. 20 |
ac ni thykiav yddynt / Sef a wnaeth merddin / chwerthin am i penav / | YK 97r. 2-3 |
ac a gavas trwy addaw yddynt bob rryw dda er dyvod gidac ef / i oresgyn ynys brydain oddiar Emrys / | YK 97v. 10 |
ac ynte na doedd gantho bower i roi kad ar vaes yddynt / ond pan glyby pasgen / | YK 98r. 8 |
a ffan ddarvy yddynt ymrithio yn y ffyrf hynny / myned a wnaythant hyd y morth castell dindagol ddechrav nos / gan vanegi ir porthor / vod Gwrlais wrth y porth Sef a oric y porthor a ygores y porth / gan dybiaid mai gwrlais ai ddav was oedd yno / | YK 102v. 5 |
ac yna pan wyby llu ythur na doedd ef gida hwynt ymladd yn lew a wnaythant ar castell oni vy raid i wrlais ddyvod allan a rhoi kad ar vaes yddynt / | YK 102v. 25 |
ac i danvoned yddynt lynges ddir vawr o vaint / | YK 105r. 19 |
a ffan ddaethant yno ir aethant / yn i gweddi ar ddyw / o vlaen Temyl apolo / val i genyssid Iessy Brenin y Brenhinoedd / ar y dydd hwnw i ryddhav y byd / oddiwrth i pechodav / ddangos o honaw ef / oi vawr wrthiav yddynt oleini / drwy wrthiav pwy oedd vrenin tilwng [~ teilwng ] ir ynys hono / rrac kolli gwaed gwirioniaid / wrth darowsder [~ drawster ] / | YK 105v. 21 |
ac wedi yddynt ddarllain yr yssgriven ychod / rhai o honynt / a brovyssant dyny y cleddav allan | YK 106r. 19 |
a dwedyd vod yn gwilidd yddynt oll / adel i vachgen / rioli / | YK 108r. 2 |
ac wedi yddynt ymgyvarvod / ai kytyndeb / | YK 108v. 27 |
ac ervyniaid tangnhevedd yddynt / trwy i kymryd yn gaeth iddaw ef ai etiveddion / | YK 112r. 25 |
ac i bawb oi wyr da eraill / megis i rheglyddai yddynt / ai rhwymo hwynt a oric / ai haelder gariad / | YK 116r. 23 |
ac yna i peris Arthur arlwyo a gwneythur yno gwledd anveidrawl o vaint / i wahadd holl vrenhinoedd a ffenaithiaid o ysgolheigion megis na allent rivedi arnynt i ddywad i wledd caer llion ar wysg / i roi breiniav yddynt megis i darparent o herwydd i braint ai bonedd / | YK 117r. 11 |
ac organ o bobty yddynt | YK 118v. 1 |
ac wedi darvod yddynt dreilio y wledd honno / mewn tridiav a thair nos / y pedwrydd dydd i rhodded i rhai a vyssai yn gwsnaythy / dros i llavyr ney i travel / nid amgen / i rhai o naddynt i rhodded dinessydd / | YK 119v. 9 |
ac am hyny / ninav a holwn yddynt hwythav beth dledys / ar kadarnaf o honom / kymered gan y llall / kans yn rhieni ni a orvy arnynt hwy / nid amgen / Beli a Bran / meibion dyfnwal moel myd / o herwydd hwynt a ddygyssant vgain o voneddigion RHyvain / yn wystlon ganthynt i ynys Prydain / am dyrnged / | YK 121r. 16 |
achos hyny / ni attebwn ddim yddynt hwy / ond holwn ni y dyled yddynt hwy / | YK 121v. 6 |
achos hyny / ni attebwn ddim yddynt hwy / ond holwn ni y dyled yddynt hwy / | YK 121v. 7 |
a fferthynol i ti holi pethav dledys yddynt hwy / kans Sibli ddoeth a ddraganodd / i byddai dri amherawdyr or brytaniaid yn rhyvain / Sef ni by ond dav hyd yn hyn / | YK 121v. 15 |
ac am hyny hyvryd yw geni vi gymryd dyrnodav / gan wyr rhyvain am yr hai a roddwn inav yddynt hwythav / er dial yn teidiav / an hen rhieni arnynt / | YK 122r. 6 |
ac velly gwedi gweled o arthur ywyllys pawb tyac atto / roddi kennad yddynt oll / i vyned adref a wnaeth ef / i ymbratoi [~ ymbaratoi ] erbyn awst nessa at hyny / | YK 122v. 10 |
ac na thalai ef vn dyrnged yddynt / | YK 122v. 15 |
ac i raeth y kenadav ymaith / parth rhyvain / wedi yddynt gael rhoddion mawr / | YK 122v. 17 |
ac wedi darvod yddynt / liniaythy pob peth erbyn awst / yna i kodyssant tyac ynys Brydain / | YK 123r. 11 |
ac ni thyciodd yddynt ymladd ar anghynvil hwnw / kans ni vmiv vn araf arno / | YK 124r. 3 |
a chodi a oric or ryvainwyr yddynt ai gwasgary yn ddrwc / sef a oric y brytaniaid / | YK 128r. 10 |
a byddwn ni gyttyn i gynyny gwyr rhyvain megis anveiliaid / kans ni thebygynt hwy i rroem i gad ar vaes yddynt | YK 129r. 16 |
a manegi yddynt i dylai /r/ holl vyd vod yn ostyngedic ney yn yfydd i ryvain a choffewch mai eych teidiav chwi a gedwis ryvain yn benna lle or byd / o ddewrder milwriaeth a ffyniant / na wrthodwch chwithav angav / er kadw braint rhyvain / | YK 129r. 25 |
ac yna i daeth aniveiri o wyr rhyvain am benn howel a gwalchmai oni vy raid yddynt ffo hyd at arthur ai vyddin / | YK 132r. 4 |
a dwedyd yn ychel wrth i wyr nac oediwch nac oediwch wyr da / ddial kamav yn teidiav ar y gwyr hyn / rhowch yddynt ddyrnodav llidioc / | YK 132r. 12 |
ac a roes ef vaddeyant / ir tri Seneddwyr byw ychod / ai rhyddhav hwynt / o bob perigl a khaethiwed / dan ammod yddynt hebrwng y kyrff ychod i ryvain yw kladdy / | YK 133r. 20 |
a dywedyd wrth y penaithiaid yno / ar vrys yn gorfforol gan hysbyssy yddynt / mae honno oedd y dyrnged a gaent hwy gantho ef / | YK 133r. 23 |
a gorchymyn yddynt / na ddelent eilwaith i ynys Prydain i geisio tyrnged / | YK 133v. 2 |
ac ar bob vn or kyrff eraill / yr arvay a oedd yn parthyny yddynt / pawb yn i alwedigaeth / | YK 133v. 12 |
ac ellynt / yn borth iddaw ef / gan addaw yddynt Gimint | YK 134v. 23 |
ac nid oedd vn Brenin na thwyssawg ar ir elai yr hain attynt / nas gwrandawent a ffa neges bynac a geisient ni ffallai neb yddynt / | YK 139r. 21 |
a medrod ap llew ap kynvarch / kans nid oedd na Brenin nac amherawdyr a ballai yddynt oherwydd i tegced ai doethed pan ddeleynt mewn heddwch / na milwr na ryssw allai i haros pan ddelynt i ryvel / | YK 140r. 6 |
a glewlwyd gavelvawr / kans Gwrthnebol oedd gan bawb bally yddynt / nid amgen Morvran gan i hagred / Glewlwyd gan i vaint ai gryvder / | YK 140v. 7 |
|
YFYDD.............1
| |
a manegi yddynt i dylai /r/ holl vyd vod yn ostyngedic ney yn yfydd i ryvain a choffewch mai eych teidiav chwi a gedwis ryvain yn benna lle or byd / o ddewrder milwriaeth a ffyniant / na wrthodwch chwithav angav / er kadw braint rhyvain / | YK 129v. 1 |
Adran nesaf | Ir brig |